guz neuroendokrynny
Wskazanie
Guzy neuroendokrynne (NET, ang. neuroendocrine tumors) to rzadkie nowotwory wywodzące się z komórek układu neuroendokrynnego, które znajdują się w różnych narządach ciała, najczęściej w przewodzie pokarmowym (żołądek, jelito cienkie, wyrostek robaczkowy, okrężnica) oraz trzustce, ale mogą również występować w płucach, grasicy czy innych lokalizacjach. Charakteryzują się zdolnością do wydzielania hormonów i innych substancji biologicznie czynnych, co może prowadzić do specyficznych zespołów objawowych.
Guzy neuroendokrynne można podzielić na funkcjonalne (wydzielające hormony i wywołujące objawy kliniczne) oraz niefunkcjonalne (niewydzielające hormonów lub wydzielające je w ilościach niewywołujących objawów). Klasyfikuje się je również według stopnia zróżnicowania (G1, G2, G3) oraz stopnia zaawansowania (TNM). Diagnostyka obejmuje badania obrazowe (TK, MRI, PET/CT z użyciem znakowanych analogów somatostatyny), badania laboratoryjne (chromogranina A, kwas 5-hydroksyindolooctowy) oraz badania histopatologiczne.
W leczeniu guzów neuroendokrynnych stosuje się różne metody w zależności od lokalizacji guza, stopnia zaawansowania oraz funkcjonalności. Podstawową metodą leczenia pozostaje leczenie chirurgiczne. W Polsce stosuje się również analogi somatostatyny (Sandostatin LAR, Somatuline Autogel), które hamują wydzielanie hormonów i mogą spowalniać wzrost guza. W przypadku guzów bardziej zaawansowanych stosuje się terapię radioizotopową znakowanymi analogami somatostatyny (PRRT), w tym Lutathera (177Lu-DOTATATE). W chemioterapii wykorzystuje się schematy oparte na streptozotocynie (Zanosar), temozolomidzie (Temodal), kapecytabinie (Xeloda), ewerolimusie (Afinitor) czy sunitinibie (Sutent).
Największe trudności w leczeniu guzów neuroendokrynnych wiążą się z ich heterogennością, często późnym rozpoznaniem (szczególnie w przypadku guzów niefunkcjonalnych) oraz tendencją do nawrotów. Wyzwaniem jest też oporność na standardową chemioterapię, zwłaszcza w przypadku guzów wysoko zróżnicowanych. Istotnym problemem jest również dostępność specjalistycznych metod diagnostycznych i terapeutycznych, takich jak badania PET/CT z analogami somatostatyny czy terapia radioizotopowa, które nie są powszechnie dostępne we wszystkich ośrodkach onkologicznych w Polsce. Ponadto, ze względu na rzadkość występowania tych nowotworów, konieczne jest leczenie w wyspecjalizowanych ośrodkach z doświadczeniem w terapii NET.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Somatuline Autogel – Roztwór do wstrzykiwań – 60 mg/dawkę
Preparat zawiera lanreotyd w postaci lanreotydu octanu w dawkach 60 mg, 90 mg lub 120 mg jako przesycony roztwór do wstrzykiwań. Stosowany jest w długotrwałym leczeniu akromegalii, gdy poziomy hormonu wzrostu i IGF-1 pozostają nieprawidłowe po operacji lub radioterapii lub gdy te metody są niemożliwe do zastosowania. Lek jest również używany w terapii guzów neuroendokrynnych przewodu pokarmowego i trzustki, zwłaszcza gdy guzy są miejscowo zaawansowane lub z przerzutami. Działa na objawy związane zarówno z akromegalią, jak i guzami neuroendokrynnymi.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Somatuline Autogel – Roztwór do wstrzykiwań – 120 mg/dawkę
Produkt leczniczy to roztwór do wstrzykiwań zawierający lanreotyd w postaci octanu, dostępny w dawkach 60 mg, 90 mg oraz 120 mg. Stosowany jest w długotrwałym leczeniu akromegalii, zwłaszcza gdy stężenia hormonu wzrostu oraz insulinopodobnego czynnika wzrostu pozostają nieprawidłowe po operacji lub radioterapii. Lek pomaga także w leczeniu guzów neuroendokrynnych żołądkowo-jelitowo-trzustkowych oraz łagodzeniu związanych z nimi objawów. Terapia wspiera kontrolę choroby u pacjentów, u których inne metody leczenia chirurgicznego lub radioterapii nie są możliwe.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Somatuline Autogel – Roztwór do wstrzykiwań – 90 mg/dawkę
Produkt leczniczy zawiera lanreotyd w postaci lanreotydu octanu w dawkach 60 mg, 90 mg lub 120 mg, podawany jako roztwór do wstrzykiwań o półstałej konsystencji. Stosowany jest przede wszystkim w długotrwałym leczeniu akromegalii, gdy poziomy hormonu wzrostu i insulinopodobnego czynnika wzrostu pozostają nieprawidłowe po zabiegach chirurgicznych lub radioterapii. Lek jest również przeznaczony do leczenia objawów związanych z akromegalią. Ponadto wykorzystywany jest w terapii nieoperacyjnych guzów neuroendokrynnych żołądkowo-jelitowo-trzustkowych u dorosłych pacjentów.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Myrelez – Roztwór do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce – 60 mg
Roztwór do wstrzykiwań zawierający lanreotyd octan w dawkach 60 mg, 90 mg lub 120 mg, stosowany jest w leczeniu akromegalii, gdy poziomy hormonu wzrostu i IGF-1 są nieprawidłowe po operacji lub radioterapii. Preparat wykorzystywany jest również w terapii guzów neuroendokrynnych przewodu pokarmowego i trzustki o niskim lub umiarkowanym stopniu złośliwości oraz w leczeniu objawów tych guzów. Roztwór ma półstałą konsystencję i jest podawany w formie iniekcji. Zastosowanie ma u dorosłych pacjentów z zaawansowanymi lub przerzutowymi zmianami nowotworowymi.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Metajodobenzyloguanidyna 131 I (MIBG- 131 I) do diagnostyki – Roztwór do wstrzykiwań – 10-37 MBq/ml
Preparat zawiera radioaktywną substancję czynną jobenguan znakowany izotopem jodu-131 oraz substancje pomocnicze, takie jak alkohol benzylowy i chlorek sodu. Jest to roztwór do wstrzykiwań stosowany wyłącznie w diagnostyce medycznej. Wskazany jest do wykrywania, lokalizacji oraz oceny zaawansowania nowotworów neuroendokrynnych, takich jak guz chromochłonny, nerwiak zarodkowy czy rakowiak. Pomaga również w planowaniu leczenia i ocenie skuteczności terapii tych guzów.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku