Wskazania do stosowania
Oktreotyd

Wskazania do stosowania oktreotydu: kiedy i w jakich warunkach polecić pacjentowi stosowanie tej substancji

Oktreotyd jest analogiem somatostatyny stosowanym w diagnostyce i leczeniu różnych schorzeń, głównie związanych z nadmiernym wydzielaniem hormonów. W zależności od postaci farmaceutycznej (roztwór do wstrzykiwań lub preparat o przedłużonym uwalnianiu) oraz wskazań klinicznych, substancja ta może być stosowana w leczeniu kilku grup schorzeń. Poniżej szczegółowo omówiono wskazania do stosowania oktreotydu w praktyce klinicznej.^{1 2}

Akromegalia

Oktreotyd jest wskazany w leczeniu pacjentów z akromegalią w następujących przypadkach:

• Gdy leczenie chirurgiczne jest niewskazane lub nieskuteczne
• U pacjentów będących w okresie przejściowym, przed wystąpieniem całkowitego efektu działania radioterapii
• U pacjentów, u których leczenie chirurgiczne jest przeciwwskazane
• U pacjentów odmawiających poddania się leczeniu chirurgicznemu

^{3 4 5}

W przypadku produktu Sandostatin jest on stosowany w celu leczenia objawowego i zmniejszania stężenia hormonu wzrostu (GH) oraz insulinopodobnego czynnika wzrostu 1 (IGF-1) w osoczu pacjentów z akromegalią, u których leczenie chirurgiczne lub radioterapia okazały się niewystarczające.⁶

Hormonalnie czynne guzy żołądka, jelit i trzustki

Oktreotyd jest wskazany w leczeniu objawów u pacjentów z hormonalnie czynnymi guzami żołądka, jelit i trzustki (GEP), takimi jak:

• Rakowiaki z cechami zespołu rakowiaka
• Inne hormonalnie czynne guzy żołądkowo-jelitowo-trzustkowe

^{7 8 9}

Należy zaznaczyć, że Sandostatin nie jest lekiem przeciwnowotworowym i nie powoduje u tych pacjentów wyleczenia, a jedynie łagodzi objawy spowodowane hormonalnie czynnymi guzami.¹⁰

Zaawansowane guzy neuroendokrynne

Oktreotyd jest również wskazany w leczeniu pacjentów z zaawansowanymi guzami neuroendokrynnymi:

• Wywodzącymi się ze środkowej części prajelita
• O nieznanym ognisku pierwotnym, w przypadku których wykluczono ognisko pierwotne nieznajdujące się w środkowej części prajelita

^{11 12}

Gruczolaki przysadki wydzielające TSH

W przypadku gruczolaków przysadki wydzielających TSH, oktreotyd jest wskazany w następujących sytuacjach:

• Gdy nie doszło do normalizacji wydzielania po leczeniu chirurgicznym i (lub) radioterapii
• U pacjentów, dla których leczenie chirurgiczne nie jest odpowiednie
• U pacjentów napromienianych, aż do chwili, gdy radioterapia osiągnie skuteczność

^{13 14 15}

Dodatkowe wskazania dla krótkodziałającej postaci oktreotydu

Produkt Sandostatin w postaci roztworu do wstrzykiwań ma również dodatkowe wskazania do stosowania:

Zapobieganie powikłaniom po operacjach trzustki

Krótkodziałająca postać oktreotydu jest wskazana w zapobieganiu powikłaniom po operacjach trzustki, co pozwala zmniejszyć ryzyko pooperacyjnych komplikacji w tej grupie pacjentów.¹⁶

Hamowanie krwawień z żylaków żołądkowo-przełykowych

Sandostatin jest wskazany w nagłym postępowaniu w celu:

• Zahamowania krwawień z żylaków żołądkowo-przełykowych w przebiegu marskości wątroby
• Zapobiegania nawrotom tych krwawień

¹⁷

W tych przypadkach Sandostatin jest stosowany w połączeniu ze specyficznym leczeniem, takim jak endoskopowa skleroterapia żylaków.¹⁸

Zastosowanie diagnostyczne oktreotydu

Oprócz zastosowań terapeutycznych, oktreotyd w postaci preparatu ⁹⁹ᵐTc-Tektrotyd jest stosowany do badań diagnostycznych. Jest to radiofarmaceutyk przeznaczony do diagnostyki zmian patologicznych, w których dochodzi do nadekspresji receptorów somatostatynowych (szczególnie podtyp 2 i w mniejszym stopniu podtyp 3 i 5).¹⁹

⁹⁹ᵐTc-Tektrotyd jest szczególnie przydatny w diagnostyce następujących zmian patologicznych:

• Guzy neuroendokrynne przewodu pokarmowego żołądkowo-jelitowo-trzustkowe (GEP-NET)
• Gruczolaki przysadki
• Guzy wywodzące się z układu współczulnego:
  • Guz chromochłonny
  • Paraganglioma
  • Neuroblastoma
  • Ganglioneurinoma
• Rak rdzeniasty tarczycy

²⁰

Preparat może potencjalnie być użyteczny również w przypadku innych guzów posiadających ekspresję receptorów somatostatynowych w różnym nasileniu, takich jak:

• Rak gruczołu piersiowego
• Czerniak złośliwy
• Chłoniaki
• Rak stercza
• Niedrobnokomórkowy rak płuca (NSCLC)
• Mięsak
• Rak jasnokomórkowy nerki
• Zróżnicowany rak tarczycy
• Gwiaździak I-IV wg WHO (łącznie z glejakiem wielopostaciowym G-M)
• Oponiaki
• Rak jajnika

²¹

Wskazania do stosowania oktreotydu w zależności od preparatu