metabolizm potasu

Metabolizm potasu jest złożonym procesem fizjologicznym kluczowym dla homeostazy organizmu. Potas jest głównym kationem wewnątrzkomórkowym, a jego stężenie w płynie pozakomórkowym jest ściśle regulowane. Prawidłowe stężenie potasu w surowicy wynosi 3,5-5,0 mmol/l, przy czym 98% potasu znajduje się wewnątrz komórek.

Wchłanianie potasu odbywa się głównie w jelicie cienkim poprzez dyfuzję bierną. Wydalanie potasu zachodzi przede wszystkim przez nerki (90%), a w mniejszym stopniu przez przewód pokarmowy (10%). W nerkach kluczową rolę odgrywają transportery ROMK w cewkach dystalnych i zbiorczych, które są regulowane przez aldosteron.

Zaburzenia metabolizmu potasu obejmują hiperkaliemię (stężenie >5,5 mmol/l) oraz hipokaliemię (stężenie <3,5 mmol/l). Hiperkaliemia może prowadzić do zaburzeń przewodnictwa w mięśniu sercowym, arytmii i nagłego zatrzymania krążenia. Hipokaliemia z kolei powoduje osłabienie mięśni, zaparcia, nefropatię oraz zaburzenia rytmu serca.

W regulacji gospodarki potasowej uczestniczą hormony: aldosteron (zwiększa wydalanie potasu), insulina (promuje transport potasu do komórek) oraz katecholaminy (aktywują pompę sodowo-potasową). Istotne znaczenie ma również równowaga kwasowo-zasadowa, gdyż kwasica prowadzi do wzrostu stężenia potasu w surowicy, a zasadowica do jego obniżenia.