Właściwości farmakokinetyczne
Mometazon

Właściwości farmakokinetyczne mometazonu furoinianu

Mometazon furoinian to syntetyczny kortykosteroid o działaniu przeciwzapalnym, stosowany zarówno w postaci preparatów do podawania miejscowego na skórę (maści, kremy, roztwory), jak i donosowo w postaci aerozolu. Właściwości farmakokinetyczne tej substancji różnią się w zależności od drogi podania oraz postaci farmaceutycznej.¹

Wchłanianie po podaniu miejscowym na skórę

Wchłanianie miejscowo podawanego mometazonu furoinianu przez skórę jest minimalne, co potwierdzają liczne badania z użyciem preparatów w różnych postaciach farmaceutycznych. Stopień wchłaniania systemowego różni się w zależności od postaci produktu leczniczego:²

• Z maści mometazonu furoinianu (0,1%) wchłania się około 0,7% dawki w ciągu 8 godzin kontaktu z nieuszkodzoną skórą, bez zastosowania opatrunku okluzyjnego^{3 4}
• Z kremu mometazonu furoinianu (0,1%) wchłania się około 0,4% dawki w tym samym czasie i warunkach^{5 6}
• W przypadku roztworu na skórę, nie przeprowadzono szczegółowych badań wchłaniania przezskórnego z użyciem mometazonu furoinianu znakowanego izotopowo⁷

⁸

Badania mające na celu określenie ogólnoustrojowej biodostępności mometazonu furoinianu (poprzez pomiar hamowania czynności osi podwzgórze-przysadka-kora nadnerczy) wskazują na słabe wchłanianie substancji przez skórę z roztworu.⁹

Czynniki wpływające na wchłanianie przezskórne

Wchłanianie mometazonu furoinianu przez skórę jest zależne od wielu czynników, które mogą zwiększać jego biodostępność:¹⁰

• Lokalizacja aplikacji – wchłanianie zwiększa się po zastosowaniu leku w okolicy fałdów skórnych oraz na skórę twarzy¹¹
• Stan skóry – uszkodzony naskórek lub obecność procesu zapalnego zwiększa przenikanie substancji¹²
• Zastosowanie opatrunku okluzyjnego – znacząco zwiększa przenikanie kortykosteroidów stosowanych miejscowo^{13 14}
• Częstość stosowania leku lub aplikacja na dużą powierzchnię skóry również zwiększa przenikanie do organizmu¹⁵

Wchłanianie po podaniu donosowym

Mometazon furoinian podawany do nosa w postaci wodnego aerozolu charakteryzuje się niezwykle niską biodostępnością ogólnoustrojową:¹⁶

• Biodostępność ogólnoustrojowa w osoczu wynosi mniej niż 1%¹⁷
• Do oznaczenia stosuje się czułe metody analityczne z dolną granicą oznaczalności 0,25 pg/ml¹⁸

Dystrybucja

W przypadku podania donosowego, parametr dystrybucji mometazonu furoinianu nie jest określany ze względu na minimalne wchłanianie substancji do krążenia ogólnego.^{19 20}

W przypadku podania na skórę, podobnie jak inne kortykosteroidy, mometazon furoinian po wchłonięciu do krwioobiegu wiąże się z białkami osocza.²¹

Metabolizm

Mometazon furoinian, niezależnie od drogi podania, podlega podobnym procesom metabolicznym po wchłonięciu do krążenia systemowego:²²

• Po podaniu donosowym, niewielkie ilości substancji, które mogą zostać połknięte i wchłonięte, podlegają intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia przez wątrobę²³
• Po wchłonięciu przezskórnym, mometazon furoinian jest w znacznym stopniu metabolizowany w wątrobie, gdzie ulega procesom hydroksylacji²⁴

Ze względu na minimalne wchłanianie i bardzo niskie stężenia substancji w osoczu i wydalinach, dokładne określenie metabolitów mometazonu furoinianu było często niemożliwe w badaniach farmakokinetycznych.^{25 26}

Eliminacja

Metabolity mometazonu furoinianu są wydalane z organizmu głównie dwoma drogami:²⁷

• Z żółcią (droga główna)²⁸
• Z moczem (droga drugorzędna)²⁹

Badania wykazały, że większość mometazonu furoinianu jest wydalana w ciągu 72 godzin po aplikacji.³⁰

Wpływ czynników demograficznych i patologicznych

Wpływ wieku, płci oraz zaburzeń funkcji nerek i wątroby na metabolizm mometazonu furoinianu nie jest w pełni poznany i wymaga dalszych badań.³¹

Podsumowanie danych farmakokinetycznych

Niezależnie od postaci farmaceutycznej i drogi podania, mometazon furoinian charakteryzuje się minimalnym wchłanianiem ogólnoustrojowym, co wpływa na jego korzystny profil bezpieczeństwa przy stosowaniu miejscowym.^{32 33}