Przedawkowanie
Indometacyna
Przedawkowanie indometacyny może wystąpić zarówno po podaniu doustnym, jak i miejscowym, przy czym objawy kliniczne zależą od drogi podania, postaci farmaceutycznej oraz dawki. Maksymalna dawka dobowa wynosi 200 mg; jej przekroczenie, zwłaszcza w formie doustnej (np. Metindol Retard 75 mg), może prowadzić do poważnych objawów toksycznych, takich jak nudności, wymioty, ból brzucha, zaburzenia neurologiczne (bóle i zawroty głowy, drgawki, śpiączka), a także rzadkie, ale ciężkie powikłania hematologiczne (leukopenia, małopłytkowość, agranulocytoza) i metaboliczne (hiperglikemia, hiperkaliemia). W przypadku miejscowego stosowania (Elmetacin 10 mg/g) konieczne jest natychmiastowe zmycie preparatu z powierzchni skóry, a krople do oczu (Indocollyre 0,1%, 1 mg/ml) cechują się niskim ryzykiem przedawkowania. Najcięższe powikłania, takie jak niewydolność nerek, zapalenie miąższu wątroby i żółtaczka, występują bardzo rzadko.
Przedawkowanie indometacyny
Przedawkowanie indometacyny może wystąpić zarówno przy podaniu doustnym, jak i miejscowym. Konsekwencje kliniczne przedawkowania różnią się w zależności od postaci farmaceutycznej, drogi podania oraz dawki przyjętego produktu leczniczego zawierającego indometacynę. 1 2
Przedawkowanie postaci miejscowych
W przypadku miejscowego stosowania indometacyny (Elmetacin, aerozol 10 mg/g), przekroczenie zalecanej dawki wymaga natychmiastowego usunięcia roztworu ze skóry przez dokładne zmycie wodą. 3 Przy znacznym wchłonięciu ogólnoustrojowym indometacyny, przekraczającym maksymalną dawkę dobową 200 mg, mogą wystąpić objawy typowe dla przedawkowania preparatów doustnych. 4
W przypadku kropli do oczu (Indocollyre 0,1%, 1 mg/ml), ze względu na niską zawartość substancji czynnej, nie odnotowano przypadków przedawkowania wymagających interwencji. Nawet przypadkowe doustne przyjęcie kropli nie prowadzi do poważnych następstw klinicznych. 5
Przedawkowanie postaci doustnych
Przedawkowanie doustnych preparatów indometacyny (jak Metindol Retard 75 mg) może prowadzić do poważnych objawów toksycznych. Postępowanie z pacjentem po przedawkowaniu wymaga szybkiej interwencji w celu zapewnienia podstawowych funkcji życiowych i wdrożenia leczenia objawowego. 6
W przypadku niedawnego (do godziny) przedawkowania należy rozważyć podanie węgla aktywnego lub wykonanie płukania żołądka u pacjentów dorosłych. Konieczne jest monitorowanie funkcji nerek i wątroby oraz zapewnienie właściwej diurezy. 7
Pacjenci po przedawkowaniu indometacyny powinni pozostawać pod obserwacją przez co najmniej 4 godziny od przyjęcia potencjalnie toksycznej dawki. W przypadku wystąpienia częstych lub przedłużających się drgawek, zaleca się podanie diazepamu. 8
Należy podkreślić, że nie istnieje specyficzne antidotum na indometacynę. 9
Objawy przedawkowania
W przypadku przedawkowania indometacyny mogą wystąpić liczne objawy niepożądane obejmujące różne układy i narządy. 10 11
| Układ/narząd | Objawy przedawkowania | Częstość występowania | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Przewód pokarmowy | Nudności, wymioty, ból brzucha, zaparcia lub biegunka, dyskomfort w jamie brzusznej, owrzodzenia i krwawienia z przewodu pokarmowego, nawrót choroby wrzodowej żołądka | Często | Najczęstsze objawy przedawkowania |
| Układ nerwowy | Ból i zawroty głowy, zaburzenia orientacji, pobudzenie, śpiączka, senność, zaburzenia snu (bezsenność), splątanie, reakcje depresyjne, drżenia, drgawki, omdlenia | Często | Drgawki występują w wyjątkowych przypadkach |
| Układ sercowo-naczyniowy | Nadciśnienie krwi, obrzęki, zapaść | Sporadycznie | Może wystąpić zwiększenie masy ciała |
| Układ krwiotwórczy | Leukopenia, małopłytkowość z plamicą, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna, krwawienia z nosa i pochwy, agranulocytoza | U osób nadwrażliwych | Rzadkie, ale potencjalnie poważne objawy |
| Metabolizm | Hiperglikemia, hiperkaliemia, cukromocz | U osób nadwrażliwych | Wymagają monitorowania |
| Narządy zmysłów | Zaburzenia widzenia, zaburzenia słuchu, szumy uszne, głuchota | Rzadko | Głuchota występuje bardzo rzadko |
| Układ moczowy | Krwiomocz, niewydolność nerek | Rzadko/bardzo rzadko | Niewydolność nerek jest bardzo rzadkim powikłaniem |
| Wątroba | Zapalenie miąższu wątroby, żółtaczka | Bardzo rzadko | Wymagają monitorowania funkcji wątroby |
| Zaburzenia psychiczne | Zaburzenia orientacji, splątanie | Sporadycznie | Mogą wystąpić reakcje depresyjne |
Postępowanie w przedawkowaniu
Schemat postępowania po przedawkowaniu indometacyny obejmuje następujące działania: 12
- Przedawkowanie preparatów miejscowych (Elmetacin):
- Usunięcie roztworu ze skóry
- Dokładne zmycie skóry wodą
- Kontakt z lekarzem w przypadku przypadkowego spożycia
- Przedawkowanie preparatów doustnych (Metindol Retard):
- Zabezpieczenie podstawowych czynności życiowych
- Wdrożenie leczenia objawowego
- Podanie węgla aktywnego (jeśli od przedawkowania upłynęło mniej niż godzina)
- Rozważenie wykonania płukania żołądka u dorosłych jako działania alternatywnego
- Zapewnienie właściwej diurezy
- Monitorowanie czynności nerek i wątroby
- Obserwacja pacjenta przez minimum 4 godziny od przyjęcia potencjalnie toksycznej dawki
- Podanie diazepamu w przypadku częstych lub przedłużających się drgawek
13
14
Specjalne uwagi dotyczące przedawkowania
Należy pamiętać, że maksymalna dobowa dawka indometacyny wynosi 200 mg, a jej przekroczenie może prowadzić do poważnych objawów ogólnoustrojowych nawet przy stosowaniu miejscowym. 15
W przypadku kropli do oczu zawierających indometacynę (Indocollyre 0,1%), ryzyko poważnego przedawkowania jest minimalne ze względu na niską zawartość substancji czynnej w preparacie. 16
U pacjentów z czynnikami ryzyka, szczególnie u osób nadwrażliwych, przedawkowanie indometacyny może prowadzić do rzadkich, ale poważnych powikłań, takich jak zaburzenia hematologiczne (leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza) czy metaboliczne (hiperglikemia, hiperkaliemia). 17
Najpoważniejsze powikłania przedawkowania, które występują bardzo rzadko, to niewydolność nerek, zapalenie miąższu wątroby, żółtaczka oraz głuchota. 18
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania