Właściwości farmakodynamiczne
Venlafaxine Aurovitas 37,5 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Venlafaxine Aurovitas

Venlafaxine Aurovitas należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako inne leki przeciwdepresyjne i opatrzony jest kodem ATC: N 06 AX 16. Lek ten dostępny jest w formie kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w dawkach 37,5 mg, 75 mg oraz 150 mg, gdzie substancją czynną jest chlorowodorek wenlafaksyny w ilości odpowiadającej podanym dawkom wenlafaksyny.¹

Mechanizm działania

Mechanizm przeciwdepresyjnego działania wenlafaksyny u ludzi związany jest przede wszystkim ze wzmocnieniem aktywności neuroprzekaźników w ośrodkowym układzie nerwowym. Badania niekliniczne wykazały, że wenlafaksyna oraz jej aktywny metabolit O-demetylowenlafaksyna (ODV) działają jako inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny i noradrenaliny. Dodatkowo lek wykazuje słabe właściwości hamujące wychwyt zwrotny dopaminy. Zarówno wenlafaksyna, jak i ODV zmniejszają odpowiedź β-adrenergiczną po podaniu jednorazowym oraz przewlekłym, przy czym oba związki wykazują bardzo podobne działanie w odniesieniu do ich całkowitego wpływu na wychwyt zwrotny neuroprzekaźników i wiązanie z receptorami.²

Istotną cechą farmakodynamiczną leku jest praktycznie brak powinowactwa do receptorów muskarynowych, cholinergicznych, H1-histaminowych i αl-adrenergicznych w mózgu szczura in vitro. Należy podkreślić, że aktywność farmakologiczna tych receptorów często wiąże się z różnymi działaniami niepożądanymi leków przeciwdepresyjnych, takimi jak działanie antycholinergiczne, uspokajające oraz wpływ na układ sercowo-naczyniowy.³

Wenlafaksyna charakteryzuje się również brakiem zdolności hamowania monoaminooksydazy (MAO). W badaniach in vitro stwierdzono, że lek praktycznie nie wykazuje powinowactwa do receptorów opioidowych ani benzodiazepinowych, co stanowi istotną informację w kontekście profilu farmakodynamicznego tego związku.⁴

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Epizody dużej depresji

Skuteczność wenlafaksyny w leczeniu epizodów dużej depresji została kompleksowo udokumentowana w serii badań klinicznych. Dla formy o natychmiastowym uwalnianiu, potwierdzenie skuteczności uzyskano w pięciu randomizowanych badaniach z podwójnie ślepą próbą, kontrolowanych placebo. Badania te trwały od 4 do 6 tygodni i obejmowały stosowanie zmiennych dawek, sięgających do 375 mg na dobę.⁵

W przypadku formy o przedłużonym uwalnianiu, jaką jest Venlafaxine Aurovitas, skuteczność w leczeniu dużych zaburzeń depresyjnych została potwierdzona w dwóch kontrolowanych placebo badaniach krótkoterminowych, trwających 8 lub 12 tygodni, z zastosowaniem dawek w zakresie od 75 do 225 mg na dobę.⁶

Istotne znaczenie mają również wyniki badań długoterminowych. W jednym z takich badań, dorośli pacjenci ambulatoryjni, którzy pozytywnie zareagowali na leczenie wenlafaksyną o przedłużonym uwalnianiu w 8-tygodniowym otwartym badaniu (stosując dawki 75, 150 lub 225 mg), zostali następnie zrandomizowani do kontynuowania tej samej dawki wenlafaksyny o przedłużonym uwalnianiu lub otrzymywania placebo przez okres do 26 tygodni, co umożliwiło obserwację ewentualnych nawrotów choroby.⁷

Skuteczność wenlafaksyny w zapobieganiu nawrotom epizodów depresyjnych w dłuższej perspektywie czasowej, obejmującej okres 12 miesięcy, została potwierdzona w drugim długoterminowym badaniu kontrolowanym placebo z podwójnie ślepą próbą. Badanie to przeprowadzono u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych z nawracającymi zaburzeniami depresyjnymi, którzy odpowiedzieli na leczenie wenlafaksyną (w dawkach od 100 do 200 mg na dobę, stosowanych dwa razy dziennie) podczas ostatniego epizodu depresji.⁸

Uogólnione zaburzenia lękowe

Skuteczność wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w leczeniu uogólnionych zaburzeń lękowych została potwierdzona w szeregu badań klinicznych:

• Dwa 8-tygodniowe badania kontrolowane placebo z zastosowaniem stałych dawek w zakresie 75-225 mg na dobę
• Jedno 6-miesięczne badanie kontrolowane placebo ze stałymi dawkami w zakresie 75-225 mg na dobę
• Jedno 6-miesięczne badanie kontrolowane placebo z zastosowaniem zmiennych dawek (37,5 mg, 75 mg i 150 mg na dobę) u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych

Należy podkreślić, że mimo istnienia dowodów potwierdzających przewagę nawet najniższej dawki 37,5 mg na dobę nad placebo, dawka ta nie była konsekwentnie tak skuteczna jak wyższe dawki.⁹

Fobia społeczna

Skuteczność terapeutyczna wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w leczeniu fobii społecznej została udokumentowana w:

• Czterech 12-tygodniowych, wieloośrodkowych, kontrolowanych placebo badaniach z podwójnie ślepą próbą, z grupą kontrolną, z zastosowaniem zmiennych dawek
• Jednym 6-miesięcznym, kontrolowanym placebo badaniu z podwójnie ślepą próbą, z grupą kontrolną z zastosowaniem stałych/zmiennych dawek u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych

Pacjenci uczestniczący w tych badaniach otrzymywali wenlafaksynę w dawkach z zakresu od 75 do 225 mg na dobę. Warto zaznaczyć, że w badaniu 6-miesięcznym nie wykazano wyższej skuteczności w grupie pacjentów stosującej dawki 150-225 mg na dobę w porównaniu z grupą otrzymującą dawkę 75 mg na dobę.¹⁰

Lęk napadowy

Efektywność wenlafaksyny w postaci kapsułek o przedłużonym uwalnianiu w terapii lęku napadowego potwierdzono w dwóch 12-tygodniowych, wieloośrodkowych, kontrolowanych placebo badaniach z podwójnie ślepą próbą. Badania te przeprowadzono u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych cierpiących na lęk napadowy, zarówno z towarzyszącą agorafobią, jak i bez niej. Schemat dawkowania rozpoczynał się od dawki 37,5 mg na dobę, stosowanej przez pierwsze 7 dni. Następnie pacjenci otrzymywali stałe dawki w zakresie od 75 do 150 mg na dobę w jednym badaniu oraz od 75 do 225 mg na dobę w drugim badaniu.¹¹

Długotrwałe bezpieczeństwo stosowania, skuteczność i zapobieganie nawrotom w terapii lęku napadowego zostało potwierdzone również w długoterminowym badaniu z podwójnie ślepą próbą, kontrolowanym placebo, z grupą kontrolną. Badanie to przeprowadzono u dorosłych pacjentów ambulatoryjnych, którzy pozytywnie zareagowali na leczenie w fazie open-label. Pacjenci ci kontynuowali przyjmowanie takich samych dawek wenlafaksyny o przedłużonym uwalnianiu (75 mg, 150 mg lub 225 mg), jakie stosowali na zakończenie fazy open-label.¹²

Elektrofizjologia serca

Wpływ wenlafaksyny na parametry elektrofizjologiczne serca zbadano w szczegółowym badaniu dotyczącym odstępu QTc z udziałem zdrowych ochotników. Wykazano, że lek stosowany nawet w ponadterapeutycznej dawce dobowej 450 mg (podawanej w dawkach po 225 mg dwa razy na dobę) nie powodował klinicznie istotnego wydłużenia odstępu QT. Jest to istotna informacja z punktu widzenia bezpieczeństwa kardiologicznego leku.¹³

Należy jednak zaznaczyć, że po wprowadzeniu produktu do obrotu zgłaszano przypadki wydłużenia odstępu QTc i/lub częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes (TdP) oraz arytmii komorowej. Przypadki te występowały szczególnie w sytuacjach przedawkowania lub u pacjentów, u których występowały inne czynniki ryzyka wydłużenia odstępu QTc/TdP. Informacje te należy uwzględnić przy preskrypcji leku, zwłaszcza u pacjentów z podwyższonym ryzykiem zaburzeń rytmu serca.¹⁴