Działania niepożądane
Temsirolimus Accord 30 mg
Temsirolimus, stosowany w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego (RCC) oraz chłoniaka z komórek płaszcza (MCL), wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa, obejmujący liczne działania niepożądane o różnym stopniu nasilenia. Do najpoważniejszych należą reakcje nadwrażliwości i reakcje podczas wlewu, które mogą zagrażać życiu, a także hiperglikemia, zakażenia, śródmiąższowe choroby płuc, niewydolność nerek, perforacja jelit, małopłytkowość i neutropenia (w tym gorączka neutropeniczna). Profil działań niepożądanych różni się w zależności od wskazania: u pacjentów z RCC obserwowano m.in. anafilaksję, zaburzenia gojenia ran i zatorowość płucną, natomiast u chorych z MCL dominowały małopłytkowość i neutropenia. Częstość występowania działań niepożądanych jest wyższa przy dawce 175 mg/tydzień w porównaniu do 75 mg/tydzień, zwłaszcza w zakresie zakażeń stopnia 3. i 4. oraz małopłytkowości. W badaniach fazy 3 najczęściej zgłaszano niedokrwistość, nudności, wysypkę, zmniejszenie apetytu, obrzęki, astenia, biegunki, gorączkę, hiperglikemię i hipercholesterolemię, a także objawy ze strony układu oddechowego i skóry.
Działania niepożądane leku Temsirolimus Accord
Bezpieczeństwo stosowania temsirolimusu zostało dokładnie przeanalizowane w badaniach klinicznych obejmujących pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym (RCC) oraz chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL). Profil bezpieczeństwa leku obejmuje szereg działań niepożądanych, które personel medyczny powinien uwzględnić przy podejmowaniu decyzji o leczeniu oraz monitorować podczas terapii.1
Najcięższe działania niepożądane
Podczas terapii temsirolimusem zaobserwowano szereg ciężkich działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Do najcięższych należą reakcje nadwrażliwości i (lub) reakcje w trakcie wlewu, które w rzadkich przypadkach mogą zagrażać życiu pacjenta lub nawet prowadzić do zgonu. Wystąpić mogą również: hiperglikemia i nietolerancja glukozy, zakażenia, śródmiąższowe choroby płuc (w tym zapalenie płuc), hiperlipidemia, krwotok wewnątrzczaszkowy, niewydolność nerek, perforacja jelit, powikłania w gojeniu ran, małopłytkowość, neutropenia (w tym gorączka neutropeniczna) oraz zatorowość płucna.2
Warto zauważyć różnice w profilach bezpieczeństwa u pacjentów z różnymi wskazaniami. U pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym obserwowano zdarzenia, które nie wystąpiły u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza, takie jak anafilaksja, zaburzenia gojenia ran, niewydolność nerek ze skutkiem śmiertelnym oraz zatorowość płucna. Z kolei w populacji pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza odnotowano ciężkie zdarzenia niepożądane, które nie wystąpiły u pacjentów z RCC: małopłytkowość i neutropenię (w tym gorączkę neutropeniczną).3
Najczęstsze działania niepożądane
W badaniach rejestracyjnych zidentyfikowano liczne działania niepożądane występujące u co najmniej 20% pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym i chłoniakiem z komórek płaszcza. Do najczęstszych należą: niedokrwistość, nudności, wysypka (w różnych postaciach, w tym wysypka, wysypka świądowa, wysypka plamisto-grudkowa, wysypka krostkowa), zmniejszenie apetytu, obrzęk, astenia, zmęczenie, małopłytkowość, biegunka, gorączka, krwawienie z nosa, zapalenie błon śluzowych, zapalenie jamy ustnej, wymioty, hiperglikemia, hipercholesterolemia, zaburzenia smaku, świąd, kaszel, zakażenie, zapalenie płuc oraz duszność.4
Szczególne grupy pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku mogą być bardziej narażeni na wystąpienie niektórych działań niepożądanych. Badania fazy 3 wykazały większe prawdopodobieństwo wystąpienia obrzęku twarzy, zapalenia płuc, wysięku opłucnowego, niepokoju, depresji, bezsenności, duszności, leukopenii, limfopenii, bólu mięśni, bólu stawów, zaburzeń smaku, zawrotów głowy, zakażenia górnych dróg oddechowych, zapalenia śluzówki oraz nieżytu nosa u osób starszych.5
U pacjentów otrzymujących temsirolimus w skojarzeniu z interferonem alfa (IFN-α) zaobserwowano przypadki zaćmy.6
Wpływ dawkowania na bezpieczeństwo
Istotne jest, że wyższe dawki temsirolimusu wiążą się z większą częstością występowania niektórych działań niepożądanych. U pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) otrzymujących dawkę 175 mg na tydzień odnotowano częstsze występowanie zakażeń stopnia 3. lub 4. oraz małopłytkowości w porównaniu z pacjentami otrzymującymi dawkę 75 mg na tydzień lub standardową chemioterapię.7
Tabela działań niepożądanych temsirolimusu
Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane zgłaszane u pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym (RCC) i chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) w badaniach fazy 3, sklasyfikowane według układów i narządów, częstości występowania oraz stopnia ciężkości według kryteriów NCI-CTCAE.<sup data-drug="Temsirolimus Accord" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zgłaszane u pacjentów z RCC i MCL w 3 fazie badania są wymienione poniżej (Tabela 1), według klasyfikacji układów i narządów, częstości i stopnia ciężkości (NCI-CTCAE). Częstość występowania określono następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (8
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Stopień ciężkości |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Bardzo często | Niedokrwistość | Zazwyczaj łagodna do umiarkowanej (1-2 stopień) |
| Bardzo często | Małopłytkowość | Może być ciężka (3-4 stopień), szczególnie przy dawce 175 mg u pacjentów z MCL | |
| Bardzo często | Neutropenia | Może prowadzić do gorączki neutropenicznej (ciężkie działanie niepożądane) | |
| Często | Leukopenia, limfopenia | Częstsze u pacjentów w podeszłym wieku | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Często | Reakcje nadwrażliwości | Mogą obejmować reakcje anafilaktyczne (zagrażające życiu) |
| Często | Reakcje podczas wlewu | Mogą być zagrażające życiu, rzadko prowadzące do zgonu | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Bardzo często | Hiperglikemia, hipercholesterolemia, zmniejszenie apetytu | Hiperglikemia może prowadzić do nietolerancji glukozy |
| Często | Hiperlipidemia | Może wymagać modyfikacji leczenia | |
| Zaburzenia układu nerwowego | Bardzo często | Zaburzenia smaku, zawroty głowy | Częściej u pacjentów w podeszłym wieku |
| Zaburzenia oka | Często | Zaćma | Obserwowana przy stosowaniu w skojarzeniu z IFN-α |
| Zaburzenia układu oddechowego | Bardzo często | Duszność, krwawienie z nosa, kaszel, zapalenie płuc | Może być ciężkie (śródmiąższowe choroby płuc) |
| Często | Zatorowość płucna, wysięk opłucnowy | Może stanowić zagrożenie życia | |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Bardzo często | Nudności, biegunka, zapalenie jamy ustnej, wymioty, zapalenie błon śluzowych | Zazwyczaj łagodne do umiarkowanych (1-2 stopień) |
| Często | Perforacja jelit | Ciężkie działanie niepożądane, potencjalnie zagrażające życiu | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Bardzo często | Wysypka (różne rodzaje), świąd | Zazwyczaj łagodne do umiarkowanych (1-2 stopień) |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe | Często | Ból mięśni, ból stawów | Częściej u pacjentów w podeszłym wieku |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Często | Niewydolność nerek | Może prowadzić do zgonu (u pacjentów z RCC) |
| Często | Podwyższenie stężenia kreatyniny | Wymaga monitorowania funkcji nerek | |
| Zaburzenia ogólne | Bardzo często | Zmęczenie, astenia, gorączka, obrzęk | Mogą się nasilać w trakcie terapii |
| Często | Powikłania w gojeniu ran | Może wymagać odstawienia leku przed zabiegiem operacyjnym | |
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Bardzo często | Zakażenia (w tym zakażenia górnych dróg oddechowych) | Mogą być ciężkie (3-4 stopień), szczególnie przy dawce 175 mg |
| Zaburzenia psychiczne | Często | Niepokój, depresja, bezsenność | Częściej u pacjentów w podeszłym wieku |
Monitorowanie i postępowanie w przypadku działań niepożądanych
Ze względu na potencjalnie ciężki charakter niektórych działań niepożądanych, pacjenci leczeni temsirolimusem wymagają uważnego monitorowania. Personel medyczny powinien zwrócić szczególną uwagę na objawy mogące wskazywać na rozwój ciężkich działań niepożądanych, takich jak reakcje podczas wlewu, zaburzenia oddechowe, powikłania hematologiczne czy zaburzenia metaboliczne.9
U pacjentów w podeszłym wieku należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ w tej grupie wiekowej występuje zwiększone ryzyko licznych działań niepożądanych. Również dawkowanie ma istotny wpływ na profil bezpieczeństwa – dawka 175 mg na tydzień stosowana u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza wiąże się z większą częstością występowania ciężkich zakażeń i małopłytkowości niż dawka 75 mg na tydzień.10
Działania niepożądane związane ze skojarzeniem z innymi lekami
Warto odnotować, że jednoczesne stosowanie temsirolimusu i interferonu alfa (IFN-α) wiąże się z ryzykiem wystąpienia zaćmy. Dlatego też pacjenci otrzymujący takie leczenie skojarzone powinni być monitorowani pod kątem pogorszenia widzenia.11
Należy również zwrócić uwagę, że Temsirolimus Accord zawiera znaczące ilości etanolu (w fiolce koncentratu 474 mg bezwodnego etanolu, co odpowiada 395 mg/ml, czyli 39,5% v/v; a w rozpuszczalniku 358,2 mg bezwodnego etanolu, co odpowiada 199,0 mg/ml, czyli 19,90% v/v) oraz glikolu propylenowego (w fiolce koncentratu 603,6 mg, co odpowiada 503,0 mg/ml, czyli 50,30% v/v), co może mieć znaczenie u pacjentów z chorobami wątroby lub padaczką oraz wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania