Działania niepożądane
Temsirolimus Accord 30 mg

Temsirolimus, stosowany w leczeniu zaawansowanego raka nerkowokomórkowego (RCC) oraz chłoniaka z komórek płaszcza (MCL), wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa, obejmujący liczne działania niepożądane o różnym stopniu nasilenia. Do najpoważniejszych należą reakcje nadwrażliwości i reakcje podczas wlewu, które mogą zagrażać życiu, a także hiperglikemia, zakażenia, śródmiąższowe choroby płuc, niewydolność nerek, perforacja jelit, małopłytkowość i neutropenia (w tym gorączka neutropeniczna). Profil działań niepożądanych różni się w zależności od wskazania: u pacjentów z RCC obserwowano m.in. anafilaksję, zaburzenia gojenia ran i zatorowość płucną, natomiast u chorych z MCL dominowały małopłytkowość i neutropenia. Częstość występowania działań niepożądanych jest wyższa przy dawce 175 mg/tydzień w porównaniu do 75 mg/tydzień, zwłaszcza w zakresie zakażeń stopnia 3. i 4. oraz małopłytkowości. W badaniach fazy 3 najczęściej zgłaszano niedokrwistość, nudności, wysypkę, zmniejszenie apetytu, obrzęki, astenia, biegunki, gorączkę, hiperglikemię i hipercholesterolemię, a także objawy ze strony układu oddechowego i skóry.

Działania niepożądane leku Temsirolimus Accord

Bezpieczeństwo stosowania temsirolimusu zostało dokładnie przeanalizowane w badaniach klinicznych obejmujących pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym (RCC) oraz chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL). Profil bezpieczeństwa leku obejmuje szereg działań niepożądanych, które personel medyczny powinien uwzględnić przy podejmowaniu decyzji o leczeniu oraz monitorować podczas terapii.1

Najcięższe działania niepożądane

Podczas terapii temsirolimusem zaobserwowano szereg ciężkich działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Do najcięższych należą reakcje nadwrażliwości i (lub) reakcje w trakcie wlewu, które w rzadkich przypadkach mogą zagrażać życiu pacjenta lub nawet prowadzić do zgonu. Wystąpić mogą również: hiperglikemia i nietolerancja glukozy, zakażenia, śródmiąższowe choroby płuc (w tym zapalenie płuc), hiperlipidemia, krwotok wewnątrzczaszkowy, niewydolność nerek, perforacja jelit, powikłania w gojeniu ran, małopłytkowość, neutropenia (w tym gorączka neutropeniczna) oraz zatorowość płucna.2

Warto zauważyć różnice w profilach bezpieczeństwa u pacjentów z różnymi wskazaniami. U pacjentów z zaawansowanym rakiem nerkowokomórkowym obserwowano zdarzenia, które nie wystąpiły u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza, takie jak anafilaksja, zaburzenia gojenia ran, niewydolność nerek ze skutkiem śmiertelnym oraz zatorowość płucna. Z kolei w populacji pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza odnotowano ciężkie zdarzenia niepożądane, które nie wystąpiły u pacjentów z RCC: małopłytkowość i neutropenię (w tym gorączkę neutropeniczną).3

Najczęstsze działania niepożądane

W badaniach rejestracyjnych zidentyfikowano liczne działania niepożądane występujące u co najmniej 20% pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym i chłoniakiem z komórek płaszcza. Do najczęstszych należą: niedokrwistość, nudności, wysypka (w różnych postaciach, w tym wysypka, wysypka świądowa, wysypka plamisto-grudkowa, wysypka krostkowa), zmniejszenie apetytu, obrzęk, astenia, zmęczenie, małopłytkowość, biegunka, gorączka, krwawienie z nosa, zapalenie błon śluzowych, zapalenie jamy ustnej, wymioty, hiperglikemia, hipercholesterolemia, zaburzenia smaku, świąd, kaszel, zakażenie, zapalenie płuc oraz duszność.4

Szczególne grupy pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku mogą być bardziej narażeni na wystąpienie niektórych działań niepożądanych. Badania fazy 3 wykazały większe prawdopodobieństwo wystąpienia obrzęku twarzy, zapalenia płuc, wysięku opłucnowego, niepokoju, depresji, bezsenności, duszności, leukopenii, limfopenii, bólu mięśni, bólu stawów, zaburzeń smaku, zawrotów głowy, zakażenia górnych dróg oddechowych, zapalenia śluzówki oraz nieżytu nosa u osób starszych.5

U pacjentów otrzymujących temsirolimus w skojarzeniu z interferonem alfa (IFN-α) zaobserwowano przypadki zaćmy.6

Wpływ dawkowania na bezpieczeństwo

Istotne jest, że wyższe dawki temsirolimusu wiążą się z większą częstością występowania niektórych działań niepożądanych. U pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) otrzymujących dawkę 175 mg na tydzień odnotowano częstsze występowanie zakażeń stopnia 3. lub 4. oraz małopłytkowości w porównaniu z pacjentami otrzymującymi dawkę 75 mg na tydzień lub standardową chemioterapię.7

Tabela działań niepożądanych temsirolimusu

Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane zgłaszane u pacjentów z rakiem nerkowokomórkowym (RCC) i chłoniakiem z komórek płaszcza (MCL) w badaniach fazy 3, sklasyfikowane według układów i narządów, częstości występowania oraz stopnia ciężkości według kryteriów NCI-CTCAE.<sup data-drug="Temsirolimus Accord" data-section="Działania niepożądane" title="Działania niepożądane zgłaszane u pacjentów z RCC i MCL w 3 fazie badania są wymienione poniżej (Tabela 1), według klasyfikacji układów i narządów, częstości i stopnia ciężkości (NCI-CTCAE). Częstość występowania określono następująco: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (8

Klasyfikacja układów i narządów Częstość występowania Działanie niepożądane Stopień ciężkości
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Bardzo często Niedokrwistość Zazwyczaj łagodna do umiarkowanej (1-2 stopień)
Bardzo często Małopłytkowość Może być ciężka (3-4 stopień), szczególnie przy dawce 175 mg u pacjentów z MCL
Bardzo często Neutropenia Może prowadzić do gorączki neutropenicznej (ciężkie działanie niepożądane)
Często Leukopenia, limfopenia Częstsze u pacjentów w podeszłym wieku
Zaburzenia układu immunologicznego Często Reakcje nadwrażliwości Mogą obejmować reakcje anafilaktyczne (zagrażające życiu)
Często Reakcje podczas wlewu Mogą być zagrażające życiu, rzadko prowadzące do zgonu
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Bardzo często Hiperglikemia, hipercholesterolemia, zmniejszenie apetytu Hiperglikemia może prowadzić do nietolerancji glukozy
Często Hiperlipidemia Może wymagać modyfikacji leczenia
Zaburzenia układu nerwowego Bardzo często Zaburzenia smaku, zawroty głowy Częściej u pacjentów w podeszłym wieku
Zaburzenia oka Często Zaćma Obserwowana przy stosowaniu w skojarzeniu z IFN-α
Zaburzenia układu oddechowego Bardzo często Duszność, krwawienie z nosa, kaszel, zapalenie płuc Może być ciężkie (śródmiąższowe choroby płuc)
Często Zatorowość płucna, wysięk opłucnowy Może stanowić zagrożenie życia
Zaburzenia żołądka i jelit Bardzo często Nudności, biegunka, zapalenie jamy ustnej, wymioty, zapalenie błon śluzowych Zazwyczaj łagodne do umiarkowanych (1-2 stopień)
Często Perforacja jelit Ciężkie działanie niepożądane, potencjalnie zagrażające życiu
Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej Bardzo często Wysypka (różne rodzaje), świąd Zazwyczaj łagodne do umiarkowanych (1-2 stopień)
Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe Często Ból mięśni, ból stawów Częściej u pacjentów w podeszłym wieku
Zaburzenia nerek i dróg moczowych Często Niewydolność nerek Może prowadzić do zgonu (u pacjentów z RCC)
Często Podwyższenie stężenia kreatyniny Wymaga monitorowania funkcji nerek
Zaburzenia ogólne Bardzo często Zmęczenie, astenia, gorączka, obrzęk Mogą się nasilać w trakcie terapii
Często Powikłania w gojeniu ran Może wymagać odstawienia leku przed zabiegiem operacyjnym
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Bardzo często Zakażenia (w tym zakażenia górnych dróg oddechowych) Mogą być ciężkie (3-4 stopień), szczególnie przy dawce 175 mg
Zaburzenia psychiczne Często Niepokój, depresja, bezsenność Częściej u pacjentów w podeszłym wieku

Monitorowanie i postępowanie w przypadku działań niepożądanych

Ze względu na potencjalnie ciężki charakter niektórych działań niepożądanych, pacjenci leczeni temsirolimusem wymagają uważnego monitorowania. Personel medyczny powinien zwrócić szczególną uwagę na objawy mogące wskazywać na rozwój ciężkich działań niepożądanych, takich jak reakcje podczas wlewu, zaburzenia oddechowe, powikłania hematologiczne czy zaburzenia metaboliczne.9

U pacjentów w podeszłym wieku należy zachować szczególną ostrożność, ponieważ w tej grupie wiekowej występuje zwiększone ryzyko licznych działań niepożądanych. Również dawkowanie ma istotny wpływ na profil bezpieczeństwa – dawka 175 mg na tydzień stosowana u pacjentów z chłoniakiem z komórek płaszcza wiąże się z większą częstością występowania ciężkich zakażeń i małopłytkowości niż dawka 75 mg na tydzień.10

Działania niepożądane związane ze skojarzeniem z innymi lekami

Warto odnotować, że jednoczesne stosowanie temsirolimusu i interferonu alfa (IFN-α) wiąże się z ryzykiem wystąpienia zaćmy. Dlatego też pacjenci otrzymujący takie leczenie skojarzone powinni być monitorowani pod kątem pogorszenia widzenia.11

Należy również zwrócić uwagę, że Temsirolimus Accord zawiera znaczące ilości etanolu (w fiolce koncentratu 474 mg bezwodnego etanolu, co odpowiada 395 mg/ml, czyli 39,5% v/v; a w rozpuszczalniku 358,2 mg bezwodnego etanolu, co odpowiada 199,0 mg/ml, czyli 19,90% v/v) oraz glikolu propylenowego (w fiolce koncentratu 603,6 mg, co odpowiada 503,0 mg/ml, czyli 50,30% v/v), co może mieć znaczenie u pacjentów z chorobami wątroby lub padaczką oraz wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych.12

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl