Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Sunitinib Bluefish 25 mg
Przedkliniczne badania toksykologiczne sunitynibu wykazały wpływ na wiele narządów docelowych, w tym przewód pokarmowy, nadnercza, układ limfatyczny, trzustkę, ślinianki, stawy oraz narządy rozrodcze, przy klinicznie istotnych stężeniach osoczowych. Obserwowano nudności, biegunki, przekrwienie i martwicę tkanek, zmniejszenie liczby komórek szpiku kostnego, degranulację komórek trzustki, przerost gronek ślinianek, zanik macicy i zmniejszenie wzrostu pęcherzyków jajnikowych. Dodatkowo odnotowano wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie LVEF, zmiany w nerkach i przysadce. Większość zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia terapii. W testach genotoksyczności sunitynib nie wykazywał mutagenności ani klastogenności in vivo, choć in vitro obserwowano poliploidię w ludzkich limfocytach. Nie oceniano genotoksyczności metabolitu aktywnego leku.
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku Sunitinib Bluefish
Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania sunitynibu opierają się na szeregu badań toksykologicznych, genotoksyczności, rakotwórczości oraz wpływu na rozród i rozwój potomstwa. Badania te dostarczają istotnych informacji na temat potencjalnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego leku u ludzi.1
Toksyczność po wielokrotnym podaniu
W badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym trwających do 9 miesięcy, prowadzonych u szczurów i małp, zidentyfikowano kluczowe narządy docelowe, na które wpływa sunitynib. Efekty te obserwowano przy stężeniach osoczowych istotnych klinicznie i obejmowały:2
- Przewód pokarmowy – nudności i biegunki u małp
- Nadnercza – przekrwienie kory i/lub krwotoki u szczurów i małp, z następującą martwicą i włóknieniem u szczurów
- Układ limfatyczny i krwiotwórczy – zmniejszenie liczby komórek szpiku kostnego i zanik tkanki limfoidalnej w grasicy, śledzionie i węzłach chłonnych
- Trzustka (część zewnątrzwydzielnicza) – degranulacja komórek pęcherzykowych z martwicą pojedynczych komórek
- Ślinianki – przerost gronek
- Stawy – zgrubienie płytki wzrostu
- Narządy rozrodcze – zanik macicy i zmniejszony wzrost pęcherzyków jajnikowych
Dodatkowe działania obserwowane w innych badaniach obejmowały: wydłużenie odstępu QTc, zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), zanik kanalików jądrowych, rozrost komórek mezangium w nerkach, krwotok z przewodu pokarmowego i do jamy ustnej, oraz przerost komórek płata przedniego przysadki. Zmiany w obrębie macicy (zanik błony śluzowej) i płytki wzrostowej kości (zgrubienie nasad kostnych lub dysplazja chrząstki) były prawdopodobnie związane z farmakologicznym działaniem sunitynibu. Co istotne, większość obserwowanych zmian była odwracalna po 2-6 tygodniach od zakończenia leczenia.3
Genotoksyczność
Potencjalne działanie genotoksyczne sunitynibu zostało ocenione w testach in vitro i in vivo. Wyniki badań wskazują, że:4
- Sunitynib nie wykazywał właściwości mutagennych w badaniach na bakteriach z zastosowaniem aktywacji metabolicznej przez wątrobę szczura
- Nie indukował strukturalnych aberracji chromosomalnych w ludzkich limfocytach krwi obwodowej in vitro
- Obserwowano poliploidię (liczbowe aberracje chromosomalne) w ludzkich limfocytach krwi obwodowej in vitro, zarówno w przypadku zastosowania aktywacji metabolicznej, jak i bez niej
- Nie wykazywał działania klastogennego w szczurzym szpiku kostnym in vivo
Należy zaznaczyć, że nie oceniano potencjalnej genotoksyczności podstawowego czynnego metabolitu sunitynibu.5
Działanie rakotwórcze
Potencjalne działanie rakotwórcze sunitynibu oceniano w kilku modelach zwierzęcych:6
Badania na myszach transgenicznych rasH2
- W jednomiesięcznym badaniu określającym zakres dawek (0, 10, 25, 75 lub 200 mg/kg mc./dobę) podawanych doustnie u myszy transgenicznych rasH2, obserwowano raka i rozrost gruczołów Brunnera w dwunastnicy przy największej badanej dawce (200 mg/kg mc./dobę)
- W sześciomiesięcznym badaniu rakotwórczości po codziennym podaniu doustnym (0, 8, 25, 75 [zmniejszone do 50] mg/kg mc./dobę), przy dawkach ≥ 25 mg/kg mc./dobę po 1 lub 6 miesiącach leczenia (ekspozycja ≥ 7,3 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową) obserwowano przypadki raka żołądka i dwunastnicy, zwiększoną częstość występowania złośliwego śródbłoniaka krwionośnego oraz hiperplazję błony śluzowej żołądka7
Badanie na szczurach
W dwuletnim badaniu rakotwórczości u szczurów, przy dawkach 0, 0,33, 1 lub 3 mg/kg mc./dobę podawanych w 28-dniowych cyklach, po których następowała 7-dniowa przerwa, zaobserwowano: 1 rok (ekspozycja ≥ 7,8 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową).”>8
- Zwiększenie odsetka guzów chromochłonnych i rozrostu rdzenia nadnerczy u samców szczurów po podaniu 3 mg/kg mc./dobę przez > 1 rok (ekspozycja ≥ 7,8 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową)
- Rak gruczołów Brunnera w dwunastnicy po dawce ≥ 1 mg/kg mc./dobę u samic szczurów (ekspozycja ≥ 0,9 razy większa niż AUC u pacjentów) i po dawce 3 mg/kg mc./dobę u samców szczurów (ekspozycja ≥ 7,8 razy większa niż AUC u pacjentów)
- Rozrost komórek błony śluzowej w gruczołach żołądka po dawce 3 mg/kg mc./dobę u samców szczurów (ekspozycja 7,8 razy większa niż AUC u pacjentów)9
Znaczenie kliniczne dla ludzi obserwowanych nowotworów u myszy transgenicznych rasH2 i szczurów nie zostało jednoznacznie ustalone.10
Toksyczny wpływ na rozród i rozwój potomstwa
Wpływ na płodność
W specyficznych badaniach toksycznego wpływu na rozród szczurów nie stwierdzono bezpośredniego wpływu na płodność samców ani samic. Jednakże w badaniach toksyczności po podaniu wielokrotnym u szczurów i małp zaobserwowano:11
- Wpływ na płodność samic – atrezja pęcherzyków, zwyrodnienie ciałek żółtych, zmiany błony śluzowej macicy, zmniejszenie masy macicy i jajników przy klinicznie istotnych poziomach ekspozycji układowej
- Wpływ na płodność samców – zanik kanalików jądrowych, zmniejszenie liczby plemników w najądrzach i zmniejszenie ilości koloidu w obrębie gruczołu krokowego i pęcherzyków nasiennych przy poziomach ekspozycji osoczowej 25 razy większych niż narażenie ogólnoustrojowe u ludzi12
Wpływ na rozwój zarodków i płodów
U szczurów śmiertelność zarodków i płodów charakteryzowała się:13
- Istotnym zmniejszeniem liczby żywych płodów
- Zwiększoną liczbą resorpcji
- Wzrostem utrat ciąży po zagnieżdżeniu zarodka
- Całkowitą utratą miotów u 8 z 28 samic ciężarnych przy poziomach stężenia leku w osoczu 5,5 razy większych niż narażenie ogólnoustrojowe u ludzi
U królików obserwowano:14
- Redukcję masy macicy samic ciężarnych i liczby żywych płodów
- Zwiększenie liczby resorpcji
- Wzrost liczby utrat ciąży po zagnieżdżeniu zarodka
- Całkowitą utratę miotów u 4 z 6 samic ciężarnych przy poziomach stężenia leku w osoczu 3 razy większych niż narażenie ogólnoustrojowe u ludzi
Wpływ teratogenny
Stosowanie sunitynibu powodowało zmiany rozwojowe u badanych zwierząt:15
- U szczurów – w okresie organogenezy przy dawce ≥ 5 mg/kg mc./dobę obserwowano zwiększoną częstość występowania wad rozwojowych szkieletu płodu, charakteryzujących się przede wszystkim opóźnieniem kostnienia kręgów piersiowych i/lub lędźwiowych (przy poziomach stężenia leku w osoczu 5,5 razy większych niż narażenie ogólnoustrojowe u ludzi)
- U królików – obserwowano zwiększoną częstość występowania rozszczepu wargi przy poziomach stężenia leku w osoczu zbliżonych do poziomów klinicznych u ludzi oraz rozszczepu wargi i rozszczepu podniebienia przy poziomach stężenia 2,7 razy większych niż narażenie ogólnoustrojowe u ludzi16
Badanie rozwoju pre- i postnatalnego
W badaniu prenatalnego i postnatalnego rozwoju potomstwa u ciężarnych szczurów, którym podawano sunitynib (0,3, 1,0 lub 3,0 mg/kg mc./dobę), zaobserwowano: 1 mg/kg mc. na dobę, ale nie obserwowano toksycznego wpływu na rozród do dawki 3 mg/kg mc. na dobę (szacowana ekspozycja ≥ 2,3 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową).”>17
- Zmniejszony przyrost masy ciała matki podczas ciąży i laktacji po dawce > 1 mg/kg mc./dobę
- Brak toksycznego wpływu na rozród do dawki 3 mg/kg mc./dobę (szacowana ekspozycja ≥ 2,3 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową)
- Zmniejszenie masy ciała potomstwa w okresie przed odstawieniem od piersi i po odstawieniu od piersi po dawce 3 mg/kg mc./dobę
- Brak toksycznego wpływu na rozród po dawce 1 mg/kg mc./dobę (przybliżona ekspozycja ≥ 0,9 razy większa niż AUC u pacjentów otrzymujących zalecaną dawkę dobową)18
| Badanie | Gatunek | Dawka | Główne obserwacje | Ekspozycja względem dawki klinicznej |
|---|---|---|---|---|
| Toksyczność po podaniu wielokrotnym | Szczury i małpy | Różne | Wpływ na przewód pokarmowy, nadnercza, układ limfatyczny, trzustkę, ślinianki, stawy, narządy rozrodcze | Przy istotnych klinicznie poziomach stężenia |
| Rakotwórczość (1 miesiąc) | Myszy rasH2 | 0-200 mg/kg/dobę | Rak i rozrost gruczołów Brunnera | Przy dawce 200 mg/kg/dobę |
| Rakotwórczość (6 miesięcy) | Myszy rasH2 | 0-75 mg/kg/dobę | Rak żołądka i dwunastnicy, zwiększona częstość złośliwego śródbłoniaka | ≥7,3x AUC człowieka |
| Rakotwórczość (2 lata) | Szczury | 0-3 mg/kg/dobę | Guzy chromochłonne, rak gruczołów Brunnera | ≥7,8x AUC człowieka |
| Toksyczność rozwojowa | Szczury | ≥5 mg/kg/dobę | Wady rozwojowe szkieletu płodu | 5,5x ekspozycja człowieka |
| Toksyczność rozwojowa | Króliki | Różne | Rozszczep wargi, rozszczep podniebienia | 1-2,7x ekspozycja człowieka |
| Rozwój pre- i postnatalny | Szczury | 0,3-3 mg/kg/dobę | Zmniejszenie masy ciała potomstwa | ≥2,3x AUC człowieka przy 3 mg/kg |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania