Właściwości farmakodynamiczne leku Pregabalin Vivanta

Pregabalin Vivanta należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwpadaczkowych, klasyfikowanych jako inne leki przeciwpadaczkowe, z kodem ATC: N03AX16. Substancją czynną preparatu jest pregabalina, będąca pochodną kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) – kwas(S)-3-(aminometylo)-5-metyloheksanowy.¹

Mechanizm działania

Podstawowy mechanizm działania pregabaliny polega na wiązaniu się z pomocniczą podjednostką (białko α2-δ) kanału wapniowego otwieranego poprzez zmianę napięcia błonowego w ośrodkowym układzie nerwowym. To specyficzne wiązanie wpływa na transmisję sygnałów neuronalnych.²

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania w bólu neuropatycznym

Badania kliniczne potwierdziły skuteczność pregabaliny w leczeniu różnych typów bólu neuropatycznego, w tym w neuropatii cukrzycowej, neuralgii po przebytym półpaścu oraz w bólu związanym z urazem rdzenia kręgowego. Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań dotyczących skuteczności leku na innych modelach bólu neuropatycznego.³

Pregabalina była oceniana w 10 kontrolowanych badaniach klinicznych z zastosowaniem dwóch schematów dawkowania: dwa razy na dobę (BID) w badaniach trwających do 13 tygodni oraz trzy razy na dobę (TID) w badaniach trwających do 8 tygodni. Istotne jest podkreślenie, że oba schematy dawkowania (BID i TID) wykazały podobne profile bezpieczeństwa i skuteczności.⁴

W badaniach klinicznych u pacjentów z bólem neuropatycznym pochodzenia zarówno obwodowego jak i ośrodkowego, trwających do 12 tygodni, obserwowano znaczące zmniejszenie nasilenia bólu już w pierwszym tygodniu terapii, a efekt ten utrzymywał się przez cały okres badania.⁵

Dane z kontrolowanych badań klinicznych dotyczących obwodowego bólu neuropatycznego wskazują, że u 35% pacjentów leczonych pregabaliną odnotowano poprawę o co najmniej 50% w skali oceny bólu, w porównaniu do 18% pacjentów przyjmujących placebo. Szczegółowa analiza wykazała, że wśród pacjentów nieodczuwających senności poprawę taką obserwowano u 33% osób przyjmujących pregabalinę i 18% osób otrzymujących placebo. Z kolei w grupie pacjentów, u których wystąpiła senność, poprawę odnotowano u 48% leczonych pregabaliną i jedynie 16% przyjmujących placebo.⁶

W kontrolowanym badaniu klinicznym dotyczącym ośrodkowego bólu neuropatycznego wykazano, że poprawę w punktowej ocenie nasilenia bólu o 50% uzyskało 22% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 7% pacjentów otrzymujących placebo.⁷

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania w padaczce

Terapia skojarzona

Pregabalina została oceniona w 3 kontrolowanych badaniach klinicznych trwających 12 tygodni, w których stosowano ją według schematów dawkowania BID (dwa razy na dobę) lub TID (trzy razy na dobę). Podobnie jak w przypadku leczenia bólu neuropatycznego, profile bezpieczeństwa i skuteczności obu schematów dawkowania były zbliżone.⁸

Podczas terapii pregabaliną zmniejszenie częstości napadów padaczkowych obserwowano szybko – już przed zakończeniem pierwszego tygodnia leczenia.⁹

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Skuteczność i bezpieczeństwo stosowania pregabaliny w terapii skojarzonej w leczeniu padaczki u dzieci poniżej 12 lat i młodzieży nie zostały jednoznacznie określone. Działania niepożądane zaobserwowane w badaniach farmakokinetyki i tolerancji obejmujących pacjentów pediatrycznych w wieku od 3 miesięcy do 16 lat (n=65) z napadami częściowymi były zbliżone do tych występujących u dorosłych.¹⁰

Przeprowadzono szereg badań obejmujących populację pediatryczną:

• 12-tygodniowe badanie kontrolowane placebo z udziałem 295 pacjentów w wieku od 4 do 16 lat
• 14-dniowe badanie kontrolowane placebo z udziałem 175 pacjentów w wieku od 1 miesiąca do 4 lat
• dwa roczne otwarte badania bezpieczeństwa obejmujące grupy 54 i 431 dzieci i młodzieży z padaczką, w wieku od 3 miesięcy do 16 lat

Wyniki tych badań wskazują, że w populacji pediatrycznej działania niepożądane, takie jak gorączka i zakażenia górnych dróg oddechowych, występowały częściej niż w badaniach u dorosłych z padaczką.¹¹

W 12-tygodniowym badaniu z grupą kontrolną otrzymującą placebo oceniano skuteczność pregabaliny u pacjentów pediatrycznych (4-16 lat) przydzielonych do trzech grup:

• pregabalina w dawce 2,5 mg/kg mc. na dobę (maksymalnie 150 mg/dobę)
• pregabalina w dawce 10 mg/kg mc. na dobę (maksymalnie 600 mg/dobę)
• placebo

Wyniki wykazały, że odsetek pacjentów z co najmniej 50% zmniejszeniem częstości napadów częściowych w porównaniu do wartości wyjściowej wyniósł 40,6% w grupie otrzymującej pregabalinę w dawce 10 mg/kg mc. na dobę (p=0,0068 vs. placebo), 29,1% w grupie otrzymującej pregabalinę w dawce 2,5 mg/kg mc. na dobę (p=0,2600 vs placebo) oraz 22,6% w grupie placebo.¹²

W 14-dniowym badaniu kontrolowanym placebo uczestniczyły dzieci młodsze (w wieku od 1 miesiąca do 4 lat), przypisane do następujących grup terapeutycznych:

• pregabalina w dawce 7 mg/kg mc. na dobę
• pregabalina w dawce 14 mg/kg mc. na dobę
• placebo

Mediana częstości napadów w ciągu 24 godzin na początku i w końcowej fazie badania wynosiła odpowiednio:

• 4,7 i 3,8 dla pregabaliny 7 mg/kg mc. na dobę
• 5,4 i 1,4 dla pregabaliny 14 mg/kg mc. na dobę
• 2,9 i 2,3 dla placebo

Istotne statystycznie zmniejszenie częstotliwości napadów częściowych po transformacji logarytmicznej w porównaniu z placebo wykazano dla pregabaliny w dawce 14 mg/kg mc. na dobę (p=0,0223), natomiast pregabalina w dawce 7 mg/kg mc. na dobę nie wykazała istotnej poprawy w porównaniu z placebo.¹³

W 12-tygodniowym badaniu klinicznym kontrolowanym placebo z udziałem pacjentów z pierwotnie uogólnionymi napadami toniczno-klonicznymi (PGTC) uczestniczyło 219 badanych w wieku od 5 do 65 lat (w tym 66 osób w wieku 5-16 lat). Pacjenci zostali przypisani do trzech grup:

• pregabalina w dawce 5 mg/kg mc. na dobę (maksymalnie 300 mg/dobę) jako terapia wspomagająca
• pregabalina w dawce 10 mg/kg mc. na dobę (maksymalnie 600 mg/dobę) jako terapia wspomagająca
• placebo jako terapia wspomagająca

Odsetek pacjentów, u których częstość napadów PGTC zmniejszyła się o co najmniej 50%, wynosił odpowiednio 41,3% w grupie leczonej pregabaliną w dawce 5 mg/kg mc. na dobę, 38,9% w grupie otrzymującej pregabalinę w dawce 10 mg/kg mc. na dobę oraz 41,7% w grupie placebo.¹⁴

Monoterapia (pacjenci nowo zdiagnozowani)

Pregabalina została oceniona w jednym kontrolowanym badaniu klinicznym trwającym 56 tygodni, w którym lek podawano według schematu dawkowania BID (dwa razy na dobę). W badaniu tym nie wykazano równoważności pregabaliny względem lamotryginy w zakresie pierwszorzędowego punktu końcowego, który zdefiniowano jako 6-miesięczny okres wolny od napadów drgawek. Należy podkreślić, że zarówno pregabalina jak i lamotrygina charakteryzowały się podobnym profilem bezpieczeństwa i były dobrze tolerowane przez pacjentów.¹⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania w uogólnionych zaburzeniach lękowych

Pregabalina została oceniona w szeregu badań klinicznych dotyczących uogólnionych zaburzeń lękowych (GAD):

• 6 kontrolowanych badań trwających 4-6 tygodni
• 8-tygodniowe badanie z udziałem pacjentów w podeszłym wieku
• długookresowe badanie dotyczące zapobiegania nawrotom objawów zaburzenia z 6-miesięczną fazą prowadzoną metodą podwójnie ślepej próby

¹⁶

Zmniejszenie nasilenia objawów GAD, oceniane za pomocą skali oceny lęku Hamiltona (Hamilton Anxiety Rating Scale – HAM-A), zaobserwowano już w pierwszym tygodniu leczenia pregabaliną.¹⁷

W kontrolowanych badaniach klinicznych trwających od 4 do 8 tygodni wykazano, że poprawa o co najmniej 50% całkowitej punktacji w skali HAM-A od momentu rozpoczęcia badania do osiągnięcia punktu końcowego występowała u 52% pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do 38% pacjentów otrzymujących placebo.¹⁸

Bezpieczeństwo okulistyczne

W kontrolowanych badaniach klinicznych u większego odsetka pacjentów leczonych pregabaliną w porównaniu do grupy placebo stwierdzono niewyraźne widzenie. Istotne jest, że objaw ten ustępował samoistnie w miarę kontynuacji leczenia w większości przypadków.¹⁹

Kompleksowe badania okulistyczne przeprowadzono u ponad 3600 pacjentów w ramach kontrolowanych badań klinicznych. Badania te obejmowały:

• ocenę ostrości widzenia
• formalne badania pola widzenia
• badania dna oka po rozszerzeniu źrenicy

Wyniki tych badań wskazują na:

• zmniejszenie ostrości widzenia u 6,5% pacjentów leczonych pregabaliną i 4,8% pacjentów otrzymujących placebo
• zmiany pola widzenia u 12,4% pacjentów leczonych pregabaliną i 11,7% pacjentów otrzymujących placebo
• zmiany w badaniach dna oka u 1,7% pacjentów leczonych pregabaliną i 2,1% pacjentów otrzymujących placebo

²⁰