ból neuropatyczny pochodzenia obwodowego
Wskazanie

Ból neuropatyczny pochodzenia obwodowego to przewlekły zespół bólowy wynikający z uszkodzenia lub dysfunkcji obwodowego układu nerwowego. Charakteryzuje się występowaniem bólu samoistnego (niezależnego od bodźca) oraz nieprawidłowych reakcji na bodźce, takich jak allodynia (ból wywołany przez bodźce normalnie niebolesne) i hiperalgezja (nadmierna reakcja bólowa na bodźce bólowe). Ból ma często charakter piekący, kłujący, przeszywający lub opisywany jako rażenie prądem.

Najczęstsze przyczyny obwodowego bólu neuropatycznego obejmują neuropatię cukrzycową, neuralgię popółpaścową, przetrwały ból pooperacyjny, neuropatię w przebiegu HIV, neuropatię pourazową oraz ból fantomowy po amputacji. Diagnostyka opiera się na dokładnym wywiadzie, badaniu fizykalnym, ocenie neurologicznej oraz w wybranych przypadkach badaniach elektrofizjologicznych i obrazowych.

W farmakoterapii bólu neuropatycznego pochodzenia obwodowego stosuje się kilka grup leków. Leki przeciwpadaczkowe są często lekami pierwszego wyboru, szczególnie pregabalina (Lyrica, Pregabalin Zentiva, Pregabalin Sandoz) i gabapentyna (Neurontin, Gabapentin Teva, Gabagamma). Leki przeciwdepresyjne wykazują niezależne działanie przeciwbólowe – trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne (amitryptylina – Amitriptylinum VP) oraz inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (duloksetyna – Cymbalta, Dulsevia; wenlafaksyna – Efectin, Velaxin).

W przypadkach opornych na leczenie stosuje się również opioidy (tramadol – Tramal, Poltram; oksykodon – OxyContin, Reltebon; tapentadol – Palexia), plastry z lidokainą (Versatis) stosowane miejscowo w obszarze bólu, czy kapsaicynę w postaci plastrów (Qutenza). W niektórych przypadkach skuteczne mogą być również leki przeciwarytmiczne (np. meksyletyna) czy toksyna botulinowa.

Największe trudności w leczeniu bólu neuropatycznego pochodzenia obwodowego to jego oporność na standardowe leki przeciwbólowe (NLPZ, paracetamol), konieczność indywidualizacji terapii metodą prób i błędów, długi czas do uzyskania efektu terapeutycznego (nawet 2-4 tygodnie), a także działania niepożądane leków, które często ograniczają możliwość stosowania skutecznych dawek. Ból neuropatyczny ma również tendencję do przewlekłego utrzymywania się i negatywnie wpływa na jakość życia pacjentów, powodując zaburzenia snu, nastroju i codziennego funkcjonowania. Leczenie zwykle wymaga podejścia multidyscyplinarnego, łączącego farmakoterapię z metodami niefarmakologicznymi, takimi jak fizjoterapia, psychoterapia czy techniki neuromodulacyjne.

Lista leków z tym wskazaniem

  1. 16.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl