terapia odwykowa od nikotyny

Terapia odwykowa od nikotyny stanowi kompleksowe podejście do leczenia uzależnienia od tytoniu, które jest uznawane za chorobę przewlekłą według klasyfikacji ICD-10 (F17). Skuteczność terapii uzależnień od nikotyny wzrasta przy zastosowaniu połączenia farmakoterapii z interwencjami behawioralnymi i psychologicznymi.

Farmakologiczne metody leczenia obejmują nikotynową terapię zastępczą (NTZ) w postaci plastrów, gum, tabletek, inhalatorów czy sprayu donosowego, a także leki nienikotynowe: wareniklinę (częściowy agonista receptorów nikotynowych) i bupropion (inhibitor wychwytu zwrotnego dopaminy i noradrenaliny). Skuteczność NTZ zwiększa się o 50-70% w porównaniu z placebo, natomiast wareniklina może podwoić szanse na utrzymanie abstynencji nikotynowej.

Interwencje behawioralne stosowane w terapii obejmują poradnictwo indywidualne i grupowe, terapię poznawczo-behawioralną, interwencje motywujące oraz wsparcie telefoniczne i internetowe. Minimalny czas trwania skutecznej interwencji to około 4 tygodnie, a najlepsze rezultaty uzyskuje się przy długoterminowym wsparciu trwającym 3-6 miesięcy. Średni wskaźnik powodzenia przy zastosowaniu kompleksowej terapii wynosi 20-30% po roku od zaprzestania palenia.

Szczególne grupy pacjentów wymagające zindywidualizowanego podejścia to kobiety w ciąży, młodzież, pacjenci z chorobami psychicznymi oraz osoby z chorobami współistniejącymi, takimi jak przewlekła obturacyjna choroba płuc czy choroby sercowo-naczyniowe. Rola lekarza pierwszego kontaktu w identyfikacji palaczy i inicjowaniu interwencji (model 5A: Ask, Advise, Assess, Assist, Arrange) jest kluczowa dla zwiększenia odsetka osób podejmujących próbę zaprzestania palenia.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl