Działania niepożądane
Polalid 5 mg
Lenalidomid, stosowany w różnych wskazaniach hematologicznych, wykazuje zróżnicowany profil bezpieczeństwa zależny od schematu leczenia i populacji pacjentów. W leczeniu podtrzymującym nowo rozpoznanego szpiczaka mnogiego po autologicznym przeszczepie komórek macierzystych (ASCT) najczęściej obserwowano neutropenię (60,8-79,0%), zapalenie oskrzeli (47,4%), biegunkę (38,9-54,5%) oraz trombocytopenię (23,5-72,3%). U pacjentów niekwalifikujących się do przeszczepu, leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem lub bortezomibem i deksametazonem, dominowały działania niepożądane takie jak zmęczenie (do 73,7%), neuropatia obwodowa (71,8%), trombocytopenia (57,6%) oraz hipokalcemia (50,0%). Ciężkie działania niepożądane, w tym zapalenie płuc (do 10,6%), niewydolność nerek (6,3%) oraz żylna choroba zakrzepowo-zatorowa, występowały z częstością ≥5% w określonych grupach pacjentów. W zespołach mielodysplastycznych dominowały neutropenia (76,8%) i trombocytopenia (46,4%), a u chorych na chłoniaka grudkowego leczonych lenalidomidem z rytuksymabem odnotowano gorączkę neutropeniczną (2,7%) oraz zatorowość płucną (2,7%).
- Działania niepożądane lenalidomidu
- Profil bezpieczeństwa w nowo rozpoznanym szpiczaku mnogim
- Ciężkie działania niepożądane
- Najczęstsze działania niepożądane
- Działania niepożądane w uprzednio leczonym szpiczaku mnogim
- Działania niepożądane w zespołach mielodysplastycznych
- Działania niepożądane w chłoniaku grudkowym
- Częstotliwość występowania działań niepożądanych
- Tabela działań niepożądanych
- Bezpieczeństwo stosowania w różnych populacjach pacjentów
Działania niepożądane lenalidomidu
Lenalidomid (substancja czynna produktu leczniczego Polalid) może powodować szereg działań niepożądanych, których charakter i częstość występowania różnią się w zależności od wskazania, schematu dawkowania oraz zastosowania w monoterapii lub terapii skojarzonej. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje na temat profilu bezpieczeństwa tego leku w różnych populacjach pacjentów.1
Profil bezpieczeństwa w nowo rozpoznanym szpiczaku mnogim
W przypadku pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim, którzy otrzymują lenalidomid w leczeniu podtrzymującym po przeszczepie autologicznych komórek macierzystych (ASCT), obserwowano istotne działania niepożądane. Warto zauważyć, że w badaniu CALGB 100104 zastosowano podejście zachowawcze w określaniu działań niepożądanych, uwzględniając zdarzenia zarówno po HDM/ASCT, jak i z okresu leczenia podtrzymującego.2
Ciężkie działania niepożądane
Ciężkie działania niepożądane obserwowano znacznie częściej (≥5%) podczas stosowania lenalidomidu w leczeniu podtrzymującym w porównaniu do placebo. Do najczęstszych należały:3
- Zapalenie płuc (10,6% w badaniu IFM 2005-02)4
- Zakażenie płuc (9,4% w badaniu CALGB 100104)5
W badaniach z udziałem pacjentów, którzy nie kwalifikowali się do przeszczepu, do ciężkich działań niepożądanych obserwowanych częściej (≥5%) w grupach otrzymujących lenalidomid w skojarzeniu z małymi dawkami deksametazonu (Rd i Rd18) w porównaniu do melfalanu, prednizonu i talidomidu (MPT) należały:6
- Zapalenie płuc (9,8%)7
- Niewydolność nerek (włączając postać ostrą) (6,3%)8
W przypadku stosowania lenalidomidu w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem u pacjentów, którzy nie kwalifikowali się do przeszczepu, do ciężkich działań niepożądanych występujących z częstością ≥5% należały:9
- Niedociśnienie tętnicze (6,5%)10
- Zakażenie płuc (5,7%)11
- Odwodnienie (5,0%)12
Najczęstsze działania niepożądane
W badaniach dotyczących leczenia podtrzymującego u pacjentów z nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim po ASCT najczęściej obserwowano:13
- Neutropenię (60,8% w badaniu IFM 2005-02; 79,0% w badaniu CALGB 100104)
- Zapalenie oskrzeli (47,4% w badaniu IFM 2005-02)
- Biegunkę (38,9% w badaniu IFM 2005-02; 54,5% w badaniu CALGB 100104)
- Zapalenie jamy nosowo-gardłowej (34,8% w badaniu IFM 2005-02)
- Skurcze mięśni (33,4% w badaniu IFM 2005-02)
- Trombocytopenię (23,5% w badaniu IFM 2005-02; 72,3% w badaniu CALGB 100104)
W przypadku stosowania lenalidomidu w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem u pacjentów niekwalifikujących się do przeszczepu, najczęściej obserwowano:14
- Zmęczenie (73,7%)
- Neuropatię obwodową (71,8%)
- Trombocytopenię (57,6%)
- Zaparcia (56,1%)
- Hipokalcemię (50,0%)
Działania niepożądane w uprzednio leczonym szpiczaku mnogim
W dwóch badaniach klinicznych fazy III z grupą kontrolną placebo, u pacjentów ze szpiczakiem mnogim, którzy przeszli wcześniej co najmniej jeden schemat leczenia, najcięższymi działaniami niepożądanymi obserwowanymi częściej w grupie otrzymującej lenalidomid z deksametazonem niż w grupie placebo/deksametazon były:15
- Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna)16
- Neutropenia 4. stopnia17
Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi w badaniach MM-009 i MM-010 były:18
- Zmęczenie (43,9%)
- Neutropenia (42,2%)
- Zaparcia (40,5%)
- Biegunka (38,5%)
- Kurcze mięśni (33,4%)
- Niedokrwistość (31,4%)
- Trombocytopenia (21,5%)
- Wysypka (21,2%)
Działania niepożądane w zespołach mielodysplastycznych
Profil bezpieczeństwa lenalidomidu u pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi opiera się na danych od 286 pacjentów uczestniczących w badaniach fazy II i III. Ciężkie działania niepożądane obejmowały:19
- Żylną chorobę zakrzepowo-zatorową (zakrzepica żył głębokich, zatorowość płucna)20
- Neutropenię 3. lub 4. stopnia, gorączkę neutropeniczną21
- Trombocytopenię 3. lub 4. stopnia22
Najczęstszymi działaniami niepożądanymi obserwowanymi częściej w grupach otrzymujących lenalidomid w porównaniu z grupą kontrolną były:23
- Neutropenia (76,8%)
- Trombocytopenia (46,4%)
- Biegunka (34,8%)
- Świąd (25,4%)
- Zaparcia (19,6%)
- Nudności (19,6%)
- Wysypka (18,1%)
- Zmęczenie (18,1%)
- Skurcze mięśni (16,7%)
Działania niepożądane w chłoniaku grudkowym
Profil bezpieczeństwa lenalidomidu w połączeniu z rytuksymabem u pacjentów z uprzednio leczonym chłoniakiem grudkowym opiera się na danych od 294 pacjentów z badania fazy III NHL-007. Do ciężkich działań niepożądanych występujących częściej (z różnicą co najmniej 1 punktu procentowego) w grupie leczonej skojarzeniem lenalidomid/rytuksymab w porównaniu z grupą placebo/rytuksymab należały:24
- Gorączka neutropeniczna (2,7%)25
- Zatorowość płucna (2,7%)26
- Zapalenie płuc (2,7%)27
Działania niepożądane obserwowane częściej w grupie leczonej lenalidomidem z rytuksymabem niż w grupie placebo/rytuksymab (z różnicą częstości między grupami wynoszącą co najmniej 2%) to:28
- Neutropenia (58,2%)
- Biegunka (30,8%)
- Leukopenia (28,8%)
- Zaparcie (21,9%)
- Kaszel (21,9%)
- Zmęczenie (21,9%)
Częstotliwość występowania działań niepożądanych
Według klasyfikacji częstości występowania, działania niepożądane definiuje się następująco:<sup data-drug="Polalid" data-section="Działania niepożądane" title="Częstości zdefiniowano następująco: bardzo często (≥ 1/10), często (≥ 1/100 do < 1/10), niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), bardzo rzadko (29
- Bardzo często: ≥1/10 pacjentów
- Często: ≥1/100 do <1/10 pacjentów
- Niezbyt często: ≥1/1 000 do <1/100 pacjentów
- Rzadko: ≥1/10 000 do <1/1 000 pacjentów
- Bardzo rzadko: <1/10 000 pacjentów
- Nieznana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Tabela działań niepożądanych
| Działanie niepożądane | Częstość występowania | Opis |
|---|---|---|
| Neutropenia | Bardzo często | Występuje u 42,2-79,0% pacjentów w zależności od wskazania. W stopniu 3. lub 4. może wymagać modyfikacji dawki lub przerwania leczenia. |
| Trombocytopenia | Bardzo często | Występuje u 21,5-72,3% pacjentów. Szczególnie częsta w zespołach mielodysplastycznych (46,4%). |
| Niedokrwistość | Bardzo często | Występuje u 31,4% pacjentów z uprzednio leczonym szpiczakiem mnogim. |
| Biegunka | Bardzo często | Występuje u 30,8-54,5% pacjentów w zależności od wskazania i schematu leczenia. |
| Zaparcia | Bardzo często | Częstość 19,6-56,1% w zależności od schematu terapii. Szczególnie częste przy leczeniu skojarzonym z bortezomibem. |
| Zmęczenie | Bardzo często | Występuje u 18,1-73,7% pacjentów. Najwyższą częstość obserwowano w schemacie z bortezomibem i deksametazonem. |
| Neuropatia obwodowa | Bardzo często | Występuje u 71,8% pacjentów leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem. |
| Skurcze mięśni | Bardzo często | Występują u 16,7-33,4% pacjentów. |
| Wysypka | Bardzo często | Występuje u 18,1-31,7% pacjentów w zależności od wskazania. |
| Gorączka neutropeniczna | Często | Ciężkie działanie niepożądane występujące u 2,7-6,0% pacjentów. |
| Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa | Często | Ciężkie działanie niepożądane obejmujące zakrzepicę żył głębokich i zatorowość płucną. |
| Zapalenie płuc | Często | Ciężkie działanie niepożądane występujące z częstością 2,7-10,6% w zależności od wskazania. |
| Świąd | Często | Występuje u 25,4% pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi. |
| Nudności | Często | Występują u 19,6% pacjentów z zespołami mielodysplastycznymi. |
| Hipokalcemia | Bardzo często | Występuje u 50,0% pacjentów leczonych lenalidomidem w skojarzeniu z bortezomibem i deksametazonem. |
Bezpieczeństwo stosowania w różnych populacjach pacjentów
Profil bezpieczeństwa lenalidomidu może różnić się w zależności od wskazania i stosowanych schematów terapeutycznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z:30
- Nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim po autologicznym przeszczepie komórek macierzystych, otrzymujących leczenie podtrzymujące lenalidomidem
- Nowo rozpoznanym szpiczakiem mnogim, którzy nie kwalifikują się do przeszczepu, leczeni lenalidomidem w skojarzeniu z deksametazonem lub bortezomibem i deksametazonem
- Uprzednio leczonym szpiczakiem mnogim – szczególna uwaga na ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej i neutropenii 4. stopnia
- Zespołami mielodysplastycznymi – monitorowanie pod kątem cytopeniii, w tym neutropenii i trombocytopenii 3. lub 4. stopnia
- Chłoniakiem grudkowym leczonym lenalidomidem w połączeniu z rytuksymabem – ryzyko gorączki neutropenicznej, zatorowości płucnej i zapalenia płuc
Zaleca się dokładne monitorowanie pacjentów podczas leczenia lenalidomidem. W niektórych przypadkach konieczna jest modyfikacja dawki lub przerwanie leczenia w zależności od ciężkości działań niepożądanych.31
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania