tkanki podniebienia
Tkanki podniebienia składają się z dwóch głównych części: podniebienia twardego (palatum durum) w przedniej części oraz podniebienia miękkiego (palatum molle) w części tylnej. Podniebienie twarde tworzone jest przez wyrostki podniebienne kości szczękowej i blaszki poziome kości podniebiennej, pokryte błoną śluzową.
Histologicznie podniebienie twarde pokrywa nabłonek wielowarstwowy płaski nierogowaciejący, pod którym znajduje się blaszka właściwa błony śluzowej i okostna, silnie połączona z kością. W części środkowej występuje szwem podniebiennym (raphe palati), a po bokach liczne gruczoły śluzowe podniebienne.
Podniebienie miękkie zbudowane jest z mięśni poprzecznie prążkowanych, w tym mięśnia napinacza i dźwigacza podniebienia miękkiego, pokrytych błoną śluzową. Od strony jamy ustnej pokrywa je nabłonek wielowarstwowy płaski, natomiast od strony nosowej – nabłonek wielorzędowy urzęsiony.
Zaburzenia w rozwoju tkanek podniebienia mogą prowadzić do wad wrodzonych, takich jak rozszczep podniebienia. W praktyce klinicznej ocenia się również stan tkanek podniebienia pod kątem zmian zapalnych, nowotworowych czy urazowych, które mogą wpływać na funkcje mowy i połykania.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Artykaina – Dawkowanie i sposób podawania
Artykaina jest anestetykiem miejscowym stosowanym w stomatologii, dostępna w preparatach z różnym stężeniem adrenaliny (1:200 000, tj. 5 μg/ml oraz 1:100 000, tj. 10 μg/ml), co pozwala na dostosowanie dawki do rodzaju zabiegu i potrzeb hemostazy. Maksymalna dawka u dorosłych i młodzieży (12-18 lat) wynosi 7 mg/kg masy ciała, nie przekraczając 500 mg, co odpowiada osobom o masie ciała powyżej 70 kg. U dzieci (4-11 lat) dawka maksymalna to również 7 mg/kg, ale nie więcej niż 385 mg dla dziecka o masie 55 kg. Dawkowanie powinno być indywidualizowane, z uwzględnieniem wieku, masy ciała, stanu klinicznego oraz rodzaju zabiegu – dla prostych procedur stosuje się około 2 mg/kg, a dla złożonych do 4 mg/kg. Wstrzyknięcia powinny być wykonywane powoli (1 ml/min) z aspiracją, aby uniknąć podania do naczyń krwionośnych, a objętość iniekcji dostosowana do lokalizacji i zakresu zabiegu (np. 1,8 ml na ząb przy ekstrakcji górnych zębów bez stanu zapalnego). Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, nerek, u osób starszych oraz u dzieci poniżej 4 lat, dla których brak jest danych klinicznych.
adrenalina, artykaina, chlorowodorek artykainy, cholinesteraza osoczowa, dawka artykainy, dawka maksymalna, depresja ośrodkowego układu nerwowego, działanie toksyczne, ekstrakcja zęba, esteraza osoczowa, hemostaza, inhibitor acetylcholinoesterazy, nasączanie iniekcyjne, obkurczenie naczyń, podanie okołonerwowe, resuscytacja, stężenie adrenaliny, stomatolog, tkanki podniebienia, zabieg stomatologiczny, znieczulenie stomatologiczne - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Orabloc (40 mg + 0,01 mg)/ml
Orabloc to roztwór do wstrzykiwań zawierający 40 mg/ml artykainy chlorowodorku oraz 0,01 mg/ml adrenaliny (epinefryny) w postaci winianu, stosowany w znieczuleniu miejscowym w stomatologii. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od rodzaju i złożoności zabiegu. Przy ekstrakcjach zębów górnych bez stanu zapalnego zaleca się iniekcję 1,8 ml od strony przedsionka jamy ustnej na ząb, z możliwością dodatkowej dawki 1-1,8 ml w przypadku niedostatecznego znieczulenia. Dla zabiegów na tkankach podniebienia, takich jak nacinanie czy zszywanie, stosuje się około 0,1 ml roztworu na wkłucie. Przy ekstrakcjach dolnych przedtrzonowców dawka wynosi 1,8 ml na ząb, z możliwością dodatkowej iniekcji lub iniekcji do otworu żuchwowego, jeśli znieczulenie jest niewystarczające. Maksymalna dawka artykainy u dorosłych to 7 mg/kg masy ciała, co odpowiada do 500 mg (12,5 ml roztworu), a u dzieci i młodzieży 5 mg/kg masy ciała, z indywidualnym dostosowaniem objętości iniekcji do wieku i masy ciała.
artykaina chlorowodorek i adrenalina, dawka artykainy, ekstrakcja przyległych zębów, ekstrakcja zębów górnych, iniekcja przedsionkowa, reakcja ogólna, stan zapalny, stężenie artykainy, technika iniekcji, tkanki podniebienia, wstrzyknięcie donaczyniowe, zaburzenia czynności wątroby i nerek, zapalenie wątroby, znieczulenie nasiękowe