Dawkowanie i sposób podawania
Penicillinum procainicum L TZF 2 400 000 j.m.

Penicillinum Procainicum L TZF to benzylopenicylina prokainowa lecytynowana, dostępna w dawkach 1 200 000 j.m. oraz 2 400 000 j.m., podawana wyłącznie domięśniowo w formie zawiesiny. Dawkowanie jest indywidualizowane w zależności od ciężkości zakażenia, wrażliwości patogenu, wieku i masy ciała pacjenta. Standardowa dawka dobowa dla większości zakażeń wynosi 600 000–1 200 000 j.m., podzielona na dwie dawki co 12 godzin. W zakażeniach paciorkowcowych terapia powinna trwać minimum 10 dni. W przypadku rzeżączki zaleca się dawkę 4 800 000 j.m. podzieloną na dwie iniekcje po 2 400 000 j.m. oraz jednorazową doustną dawkę probenecydu 1 g. W kiłach dawka dobowa wynosi 600 000 j.m., a w trzeciorzędowej kiłowej postaci układu nerwowego 2 400 000 j.m. z dodatkiem probenecydu 2,5 g doustnie. U dzieci poniżej 4 lat stosowanie leku nie jest zalecane, a u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek konieczne jest zmniejszenie dawki zgodnie z klirensem kreatyniny.

Dawkowanie i sposób podawania leku Penicillinum Procainicum L TZF

Penicillinum Procainicum L TZF, dostępny w dawkach 1 200 000 j.m. oraz 2 400 000 j.m., to preparat benzylopenicyliny prokainowej lecytynowanej w postaci proszku do sporządzania zawiesiny do wstrzykiwań. Prawidłowe dawkowanie i sposób podawania tego leku mają kluczowe znaczenie dla skuteczności terapii i bezpieczeństwa pacjenta.1

Zasady ogólne dawkowania

Dawkowanie penicyliny prokainowej należy dostosować indywidualnie, uwzględniając kilka istotnych czynników: ciężkość zakażenia, wrażliwość patogenu wywołującego infekcję, stan ogólny pacjenta, jego wiek oraz masę ciała. Należy pamiętać, że penicylinę prokainową można podawać wyłącznie na drodze iniekcji domięśniowych.2

Dawkowanie u dorosłych i dzieci powyżej 4 lat

W przypadku większości zakażeń bakteryjnych zalecana dawka dobowa wynosi od 600 000 j.m. do 1 200 000 j.m., którą należy podzielić na dwie równe dawki podawane w odstępach 12-godzinnych. Przy zakażeniach paciorkowcowych istotne jest, aby terapia trwała nieprzerwanie przez minimum 10 dni, co pozwala na pełną eradykację patogenu i zapobieganie powikłaniom.3

Dawkowanie w specyficznych infekcjach

Schemat dawkowania różni się w zależności od rodzaju infekcji. Poniżej przedstawiono rekomendowane dawkowanie w wybranych jednostkach chorobowych:4

  • Rzeżączka – dobowa dawka wynosi 4 800 000 j.m., którą należy podzielić na dwie równe części (po 2 400 000 j.m.) i podać w dwa oddzielne miejsca. Terapię należy uzupełnić jednorazową doustną dawką probenecydu w ilości 1 g, który hamuje wydalanie penicyliny przez nerki, przedłużając jej działanie.
  • Kiła – standardowa dawka dobowa wynosi 600 000 j.m. W przypadku trzeciorzędowej kiły układu nerwowego dawkę należy zwiększyć do 2 400 000 j.m. na dobę, jednocześnie podając doustnie 2,5 g probenecydu, co zwiększa skuteczność leczenia poprzez utrzymanie wyższych stężeń penicyliny w płynie mózgowo-rdzeniowym.

Dawkowanie u dzieci poniżej 4 lat

Według aktualnych wytycznych nie zaleca się stosowania Penicillinum Procainicum L TZF u dzieci w wieku poniżej 4 lat. W tej grupie wiekowej należy rozważyć alternatywne preparaty penicylinowe o dostosowanym do wieku dawkowaniu.5

Dawkowanie w ciężkich zakażeniach

W przypadku ciężkich infekcji bakteryjnych, gdy konieczne jest szybkie uzyskanie i utrzymanie wysokich stężeń antybiotyku we krwi, zaleca się odstąpienie od terapii penicyliną prokainową na rzecz benzylopenicyliny potasowej lub sodowej podawanej domięśniowo lub dożylnie. Preparaty te zapewniają wyższe stężenie maksymalne leku we krwi i szybszy początek działania przeciwbakteryjnego.6

Modyfikacje dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek

Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek wymagają szczególnej uwagi przy ustalaniu dawkowania. W tej grupie chorych konieczne jest zmniejszenie dawki penicyliny prokainowej, dostosowując ją do wartości klirensu kreatyniny. Redukcja dawki zapobiega kumulacji leku w organizmie i potencjalnym działaniom neurotoksycznym.7

Sposób podawania leku

Penicillinum Procainicum L TZF należy podawać wyłącznie drogą domięśniową. Iniekcje domięśniowe penicyliny prokainowej wymagają szczególnej ostrożności i precyzji wykonania w celu uniknięcia potencjalnych powikłań. Przed podaniem należy prawidłowo przygotować zawiesinę i podać ją bezpośrednio po sporządzeniu.8

Zalecenia dotyczące wykonania iniekcji

Podczas wykonywania iniekcji domięśniowej penicyliny prokainowej należy zachować następujące środki ostrożności:9

  • Unikać przypadkowego wkłucia igły w naczynie żylne lub tętnicze
  • Zapobiegać uszkodzeniu nerwów obwodowych
  • Chronić naczynia krwionośne przed przypadkowym uszkodzeniem
  • Podawać zawiesinę bezpośrednio po jej przygotowaniu

Przygotowanie zawiesiny

Zawiesina Penicillinum Procainicum L TZF musi być przygotowana bezpośrednio przed podaniem. Szczegółowe instrukcje dotyczące rekonstytucji produktu znajdują się w punkcie 6.6 Charakterystyki Produktu Leczniczego. Należy pamiętać, że przygotowaną zawiesinę należy zużyć natychmiast po sporządzeniu, nie należy jej przechowywać.10

Tabela dawkowania Penicillinum Procainicum L TZF

Rodzaj zakażenia Grupa pacjentów Dawka dobowa Schemat podawania Leczenie uzupełniające Czas trwania terapii
Zakażenia ogólne o łagodnym/umiarkowanym nasileniu Dorośli i dzieci ≥4 lat 600 000 – 1 200 000 j.m. 2 dawki podzielone (co 12h) Zależny od rodzaju zakażenia
Zakażenia paciorkowcowe Dorośli i dzieci ≥4 lat 600 000 – 1 200 000 j.m. 2 dawki podzielone (co 12h) Minimum 10 dni
Rzeżączka Dorośli i dzieci ≥4 lat 4 800 000 j.m. 2 dawki po 2 400 000 j.m. w różne miejsca Probenecyd 1 g doustnie Jednorazowo
Kiła (postać wczesna) Dorośli i dzieci ≥4 lat 600 000 j.m. 1 dawka dobowa Zależny od stadium choroby
Kiła trzeciorzędowa układu nerwowego Dorośli i dzieci ≥4 lat 2 400 000 j.m. 1 dawka dobowa Probenecyd 2,5 g doustnie Zależny od odpowiedzi klinicznej
Wszystkie zakażenia Dzieci <4 lat Nie zaleca się stosowania
Wszystkie zakażenia Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek Zmniejszona dawka W zależności od klirensu kreatyniny Zależny od rodzaju zakażenia
Ciężkie zakażenia Wszystkie grupy Zalecana zamiana na benzylopenicylinę potasową lub sodową Domięśniowo lub dożylnie Do czasu poprawy stanu klinicznego
  1. 21.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl