Właściwości farmakokinetyczne leku Nicorette Invisipatch

Lek Nicorette Invisipatch jest dostępny w formie systemu transdermalnego (plastra) w trzech różnych dawkach: 10 mg/16 h, 15 mg/16 h oraz 25 mg/16 h, co odpowiada różnym rozmiarom plastrów wynoszącym odpowiednio 9.0 cm², 13.5 cm² i 22.5 cm². Każdy plaster zawiera odpowiednią ilość nikotyny: 15.75 mg, 23.62 mg lub 39.37 mg, która jest uwalniania do organizmu w ciągu 16 godzin stosowania.¹

Wchłanianie i stężenie leku w osoczu

Właściwości farmakokinetyczne Nicorette Invisipatch charakteryzują się liniową zależnością między ilością wchłanianej nikotyny (dawką) w zakresie dawek terapeutycznych 10-25 mg/16 h a stężeniem w osoczu. Oznacza to, że zwiększenie dawki powoduje proporcjonalny wzrost stężenia nikotyny w osoczu.²

Rzeczywiste, zmierzone maksymalne stężenia nikotyny w osoczu (Cmax) odpowiadają wartościom wyliczonym teoretycznie i wynoszą:³

Maksymalne stężenie nikotyny w osoczu (Tmax) jest osiągane po około 9 godzinach od aplikacji plastra. Co istotne z klinicznego punktu widzenia, stężenie maksymalne występuje po południu/wieczorem, czyli w okresie, kiedy ryzyko powrotu do nałogu palenia jest największe.⁴

Dystrybucja, metabolizm i eliminacja

Po podaniu dożylnym nikotyny objętość dystrybucji wynosi około 2 do 3 l/kg masy ciała. Okres półtrwania nikotyny jest relatywnie krótki i wynosi około 2-3 godzin.⁵

Nikotyna w niewielkim stopniu wiąże się z białkami osocza – mniej niż 5%. Z tego powodu zmiany w stopniu wiązania z białkami osocza, wynikające z jednoczesnego stosowania innych leków lub zaburzeń dotyczących białek osocza, nie wpływają znacząco na farmakokinetykę nikotyny.⁶

Głównym narządem odpowiedzialnym za eliminację nikotyny jest wątroba. Średni klirens osoczowy nikotyny wynosi około 70 l/godz. W proces metabolizmu nikotyny zaangażowane są również nerki i płuca. W organizmie zidentyfikowano ponad 20 metabolitów nikotyny, przy czym wszystkie uważane są za mniej aktywne farmakologicznie niż sama nikotyna.⁷

Najważniejszym metabolitem nikotyny w osoczu jest kotynina, której okres półtrwania jest znacznie dłuższy niż nikotyny i wynosi od 15 do 20 godzin. Kotynina osiąga stężenia 10-krotnie wyższe niż stężenia nikotyny.⁸

Metabolity nikotyny są wydalane głównie z moczem. Najważniejsze metabolity wydalane tą drogą to:⁹

• kotynina – stanowiąca 12% przyjętej dawki
• trans-3-hydroksykotynina – stanowiąca 37% przyjętej dawki

Ponadto około 10% nikotyny wydalane jest z moczem w postaci niezmienionej.

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Właściwości farmakokinetyczne nikotyny mogą ulegać zmianie w określonych grupach pacjentów:¹⁰¹¹¹²

1. Pacjenci z niewydolnością nerek – u pacjentów z postępującą ciężką niewydolnością nerek obserwuje się zmniejszenie całkowitego klirensu nikotyny. U pacjentów palących poddawanych hemodializie stwierdza się zwiększenie stężenia nikotyny.
2. Pacjenci z chorobami wątroby – farmakokinetyka nikotyny pozostaje niezmieniona u pacjentów z marskością wątroby o lekkim nasileniu (5 punktów w skali Childa). U pacjentów z umiarkowaną marskością wątroby (7 punktów w skali Childa) klirens nikotyny jest mniejszy.
3. Osoby w podeszłym wieku – u zdrowych osób w podeszłym wieku wykazano nieznaczne zmniejszenie całkowitego klirensu nikotyny, jednak stopień zmian nie jest na tyle istotny, by wymagał modyfikacji dawkowania.