zaburzony klirens rzęskowy

Zaburzony klirens rzęskowy to stan patologiczny polegający na nieprawidłowym funkcjonowaniu mechanizmu oczyszczania dróg oddechowych przez rzęski nabłonka oddechowego. Rzęski, drobne struktury przypominające włoski na powierzchni komórek nabłonka oddechowego, w warunkach prawidłowych wykonują skoordynowane ruchy, przesuwając śluz wraz z uwięzionymi w nim cząsteczkami (bakterie, wirusy, zanieczyszczenia) w kierunku gardła, gdzie może zostać odkrztuszony lub połknięty.

Zaburzenia klirensu rzęskowego mogą być wrodzone (jak w pierwotnej dyskinezji rzęsek – PCD czy zespole Kartagenera) lub nabyte wskutek infekcji, narażenia na dym tytoniowy, zanieczyszczenia powietrza lub działanie toksyn. Nieprawidłowy klirens rzęskowy prowadzi do zalegania wydzieliny w drogach oddechowych, co sprzyja namnażaniu się patogenów i rozwojowi przewlekłych stanów zapalnych.

Klinicznie zaburzony klirens rzęskowy objawia się przewlekłym kaszlem, nawracającymi infekcjami układu oddechowego, przewlekłym zapaleniem zatok, oskrzeli lub rozwojem rozstrzeni oskrzeli. W diagnostyce wykorzystuje się badania obrazowe (TK wysokiej rozdzielczości), badania czynnościowe rzęsek oraz testy genetyczne w przypadku podejrzenia form wrodzonych. Leczenie obejmuje fizjoterapię oddechową, leczenie infekcji oraz w niektórych przypadkach leczenie mukolityczne.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl