Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Mirtazapina, będąca składnikiem aktywnym produktu leczniczego Mirtor, może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami i substancjami, które należy uwzględnić podczas terapii. Interakcje te obejmują zarówno mechanizmy farmakodynamiczne jak i farmakokinetyczne, mogące wpływać na efektywność leczenia oraz bezpieczeństwo pacjenta.¹

Interakcje farmakodynamiczne

Inhibitory monoaminooksydazy (MAO) stanowią grupę leków, z którymi mirtazapina wykazuje poważne interakcje. Nie należy podawać mirtazapiny równocześnie z inhibitorami MAO, a także przez okres dwóch tygodni od zakończenia ich stosowania. Podobnie pacjenci przyjmujący mirtazapinę powinni odczekać około dwóch tygodni przed rozpoczęciem terapii inhibitorami MAO.²

Szczególną uwagę należy zwrócić na substancje o działaniu serotoninergicznym. Łączne stosowanie mirtazapiny z takimi lekami jak:

• L-tryptofan
• tryptany
• tramadol
• buprenorfina
• linezolid
• błękit metylenowy
• selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
• wenlafaksyna
• sole litu
• preparaty zawierające ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum)

może prowadzić do rozwoju zespołu serotoninowego – potencjalnie zagrażającego życiu stanu klinicznego. W przypadku konieczności zastosowania takiego połączenia leków, należy prowadzić staranną obserwację pacjenta pod kątem objawów nadmiernej aktywności serotoninergicznej.³

Mirtazapina nasila działanie uspokajające wielu leków, w tym:

• benzodiazepin
• leków przeciwpsychotycznych
• antagonistów receptorów H1 (leki przeciwhistaminowe)
• opioidów

Podczas jednoczesnego podawania tych substancji z mirtazapiną wymagana jest zwiększona ostrożność ze względu na możliwość nadmiernej sedacji.⁴

Szczególnej uwagi wymaga interakcja mirtazapiny z lekami przeciwzakrzepowymi. Mirtazapina w dawce 30 mg na dobę powoduje małe, ale istotne statystycznie zwiększenie wartości INR (Międzynarodowy Współczynnik Znormalizowany) u pacjentów leczonych warfaryną. Przy wyższych dawkach mirtazapiny efekt ten może być jeszcze bardziej nasilony, dlatego zaleca się monitorowanie wskaźnika INR podczas jednoczesnego stosowania warfaryny i mirtazapiny.⁵

Stosowanie mirtazapiny jednocześnie z lekami wydłużającymi odstęp QTc w zapisie EKG (np. niektórymi lekami przeciwpsychotycznymi lub antybiotykami) może zwiększać ryzyko wystąpienia groźnych zaburzeń rytmu serca, w tym częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes.⁶

Interakcje z alkoholem

Mirtazapina istotnie wzmaga depresyjne działanie alkoholu na ośrodkowy układ nerwowy. Efekt ten może objawiać się nasileniem sedacji, zaburzeniami koordynacji psychoruchowej oraz pogorszeniem funkcji poznawczych. W związku z tym zaleca się, aby pacjenci leczeni preparatem Mirtor całkowicie unikali spożywania alkoholu w trakcie terapii.⁷

Interakcje farmakokinetyczne

Induktory enzymatyczne mogą znacząco wpływać na metabolizm mirtazapiny. Karbamazepina i fenytoina, które są induktorami enzymu CYP3A4, zwiększają klirens mirtazapiny niemal dwukrotnie, co prowadzi do zmniejszenia jej stężenia w osoczu odpowiednio o 60% i 45%. Podobny efekt mogą wywoływać również inne induktory, jak ryfampicyna. W przypadku jednoczesnego stosowania mirtazapiny z tymi lekami może być konieczne zwiększenie jej dawki. Po zakończeniu podawania induktora wskazane może być zmniejszenie dawki mirtazapiny.⁸

Z kolei inhibitory enzymów metabolizujących mirtazapinę mogą powodować zwiększenie jej stężenia w organizmie:

• Ketokonazol (silny inhibitor CYP3A4) zwiększa stężenie mirtazapiny w osoczu o około 40% oraz AUC (pole pod krzywą stężenia leku we krwi w funkcji czasu) o około 50%.
• Cymetydyna (słaby inhibitor CYP1A2, CYP2D6 i CYP3A4) może zwiększać średnie stężenie mirtazapiny w osoczu o ponad 50%.

Należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć zmniejszenie dawki mirtazapiny podczas jednoczesnego stosowania z silnymi inhibitorami CYP3A4, inhibitorami proteazy HIV, azolowymi lekami przeciwgrzybiczymi, erytromycyną, cymetydyną lub nefazodonem.⁹

Badania interakcji nie wykazały istotnych zmian farmakokinetycznych w przypadku jednoczesnego podawania mirtazapiny z paroksetyną, amitryptyliną, rysperydonem czy litem.¹⁰

Należy zaznaczyć, że badania dotyczące interakcji przeprowadzono wyłącznie u dorosłych, co ogranicza możliwość ekstrapolacji tych wyników na populację pediatryczną.¹¹

Tabela interakcji mirtazapiny z innymi substancjami