Przeciwwskazania
Marcaine

Przeciwwskazania stosowania leku Marcaine-Adrenaline 0,5%

Lek Marcaine-Adrenaline 0,5% (chlorowodorek bupiwakainy 5 mg/ml z dodatkiem winianu adrenaliny w ilości odpowiadającej 5 µg adrenaliny/ml) jako środek znieczulający do wstrzykiwań posiada szereg przeciwwskazań, które należy bezwzględnie uwzględnić podczas kwalifikacji pacjenta do leczenia. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa terapii i uniknięcia potencjalnie niebezpiecznych reakcji niepożądanych.¹

Nadwrażliwość na składniki produktu

Stosowanie leku Marcaine-Adrenaline 0,5% jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na leki miejscowo znieczulające z grupy amidów, do których należy bupiwakaina, jak również na jakiekolwiek inne składniki preparatu. Należy dokładnie zebrać wywiad alergiczny przed podaniem leku.²

Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z nadwrażliwością na metylo- i/lub propyloparahydroksybenzoesan (metylo-/propyloparaben) lub ich metabolit, kwas paraaminobenzoesowy (PABA). Pacjenci uczuleni na estry miejscowych środków znieczulających lub ich metabolity oraz PABA powinni unikać stosowania leków zawierających bupiwakainę i parabeny.³

Przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na pirosiarczan sodu, który jest jedną z substancji pomocniczych zawartych w preparacie (0,5 mg/ml). Substancja ta może wywoływać reakcje alergiczne u osób predysponowanych.⁴

Przeciwwskazania związane ze sposobem podania

Ze względów bezpieczeństwa absolutnie przeciwwskazane jest stosowanie bupiwakainy w odcinkowym znieczuleniu dożylnym (blokada Bier’a). Nieumyślne przedostanie się leku do krwiobiegu może prowadzić do ostrej toksyczności układowej, co stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta.⁵

Przeciwwskazania związane z obszarem podania

Należy bezwzględnie unikać podawania roztworu Marcaine-Adrenaline 0,5% w obszarach zaopatrywanych przez tętnice końcowe. Ze względu na zawartość adrenaliny, która powoduje obkurczenie naczyń krwionośnych, zastosowanie leku w takich miejscach jak okolice prącia (blokada prącia) czy opuszki palców (blokada Obersta) może wywołać niedokrwienną martwicę tkanek. Jest to poważne powikłanie, które może doprowadzić do nieodwracalnych zmian w obrębie tkanek.⁶

Przeciwwskazania u dzieci i młodzieży

Warto podkreślić, że w przypadku populacji pediatrycznej nie zidentyfikowano specyficznych przeciwwskazań do stosowania leku Marcaine-Adrenaline 0,5%. Oznacza to, że ogólne przeciwwskazania wymienione powyżej odnoszą się zarówno do pacjentów dorosłych, jak i do dzieci i młodzieży. Należy jednak pamiętać o dostosowaniu dawki leku do wieku i masy ciała młodych pacjentów.⁷

Substancje pomocnicze o znanym działaniu

Należy zwrócić uwagę, że preparat Marcaine-Adrenaline 0,5% zawiera substancje pomocnicze o znanym działaniu: 3,3 mg/ml sodu i 0,5 mg/ml sodu pirosiarczanu. Informacja ta jest istotna szczególnie u pacjentów z ograniczeniami podaży sodu w diecie, np. w przypadku niewydolności serca, nadciśnienia tętniczego czy przewlekłej choroby nerek.⁸

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie leku Marcaine-Adrenaline 0,5%

Oprócz bezwzględnych przeciwwskazań, istnieją również sytuacje kliniczne, w których należy rozważyć odradzenie stosowania leku Marcaine-Adrenaline 0,5% i zastąpienie go alternatywnymi metodami znieczulenia:

• U pacjentów z wywiadem reakcji alergicznych na leki z grupy amidów, nawet jeśli nie były one potwierdzone klinicznie
• W przypadku planowanych zabiegów w obszarach zaopatrywanych przez naczynia końcowe
• Gdy istnieje wysokie ryzyko przypadkowego podania donaczyniowego
• U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami przewodnictwa w sercu (ze względu na zawartość adrenaliny)
• W przypadku pacjentów z nietolerancją parabenów lub pirosiarczanu sodu

Lekarz powinien dokładnie rozważyć stosunek korzyści do ryzyka przed zastosowaniem leku Marcaine-Adrenaline 0,5%, szczególnie u pacjentów ze stwierdzonymi w przeszłości reakcjami nadwrażliwości na jakiekolwiek leki znieczulające miejscowo.⁹