znieczulenie nerwów obwodowych
Wskazanie
Znieczulenie nerwów obwodowych (blokada nerwu obwodowego) to technika anestezjologiczna polegająca na wprowadzeniu środka miejscowo znieczulającego w bezpośrednie sąsiedztwo nerwu lub splotu nerwowego, co prowadzi do czasowego zablokowania przewodnictwa nerwowego i zniesienia czucia bólu w obszarze unerwionym przez dany nerw. Technika ta jest stosowana zarówno w zabiegach operacyjnych, jak i w leczeniu bólu ostrego oraz przewlekłego.
Najczęściej wykorzystywane techniki znieczulenia nerwów obwodowych obejmują: blokadę splotu ramiennego (w różnych dostępach), blokadę nerwu udowego, blokadę nerwu kulszowego, blokadę nerwów międzyżebrowych oraz blokadę nerwów w obrębie kończyny górnej i dolnej. Procedury te wykonuje się zwykle pod kontrolą USG lub z wykorzystaniem neurostymulatora, co znacząco zwiększa precyzję i bezpieczeństwo zabiegu.
W znieczuleniu nerwów obwodowych stosuje się głównie leki z grupy aminoamidów, takie jak: lidokaina (Lignocainum Hydrochloricum, Xylocaine), bupiwakaina (Marcaine, Bupivacaine), ropiwakaina (Naropin) czy lewobupiwakaina (Chirocaine). Czas działania znieczulenia zależy od wybranego środka – od około 2 godzin w przypadku lidokainy do nawet 12-18 godzin przy zastosowaniu bupiwakainy. W celu przedłużenia działania znieczulenia można zastosować ciągłą infuzję leku przez cewnik wprowadzony w okolicę nerwu.
Największe trudności podczas stosowania znieczulenia nerwów obwodowych obejmują ryzyko toksycznego działania leków miejscowo znieczulających przy przypadkowym podaniu donaczyniowym, możliwość uszkodzenia nerwu podczas wykonywania blokady, niepełne znieczulenie wymagające uzupełnienia innymi metodami analgezji oraz techniczne trudności w lokalizacji właściwego nerwu u pacjentów z nietypową anatomią. Istotnym wyzwaniem jest również właściwa ocena momentu, w którym pacjent po blokadzie może bezpiecznie rozpocząć rehabilitację, zwłaszcza w przypadku znieczuleń kończyn dolnych, gdzie istnieje ryzyko upadku przy osłabieniu funkcji motorycznej.
Nowoczesne podejście do znieczulenia nerwów obwodowych obejmuje stosowanie tzw. technik oszczędzających opioidy, gdzie blokady nerwowe stanowią element multimodalnej terapii przeciwbólowej, co pozwala na zmniejszenie dawek opioidów i związanych z nimi działań niepożądanych. Coraz częściej stosuje się również liposomalne formy leków miejscowo znieczulających (np. Exparel – liposomalna bupiwakaina), które zapewniają przedłużone działanie przeciwbólowe.
Lista leków z tym wskazaniem
-
Bupivacaine Grindeks – Roztwór do wstrzykiwań – 5 mg/ml
Produkt leczniczy jest roztworem do wstrzykiwań zawierającym 5 mg bupiwakainy chlorowodorku w 1 ml. Substancja ta działa jako miejscowy środek znieczulający, stosowany do znieczulenia nasiękowego, nerwów obwodowych oraz zewnątrzoponowego. Lek jest szczególnie zalecany, gdy potrzebny jest dłuższy czas znieczulenia i gdy użycie adrenaliny jest przeciwwskazane lub niepożądane. Może być stosowany m.in. w znieczuleniu pooperacyjnym oraz przy porodzie.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku -
Marcaine – Adrenaline 0,5% – Roztwór do wstrzykiwań – (5 mg + 0,005 mg)/ml
Jest to roztwór do wstrzykiwań zawierający chlorowodorek bupiwakainy oraz adrenalinę. Preparat stosuje się głównie do znieczulenia nasiękowego, nerwów obwodowych oraz zewnątrzoponowego, szczególnie gdy wymagany jest długi czas działania. Znajduje zastosowanie podczas zabiegów chirurgicznych u dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia oraz w leczeniu ostrego bólu. Po zastosowaniu blokada czuciowa jest silniejsza niż ruchowa, co zwiększa skuteczność znieczulenia.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna -
Bupivacainum hydrochloricum WZF 0,5% – Roztwór do wstrzykiwań – 5 mg/ml
Jest to roztwór do wstrzykiwań zawierający 0,5% chlorowodorku bupiwakainy oraz sól sodową jako substancję pomocniczą. Lek stosowany jest do wywołania długotrwałego znieczulenia, zwłaszcza w znieczuleniach nasiękowych, nerwów obwodowych oraz zewnątrzoponowych. Wskazany jest do użycia podczas zabiegów chirurgicznych u dorosłych i dzieci powyżej 12 lat oraz w leczeniu ostrego bólu u osób od 1. roku życia. Szczególnie polecany jest do łagodzenia bólu porodowego ze względu na silne działanie blokujące czucie przy mniejszym wpływie na ruchomość.
• Wskazania do stosowania• Substancja czynna• Kategoria leku