Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Grofibrat M 267 mg

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania leku

Bezpieczeństwo stosowania fenofibratu zostało kompleksowo ocenione w badaniach przedklinicznych na różnych gatunkach zwierząt laboratoryjnych, ze szczególnym uwzględnieniem jego potencjalnej toksyczności narządowej, wpływu na reprodukcję oraz potencjału mutagennego i karcynogennego. Dane pochodzą z badań prowadzonych na głównych metabolicie fenofibratu – kwasie fenofibrynowym, który stanowi aktywną formę leku w organizmie.¹

Toksyczność narządowa

W trzymiesięcznym badaniu toksykologicznym przeprowadzonym na szczurach, którym podawano doustnie kwas fenofibrynowy, zaobserwowano wyraźne działanie toksyczne na mięśnie szkieletowe. Efekt ten dotyczył przede wszystkim włókien mięśniowych typu I, charakteryzujących się metabolizmem opartym na wolnym utlenianiu. Poza zmianami w mięśniach szkieletowych, odnotowano również zmiany degeneracyjne w mięśniu sercowym, niedokrwistość oraz zmniejszenie masy ciała zwierząt.²

Istotne jest, że toksyczne działanie na mięśnie szkieletowe nie występowało przy dawkach do 30 mg/kg, co odpowiada dawce około 17-krotnie wyższej od maksymalnej dawki zalecanej u ludzi. Podobnie, nie zaobserwowano toksycznego wpływu na mięsień sercowy przy dawce około 3-krotnie przewyższającej maksymalną dawkę terapeutyczną stosowaną u pacjentów.³

W badaniach prowadzonych na psach leczonych przez 3 miesiące zaobserwowano odwracalne owrzodzenia i nadżerki w przewodzie pokarmowym. Warto podkreślić, że zmiany te nie wystąpiły przy dawkach około 5-krotnie wyższych od maksymalnej dawki zalecanej do stosowania u ludzi.⁴

Potencjał mutagenny

Fenofibrat został poddany badaniom mutagenności, których wyniki były negatywne, co wskazuje na brak potencjału mutagennego tego związku.⁵

Potencjał karcynogenny

W badaniach nad karcynogennością fenofibratu u myszy i szczurów, którym podawano duże dawki leku, zaobserwowano nowotwory wątroby. Rozwój tych nowotworów był związany z proliferacją peroksysomów – efektem charakterystycznym dla małych gryzoni, którego nie obserwowano u innych gatunków zwierząt. Co istotne, zjawisko to nie ma przełożenia na stosowanie fenofibratu w dawkach terapeutycznych u ludzi.⁶

Wpływ na reprodukcję i rozwój

Przeprowadzone badania teratogenności na myszach, szczurach i królikach nie wykazały potencjału teratogennego fenofibratu. Odnotowano jednak działanie embriotoksyczne przy dawkach, które wykazywały toksyczność również dla organizmu matki.⁷

Podawanie dużych dawek fenofibratu prowadziło do przedłużenia okresu ciąży oraz trudności podczas porodu u badanych zwierząt. W badaniach toksyczności z użyciem kwasu fenofibrynowego prowadzonych na młodych psach zaobserwowano odwracalną hipospermię, wakuolizację jąder oraz niedojrzałość jajników.⁸

Pomimo obserwowanych zmian w układzie rozrodczym, w badaniach toksyczności przedklinicznej z fenofibratem nie stwierdzono negatywnego wpływu na płodność zwierząt.⁹

Zestawienie marginesów bezpieczeństwa w badaniach przedklinicznych