Interakcje leku
Gliptivil Combo 50 mg + 1000 mg
Produkt leczniczy Gliptivil Combo, zawierający wildagliptynę i metforminę, charakteryzuje się niskim potencjałem interakcji farmakokinetycznych wildagliptyny z innymi lekami, gdyż nie jest metabolizowany przez enzymy CYP450 ani nie wpływa na ich aktywność. Badania u zdrowych ochotników nie wykazały istotnych interakcji z lekami takimi jak pioglitazon, metformina, gliburyd, digoksyna, warfaryna, amlodypina, ramipryl, walsartan czy symwastatyna, jednak brak jest potwierdzenia tych wyników w populacji pacjentów z cukrzycą. Istotne jest monitorowanie ryzyka obrzęku naczynioruchowego u pacjentów stosujących wildagliptynę wraz z inhibitorami ACE. Metformina wymaga przerwania terapii przed i przez co najmniej 48 godzin po badaniu z użyciem jodowych środków kontrastowych ze względu na ryzyko ostrego uszkodzenia nerek i kwasicy mleczanowej, a także ścisłego monitorowania czynności nerek podczas stosowania leków nefrotoksycznych, takich jak NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II oraz diuretyki pętlowe.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje wildagliptyny
- Stosowanie wildagliptyny z inhibitorami ACE
- Interakcje metforminy
- Niezalecane połączenia z metforminą
- Skojarzenia leków wymagające zachowania środków ostrożności
- Interakcje na poziomie transporterów nerkowych
- Interakcje leku Gliptivil Combo z alkoholem
- Tabela interakcji leku Gliptivil Combo
- Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania przy interakcjach
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Produkt leczniczy Gliptivil Combo zawiera dwie substancje czynne: wildagliptynę i metforminę. Chociaż nie przeprowadzono oficjalnych badań dotyczących interakcji produktu złożonego, dostępne są informacje dotyczące interakcji każdej z substancji czynnych z osobna, które należy uwzględnić podczas terapii.1
Interakcje wildagliptyny
Wildagliptyna charakteryzuje się niskim potencjałem interakcji z innymi lekami. Nie jest ona substratem enzymu cytochromu P (CYP) 450, nie hamuje ani nie indukuje enzymów CYP 450, co znacząco zmniejsza prawdopodobieństwo interakcji z produktami leczniczymi będącymi substratami, inhibitorami lub induktorami tych enzymów.2
Badania kliniczne z doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi nie wykazały klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych między wildagliptyną a:3
- pioglitazonem
- metforminą
- gliburydem
Dodatkowo badania interakcji lek-lek u zdrowych ochotników nie wykazały klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych między wildagliptyną a:4
- digoksyną (substrat P-glikoproteiny)
- warfaryną (substrat CYP2C9)
- amlodypiną
- ramiprylem
- walsartanem
- symwastatyną
Należy jednak zauważyć, że chociaż wyniki tych badań nie wykazały istotnych interakcji u zdrowych osób, nie zostało to definitywnie potwierdzone w populacji docelowej (pacjenci z cukrzycą).5
Stosowanie wildagliptyny z inhibitorami ACE
U pacjentów jednocześnie przyjmujących wildagliptynę i inhibitory ACE może wystąpić zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Takie skojarzenie wymaga szczególnej uwagi podczas monitorowania pacjenta.6
Działanie hipoglikemizujące wildagliptyny może być osłabione przez niektóre leki, w tym:7
- tiazydy
- kortykosteroidy
- leki stosowane w leczeniu chorób tarczycy
- sympatykomimetyki
Interakcje metforminy
Niezalecane połączenia z metforminą
Alkohol: Zatrucie alkoholem związane jest ze zwiększonym ryzykiem kwasicy mleczanowej, szczególnie w przypadkach głodzenia, niedożywienia lub zaburzeń czynności wątroby.8
Środki kontrastowe zawierające jod: Stosowanie metforminy musi być przerwane przed badaniem obrazowym z użyciem jodowych środków kontrastowych lub podczas takiego badania. Wznowienie terapii metforminą możliwe jest dopiero po co najmniej 48 godzinach od badania, pod warunkiem ponownej oceny i potwierdzenia stabilnej czynności nerek.9
Skojarzenia leków wymagające zachowania środków ostrożności
Niektóre produkty lecznicze mogą niekorzystnie wpływać na czynność nerek, zwiększając ryzyko kwasicy mleczanowej podczas terapii metforminą, w tym:10
- niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), w tym selektywne inhibitory cyklooksygenazy (COX) 2
- inhibitory ACE
- antagoniści receptora angiotensyny II
- leki moczopędne, szczególnie pętlowe
W przypadku rozpoczynania stosowania lub stosowania wyżej wymienionych leków w skojarzeniu z metforminą, konieczne jest dokładne monitorowanie czynności nerek.11
Leki o działaniu hiperglikemicznym, które mogą wymagać dostosowania dawki produktu Gliptivil Combo:12
- glikokortykosteroidy
- agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych
- leki moczopędne
W przypadku stosowania powyższych leków należy częściej monitorować stężenie glukozy we krwi, szczególnie na początku leczenia. W razie konieczności, dawka produktu Gliptivil Combo powinna zostać dostosowana podczas leczenia skojarzonego oraz po odstawieniu tych leków.13
Inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE) mogą zmniejszać stężenie glukozy we krwi. W razie konieczności, dawka leku przeciwcukrzycowego powinna być dostosowana podczas jednoczesnego stosowania tych leków oraz po ich odstawieniu.14
Interakcje na poziomie transporterów nerkowych
Jednoczesne stosowanie produktów leczniczych, które wpływają na wspólne układy transportujące w kanalikach nerkowych uczestniczące w wydalaniu metforminy może zwiększać ogólnoustrojową ekspozycję na metforminę. Do takich leków należą:15
- inhibitory transportera kationów organicznych-2 (OCT2)
- inhibitory transportera ekstruzji wielolekowej i toksyn (MATE)
Przykłady leków będących inhibitorami powyższych transporterów:16
Interakcje leku Gliptivil Combo z alkoholem
Spożywanie alkoholu podczas terapii produktem Gliptivil Combo wiąże się z istotnym ryzykiem zdrowotnym. Ze względu na zawartość metforminy w produkcie, alkohol może znacząco zwiększać ryzyko rozwoju kwasicy mleczanowej, która jest potencjalnie zagrażającym życiu powikłaniem.17
Ryzyko to jest szczególnie podwyższone w określonych sytuacjach klinicznych:
- w stanie głodzenia (np. opuszczanie posiłków)
- u pacjentów niedożywionych
- u osób z zaburzeniami czynności wątroby
Mechanizm interakcji polega na tym, że alkohol hamuje glukoneogenezę wątrobową i metabolizm kwasu mlekowego, co w połączeniu z metforminą, która może zwiększać produkcję kwasu mlekowego, prowadzi do kumulacji mleczanów w organizmie. Dlatego też, podczas terapii produktem Gliptivil Combo zaleca się całkowitą abstynencję od alkoholu.
Tabela interakcji leku Gliptivil Combo
| Lek/grupa leków | Rodzaj interakcji | Mechanizm | Poziom istotności | Zalecenia kliniczne |
|---|---|---|---|---|
| Alkohol | Zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej | Hamowanie glukoneogenezy wątrobowej i metabolizmu kwasu mlekowego | Bardzo wysoki | Całkowicie przeciwwskazane jednoczesne stosowanie |
| Jodowe środki kontrastowe | Zwiększone ryzyko ostrego uszkodzenia nerek i kwasicy mleczanowej | Potencjalna nefrotoksyczność i zaburzenie wydalania metforminy | Bardzo wysoki | Przerwać stosowanie metforminy przed badaniem lub podczas badania, nie wznawiać przez co najmniej 48h, po ocenie funkcji nerek |
| NLPZ (w tym selektywne inhibitory COX-2) | Zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej | Niekorzystny wpływ na czynność nerek | Wysoki | Dokładne monitorowanie czynności nerek |
| Inhibitory ACE | 1. Zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego (z wildagliptyną) 2. Zmniejszenie stężenia glukozy we krwi |
1. Potencjalne działanie synergistyczne 2. Zwiększenie wrażliwości na insulinę |
Wysoki | Monitorowanie pod kątem obrzęku naczynioruchowego, możliwa potrzeba dostosowania dawki leku przeciwcukrzycowego |
| Antagoniści receptora angiotensyny II | Zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej | Niekorzystny wpływ na czynność nerek | Umiarkowany | Dokładne monitorowanie czynności nerek |
| Leki moczopędne (szczególnie pętlowe) | 1. Zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej 2. Działanie hiperglikemiczne |
1. Niekorzystny wpływ na czynność nerek 2. Zmniejszenie wrażliwości na insulinę |
Wysoki | Dokładne monitorowanie czynności nerek i stężenia glukozy we krwi, możliwa potrzeba dostosowania dawki leku przeciwcukrzycowego |
| Glikokortykosteroidy | Działanie hiperglikemiczne, osłabienie działania wildagliptyny | Zmniejszenie wrażliwości na insulinę, zwiększenie glukoneogenezy | Wysoki | Częstsze monitorowanie stężenia glukozy, możliwa potrzeba dostosowania dawki leku przeciwcukrzycowego |
| Agoniści receptorów beta-2-adrenergicznych | Działanie hiperglikemiczne | Zwiększenie glikogenolizy i glukoneogenezy | Umiarkowany | Częstsze monitorowanie stężenia glukozy, możliwa potrzeba dostosowania dawki leku przeciwcukrzycowego |
| Leki tarczycowe | Osłabienie działania hipoglikemizującego wildagliptyny | Zwiększenie metabolizmu | Umiarkowany | Monitorowanie stężenia glukozy, możliwa potrzeba dostosowania dawki |
| Sympatykomimetyki | Osłabienie działania hipoglikemizującego wildagliptyny | Zwiększona produkcja glukozy, hamowanie wydzielania insuliny | Umiarkowany | Monitorowanie stężenia glukozy, możliwa potrzeba dostosowania dawki |
| Inhibitory OCT2/MATE (ranolazyna, wandetanib, dolutegrawir, cymetydyna) | Zwiększenie ekspozycji ogólnoustrojowej na metforminę | Zaburzenie wydalania metforminy przez nerki | Umiarkowany do wysokiego | Monitorowanie funkcji nerek i działań niepożądanych metforminy |
| Digoksyna | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | – | Niski | Nie wymaga specjalnego postępowania |
| Warfaryna | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych | – | Niski | Nie wymaga specjalnego postępowania |
| Amlodypina, ramipryl, walsartan, symwastatyna | Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych u zdrowych ochotników | – | Niski | Ostrożność u pacjentów z cukrzycą, ponieważ interakcje nie były badane w tej populacji |
Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania przy interakcjach
Ze względu na złożoność potencjalnych interakcji leku Gliptivil Combo, należy przestrzegać następujących zaleceń klinicznych:
Monitoring funkcji nerek
Szczególnie istotne jest monitorowanie funkcji nerek u pacjentów:18
- stosujących jednocześnie NLPZ
- stosujących inhibitory ACE
- stosujących antagonistów receptora angiotensyny II
- stosujących leki moczopędne
- po podaniu jodowych środków kontrastowych (nie wcześniej niż 48h po badaniu)
- stosujących inhibitory OCT2/MATE
Monitoring glikemii
Częstsze oznaczanie stężenia glukozy we krwi zaleca się u pacjentów:19
- rozpoczynających leczenie glikokortykosteroidami
- rozpoczynających leczenie agonistami receptorów beta-2-adrenergicznych
- rozpoczynających leczenie lekami moczopędnymi
- stosujących leki tarczycowe
- stosujących sympatykomimetyki
Postępowanie w przypadku spożycia alkoholu
Należy poinformować pacjenta o zakazie spożywania alkoholu podczas leczenia produktem Gliptivil Combo ze względu na istotne ryzyko kwasicy mleczanowej. W przypadku spożycia alkoholu przez pacjenta, należy:20
- monitorować pacjenta pod kątem objawów kwasicy mleczanowej
- zapewnić odpowiednie nawodnienie
- rozważyć czasowe wstrzymanie dawki metforminy w przypadku objawów zatrucia alkoholem
- edukować pacjenta o konsekwencjach łączenia alkoholu z lekiem
Postępowanie w przypadku badań z jodowymi środkami kontrastowymi
W przypadku konieczności wykonania badania z użyciem jodowych środków kontrastowych:21
- odstawić metforminę przed badaniem lub w jego trakcie
- nie wznawiać leczenia metforminą przez co najmniej 48 godzin po badaniu
- przed wznowieniem leczenia ocenić czynność nerek
- wznowić leczenie tylko jeśli czynność nerek jest stabilna
Dostosowanie dawki
Dawkę produktu Gliptivil Combo należy dostosować:22
- podczas jednoczesnego stosowania leków o działaniu hiperglikemicznym (zwiększenie dawki)
- podczas jednoczesnego stosowania leków o działaniu hipoglikemicznym, np. inhibitorów ACE (zmniejszenie dawki)
- po odstawieniu powyższych leków (powrót do pierwotnej dawki)
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania