Specjalne ostrzeżenia
Gliptivil Combo

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania leku Gliptivil Combo

Lek Gliptivil Combo (wildagliptyna/metformina) wymaga zachowania szczególnych środków ostrożności podczas stosowania ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące niebezpieczeństw oraz zalecanych środków ostrożności podczas terapii tym preparatem.¹

Ogólne zalecenia dotyczące stosowania

Należy pamiętać, że Gliptivil Combo nie zastępuje insuliny u pacjentów wymagających insulinoterapii. Preparat nie powinien być stosowany u chorych z cukrzycą typu 1.²

Ryzyko kwasicy mleczanowej

Kwasica mleczanowa jest bardzo rzadkim, ale poważnym powikłaniem metabolicznym, które najczęściej występuje w przypadku nagłego pogorszenia czynności nerek, chorób układu krążenia lub oddechowego, a także w przypadku posocznicy. Pogorszenie funkcji nerek prowadzi do kumulacji metforminy, zwiększając ryzyko rozwoju tego powikłania.³

W przypadku odwodnienia spowodowanego ciężką biegunką, wymiotami, gorączką lub zmniejszoną podażą płynów, należy tymczasowo wstrzymać podawanie leku Gliptivil Combo i niezwłocznie skontaktować się z lekarzem. U pacjentów leczonych metforminą należy zachować szczególną ostrożność przy wprowadzaniu leków, które mogą zaburzać czynność nerek, takich jak leki przeciwnadciśnieniowe, moczopędne lub niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ).⁴

Inne czynniki ryzyka wystąpienia kwasicy mleczanowej obejmują:

• Nadmierne spożycie alkoholu
• Niewydolność wątroby
• Źle kontrolowaną cukrzycę
• Ketozę
• Długotrwałe głodzenie
• Stany związane z niedotlenieniem
• Jednoczesne stosowanie leków mogących wywołać kwasicę mleczanową

⁵

Pacjentów i ich opiekunów należy dokładnie poinformować o ryzyku wystąpienia kwasicy mleczanowej. Charakterystyczne objawy obejmują duszność kwasiczą, ból brzucha, skurcze mięśni, astenię (osłabienie) i hipotermię, po których może wystąpić śpiączka. W przypadku pojawienia się podejrzanych objawów pacjent powinien natychmiast przerwać przyjmowanie metforminy i szukać pilnej pomocy medycznej.⁶

W badaniach laboratoryjnych kwasica mleczanowa charakteryzuje się:

• Obniżeniem pH krwi (< 7,35)
• Zwiększeniem stężenia mleczanów w osoczu (> 5 mmol/L)
• Zwiększeniem luki anionowej
• Zwiększeniem stosunku mleczanów do pirogronianów

<sup data-drug="Gliptivil Combo" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Odchylenia od wartości prawidłowych w wynikach badań laboratoryjnych obejmują zmniejszenie wartości pH krwi ( 5 mmol/L) oraz zwiększenie luki anionowej i stosunku mleczanów do pirogronianów.”>7

Podawanie środków kontrastowych zawierających jod

Donaczyniowe podanie środków kontrastowych zawierających jod może prowadzić do nefropatii wywołanej kontrastem, co skutkuje kumulacją metforminy i zwiększeniem ryzyka kwasicy mleczanowej. Stosowanie leku Gliptivil Combo należy przerwać przed badaniem lub podczas badania obrazowego z użyciem takich środków. Leczenie można wznowić nie wcześniej niż po 48 godzinach od badania, pod warunkiem ponownej oceny czynności nerek i stwierdzeniu jej stabilności.⁸

Monitorowanie czynności nerek

Przed rozpoczęciem leczenia preparatem Gliptivil Combo konieczne jest oznaczenie wartości wskaźnika przesączania kłębuszkowego (GFR). Pomiar należy regularnie powtarzać w trakcie terapii. Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z GFR < 30 mL/minutę. Należy tymczasowo odstawić preparat w przypadku wystąpienia stanów wpływających na czynność nerek.<sup data-drug="Gliptivil Combo" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Wartość GFR powinna być oznaczona przed rozpoczęciem leczenia, a następnie w regularnych odstępach czasu, patrz punkt 4.2. Metformina jest przeciwwskazana u pacjentów z GFR 9

Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania leków, które mogą:

• Wpływać na czynność nerek
• Powodować istotne zmiany hemodynamiczne
• Hamować transport nerkowy metforminy, zwiększając jej ekspozycję ogólnoustrojową

¹⁰

Zaburzenia czynności wątroby

Leku Gliptivil Combo nie należy stosować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, w tym u osób, u których aktywność AlAT lub AspAT przed rozpoczęciem leczenia przekraczała ponad 3-krotnie górną granicę normy (ULN).¹¹

Monitorowanie enzymów wątrobowych

Po zastosowaniu wildagliptyny zgłaszano rzadkie przypadki zaburzeń czynności wątroby, w tym zapalenie wątroby. Przebiegały one zazwyczaj bezobjawowo, bez następstw klinicznych, a wyniki prób czynnościowych wątroby wracały do normy po przerwaniu leczenia.¹²

Zalecany schemat monitorowania czynności wątroby:

1. Próby czynnościowe wątroby należy wykonać przed rozpoczęciem leczenia lekiem Gliptivil Combo w celu określenia wartości wyjściowych u pacjenta.
2. W pierwszym roku leczenia czynność wątroby należy monitorować co 3 miesiące.
3. Po pierwszym roku leczenia – monitorowanie okresowe.

¹³

U pacjentów ze zwiększoną aktywnością aminotransferaz należy wykonać powtórne badania w celu potwierdzenia wyniku. Kolejne badania powinny być przeprowadzane częściej, aż do ustąpienia zaburzeń. Jeśli aktywność AspAT lub AlAT utrzymuje się na poziomie co najmniej 3-krotnie wyższym od górnej granicy normy, zaleca się zaprzestanie leczenia lekiem Gliptivil Combo.¹⁴

Pacjenci, u których wystąpi żółtaczka lub inne objawy wskazujące na zaburzenia czynności wątroby, powinni przerwać stosowanie leku. Po przerwaniu leczenia i uzyskaniu prawidłowych wyników prób czynnościowych wątroby, nie należy ponownie rozpoczynać terapii lekiem Gliptivil Combo.¹⁵

Zaburzenia skóry

W badaniach nieklinicznych u małp otrzymujących wildagliptynę obserwowano zmiany chorobowe skóry, takie jak powstawanie pęcherzy i owrzodzeń na kończynach. Mimo braku zwiększonej częstości występowania takich zmian w badaniach klinicznych, istnieje ograniczone doświadczenie dotyczące stosowania leku u pacjentów ze skórnymi powikłaniami cukrzycowymi.¹⁶

Po wprowadzeniu leku do obrotu zgłaszano przypadki występowania pęcherzowych i złuszczających zmian skórnych. W ramach rutynowego postępowania z pacjentami chorymi na cukrzycę zaleca się monitorowanie skóry pod kątem zaburzeń, takich jak powstawanie pęcherzy i owrzodzeń.¹⁷

Ostre zapalenie trzustki

Stosowanie wildagliptyny wiąże się z ryzykiem wystąpienia ostrego zapalenia trzustki. Pacjentów należy poinformować o charakterystycznych objawach tego schorzenia. W przypadku podejrzenia zapalenia trzustki należy przerwać stosowanie leku Gliptivil Combo. Jeśli rozpoznanie ostrego zapalenia trzustki zostanie potwierdzone, nie należy wznawiać leczenia wildagliptyną.¹⁸

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z ostrym zapaleniem trzustki w wywiadzie.¹⁹

Ryzyko hipoglikemii

Sulfonylomoczniki mogą wywoływać hipoglikemię. U pacjentów otrzymujących wildagliptynę w skojarzeniu z sulfonylomocznikiem istnieje ryzyko wystąpienia tego powikłania. W celu zmniejszenia ryzyka hipoglikemii można rozważyć zastosowanie mniejszej dawki sulfonylomocznika.²⁰

Zabiegi chirurgiczne

Stosowanie metforminy musi zostać przerwane bezpośrednio przed zabiegiem chirurgicznym w znieczuleniu ogólnym, podpajęczynkowym lub zewnątrzoponowym. Leczenie można wznowić nie wcześniej niż po 48 godzinach od zabiegu lub po wznowieniu odżywiania doustnego, pod warunkiem ponownej oceny czynności nerek i stwierdzeniu jej stabilności.²¹