Właściwości farmakodynamiczne fulwestrantu

Fulwestrant Eugia, należący do grupy farmakoterapeutycznej leków stosowanych w terapii hormonalnej, antyestrogenów (kod ATC: L02BA 03), charakteryzuje się szczególnym mechanizmem działania i aktywnością farmakodynamiczną, które decydują o jego skuteczności w leczeniu zaawansowanego raka piersi.¹

Mechanizm działania i aktywność farmakodynamiczna

Fulwestrant działa jako kompetycyjny antagonista receptora estrogenowego, wykazując powinowactwo do receptora porównywalne z estradiolem. Istotą jego mechanizmu działania jest blokowanie troficznego działania estrogenów bez wykazywania nawet częściowej (estrogenopodobnej) aktywności agonistycznej.²

Molekularny mechanizm działania fulwestrantu polega na zmniejszeniu ilości (down-regulation) białka receptorowego receptora estrogenowego. Badania kliniczne przeprowadzone u kobiet po menopauzie z pierwotnym rakiem piersi dostarczyły dowodów, że fulwestrant znacząco redukuje ilość białka receptora estrogenowego w guzach zawierających receptory estrogenowe (ER) w porównaniu z placebo.³

Efekt działania fulwestrantu potwierdza także obserwacja znaczącego zmniejszenia ekspresji receptora progesteronowego, co stanowi dodatkowy dowód braku wewnętrznej aktywności estrogenowej związku.⁴

Badania nad leczeniem neoadjuwantowym guzów piersi u kobiet po menopauzie wykazały zależność efektu farmakodynamicznego od dawki. Udowodniono, że fulwestrant w dawce 500 mg skuteczniej ogranicza ekspresję receptora estrogenowego oraz markera proliferacji Ki67 w porównaniu z dawką 250 mg.⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo w zaawansowanym raku piersi

Monoterapia – wyniki badań klinicznych

Ocena skuteczności i bezpieczeństwa fulwestrantu opiera się na wynikach badania klinicznego fazy III (CONFIRM), które objęło 736 kobiet po menopauzie z zaawansowanym rakiem piersi. Kryteria włączenia obejmowały pacjentki, u których doszło do nawrotu w trakcie lub po zakończeniu hormonalnego leczenia uzupełniającego, albo do progresji po leczeniu hormonalnym nowotworu zaawansowanego.⁶

Wśród uczestniczek badania wyróżniono dwie podgrupy:

• 423 pacjentki, u których doszło do nawrotu albo progresji w trakcie leczenia antyestrogenami (podgrupa antyestrogenów)⁷
• 313 pacjentek, u których doszło do nawrotu albo progresji w trakcie leczenia inhibitorami aromatazy (podgrupa inhibitorów aromatazy)⁸

Głównym celem badania CONFIRM było porównanie skuteczności i profilu bezpieczeństwa fulwestrantu w dwóch różnych dawkach: 500 mg (n=362) i 250 mg (n=374).⁹

W badaniu zdefiniowano następujące punkty końcowe do oceny skuteczności terapii:

• Pierwszorzędowy punkt końcowy: czas wolny od progresji choroby (PFS)¹⁰
• Najważniejsze drugorzędowe punkty końcowe:
  • Odsetek odpowiedzi obiektywnych (ORR – objective response rate)¹¹
  • Odsetek chorych, u których stwierdzono korzyść kliniczną (CBR – clinical benefit rate)¹²
  • Przeżycie całkowite (OS – overall survival)¹³

Wyniki badania CONFIRM dotyczące skuteczności leczenia fulwestrantem zostały zestawione w tabeli, obejmującej zarówno pierwszorzędowy punkt końcowy (PFS), jak i najważniejsze drugorzędowe punkty końcowe.¹⁴

Przedstawione wyniki badania wskazują na przewagę dawki 500 mg nad dawką 250 mg fulwestrantu, szczególnie w odniesieniu do pierwszorzędowego punktu końcowego, jakim jest czas wolny od progresji choroby (PFS), co stanowi klinicznie istotną korzyść dla pacjentek z zaawansowanym rakiem piersi po menopauzie, u których doszło do niepowodzenia wcześniejszej terapii hormonalnej.¹⁵