Właściwości farmakokinetyczne leku Fanipos Plus

Fanipos Plus to aerozol do nosa zawierający dwie substancje czynne: azelastyny chlorowodorek (137 mikrogramów/dawkę) i flutykazonu propionian (50 mikrogramów/dawkę). Właściwości farmakokinetyczne tego produktu leczniczego obejmują procesy związane z wchłanianiem, dystrybucją, metabolizmem i eliminacją obu substancji czynnych po podaniu donosowym. ¹

Wchłanianie substancji czynnych

Po podaniu donosowym preparatu w ilości dwóch dawek do każdego otworu nosowego (łącznie 548 mikrogramów azelastyny chlorowodorku i 200 mikrogramów flutykazonu propionianu) zaobserwowano specyficzny profil stężeń osoczowych dla obu substancji. Średnia wartość maksymalnego stężenia osoczowego (Cmax) wyniosła 194,5 ± 74,4 pg/mL dla azelastyny i 10,3 ± 3,9 pg/mL dla flutykazonu propionianu. Parametr określający całkowitą ekspozycję (AUC – pole pod krzywą stężenia do czasu) osiągnął wartość 4217 ± 2618 pg/mL*godz dla azelastyny oraz 97,7 ± 43,1 pg/mL*godz dla flutykazonu propionianu. ²

Czas potrzebny do osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu (tmax) po podaniu pojedynczej dawki różnił się dla obu substancji czynnych. Dla azelastyny mediana tmax wyniosła 0,5 godziny, natomiast dla flutykazonu propionianu około 1,0 godziny. ³

Porównując ekspozycję ogólnoustrojową w stosunku do produktów jednoskładnikowych, stwierdzono, że w przypadku flutykazonu propionianu ekspozycja była około 50% większa niż po zastosowaniu dostępnego w obrocie produktu zawierającego tylko flutykazonu propionian w aerozolu do nosa. Natomiast poziom ekspozycji ogólnoustrojowej na azelastynę był porównywalny z ekspozycją po podaniu dostępnego na rynku aerozolu do nosa zawierającego tylko azelastynę. Co istotne, nie zaobserwowano interakcji farmakokinetycznych między chlorowodorkiem azelastyny a flutykazonu propionianem. ⁴

Dystrybucja substancji czynnych

Obie substancje czynne charakteryzują się dużymi objętościami dystrybucji, co wskazuje na ich znaczne przenikanie do tkanek. Flutykazonu propionian osiąga objętość dystrybucji w stanie stacjonarnym na poziomie około 318 litrów. Związek ten wiąże się w wysokim stopniu (91%) z białkami osocza. ⁵

Podobnie azelastyna wykazuje dużą objętość dystrybucji, co świadczy o przewadze dystrybucji w tkankach obwodowych. Stopień wiązania azelastyny z białkami jest również wysoki i mieści się w zakresie 80–90%. ⁶

Ze względu na szeroki indeks terapeutyczny obu substancji czynnych, zjawisko wypierania jednego leku przez drugi jest mało prawdopodobne, co ma znaczenie dla bezpieczeństwa stosowania tej terapii skojarzonej. ⁷

Metabolizm substancji czynnych

Flutykazonu propionian po dostaniu się do krążenia ogólnego jest szybko metabolizowany. Proces ten zachodzi głównie w wątrobie przy udziale enzymu CYP3A4 z układu cytochromu P450. W wyniku metabolizmu powstaje nieaktywny metabolit w postaci kwasu karboksylowego. Podanie doustne flutykazonu propionianu skutkuje znacznym efektem pierwszego przejścia. ⁸

Metabolizm azelastyny prowadzi do powstania N-desmetyloazelastyny. W procesie tym uczestniczą różne izoenzymy cytochromu P450, w tym przede wszystkim CYP3A4, CYP2D6 i CYP2C19. ⁹

Eliminacja substancji czynnych

Flutykazonu propionian podany dożylnie wykazuje liniową kinetykę eliminacji w zakresie dawek 250-1000 mikrogramów. Charakteryzuje się dużym klirensem osoczowym, który wynosi 1,1 L/min. Maksymalne stężenie osoczowe ulega zmniejszeniu o około 98% w ciągu 3-4 godzin. W przypadku małych stężeń osoczowych okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosił 7,8 godziny. ¹⁰

Klirens nerkowy flutykazonu propionianu jest nieistotny (<0,2%), natomiast w przypadku metabolitu w postaci kwasu karboksylowego wynosi poniżej 5%. Główną drogą eliminacji jest wydalanie flutykazonu propionianu i jego metabolitów z żółcią. ¹¹

Azelastyna po podaniu pojedynczej dawki charakteryzuje się znacznie dłuższym okresem półtrwania w osoczu w fazie eliminacji, wynoszącym około 20-25 godzin. Jeszcze dłuższy okres półtrwania (około 45 godzin) obserwuje się dla aktywnego terapeutycznie metabolitu N-desmetyloazelastyny. ¹²

Azelastyna wydalana jest głównie z kałem. Zaobserwowano długotrwałą obecność niewielkich ilości podanej dawki w wydalanym kale, co sugeruje możliwość krążenia jelitowo-wątrobowego tej substancji. ¹³