Przeciwwskazania
Enoxaparin sodium LEK-AM 2 000 j.m. (20 mg)/0,2 ml

Enoksaparyna sodowa, będąca heparyną drobnocząsteczkową, jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na enoksaparynę, heparynę, jej pochodne lub substancje pomocnicze. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest także immunologiczna małopłytkowość poheparynowa (HIT) w ciągu ostatnich 100 dni oraz obecność przeciwciał przeciwko heparynie, ze względu na ryzyko paradoksalnego zwiększenia zakrzepicy. Ponadto, enoksaparyna nie powinna być stosowana u pacjentów z aktywnym, klinicznie istotnym krwawieniem lub stanami wysokiego ryzyka krwawienia, takimi jak niedawny udar krwotoczny, owrzodzenia przewodu pokarmowego, nowotwory złośliwe z ryzykiem krwawienia, niedawne operacje mózgu, rdzenia kręgowego lub oka, żylaki przełyku, tętniaki naczyniowe oraz poważne nieprawidłowości naczyniowe w obrębie OUN.

Przeciwwskazania stosowania leku. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tego leku?

Enoksaparyna sodowa jest lekiem przeciwzakrzepowym z grupy heparyn drobnocząsteczkowych, który występuje w postaci roztworu do wstrzykiwań w różnych dawkach. Przed zastosowaniem leku konieczne jest dokładne zapoznanie się z przeciwwskazaniami, które determinują sytuacje, w których stosowanie enoksaparyny sodowej jest niedopuszczalne ze względu na zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta.1

Nadwrażliwość na składniki leku

Enoksaparyna sodowa nie może być stosowana u pacjentów, u których stwierdzono nadwrażliwość na:2

  • Enoksaparynę sodową
  • Heparynę
  • Pochodne heparyny
  • Inne heparyny drobnocząsteczkowe (LMWH)
  • Którąkolwiek substancję pomocniczą

Reakcje nadwrażliwości mogą prowadzić do poważnych komplikacji, dlatego należy zawsze dokładnie zebrać wywiad alergologiczny przed podaniem leku.3

Małopłytkowość poheparynowa

Stosowanie enoksaparyny sodowej jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z:4

Małopłytkowość poheparynowa to poważne powikłanie terapii heparynami, które może prowadzić do paradoksalnego zwiększenia ryzyka zakrzepicy i zagrażać życiu pacjenta. Dlatego u osób z przebytym epizodem HIT lub z obecnością przeciwciał przeciwheparynowych nie wolno podawać enoksaparyny sodowej.5

Aktywne krwawienie i stany zwiększonego ryzyka krwawienia

Enoksaparyna sodowa jest przeciwwskazana u pacjentów z aktywnym, klinicznie istotnym krwawieniem oraz ze stanami medycznymi związanymi z wysokim ryzykiem krwawienia.6

Do stanów związanych z wysokim ryzykiem krwawienia, stanowiących przeciwwskazanie do stosowania enoksaparyny sodowej, należą:7

  • Niedawno przebyty udar krwotoczny
  • Owrzodzenie żołądka lub jelit
  • Obecność nowotworu złośliwego obarczonego wysokim ryzykiem krwawienia
  • Niedawno przebyta operacja mózgu, rdzenia kręgowego lub oka
  • Rozpoznanie lub podejrzenie żylaków przełyku
  • Nieprawidłowości anatomiczne w układzie tętniczo-żylnym
  • Tętniaki naczyniowe
  • Poważne nieprawidłowości naczyń krwionośnych w obrębie rdzenia kręgowego lub mózgu

W przypadku tych stanów ryzyko poważnego krwawienia przy stosowaniu enoksaparyny sodowej znacznie przewyższa potencjalne korzyści z leczenia przeciwzakrzepowego.8

Znieczulenie podpajęczynówkowe i zewnątrzoponowe

Stosowanie enoksaparyny sodowej jest przeciwwskazane w przypadku wykonywania znieczulenia podpajęczynówkowego lub zewnątrzoponowego bądź znieczulenia miejscowego, gdy enoksaparynę sodową stosowano w leczeniu w okresie ostatnich 24 godzin.9

Jest to związane z ryzykiem wystąpienia krwiaka okołordzeniowego, który mógłby prowadzić do długotrwałego lub trwałego porażenia. Dlatego u pacjentów, którzy otrzymali enoksaparynę sodową w ciągu ostatnich 24 godzin, przeprowadzenie tych procedur znieczulenia jest bezwzględnie przeciwwskazane.10

Szczególne grupy pacjentów

Należy pamiętać, że enoksaparyna sodowa jest dostępna w różnych mocach (od 2000 j.m./20 mg do 10 000 j.m./100 mg) i odpowiedni dobór dawki ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa terapii.11

Enoksaparyna sodowa jest substancją biologiczną otrzymywaną w wyniku zasadowej depolimeryzacji estru benzylowego heparyny pochodzącej z błony śluzowej jelit świń.12

Choć lista bezwzględnych przeciwwskazań jest ściśle określona, należy zawsze indywidualnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka stosowania enoksaparyny sodowej u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem powikłań krwotocznych, zwłaszcza u osób w podeszłym wieku, z chorobami nerek lub wątroby, a także u osób z niską masą ciała.

Dawka enoksaparyny sodowej Zawartość substancji czynnej Objętość roztworu
2 000 j.m. (20 mg) 2 000 j.m. aktywności anty-Xa (20 mg) 0,2 ml
4 000 j.m. (40 mg) 4 000 j.m. aktywności anty-Xa (40 mg) 0,4 ml
6 000 j.m. (60 mg) 6 000 j.m. aktywności anty-Xa (60 mg) 0,6 ml
8 000 j.m. (80 mg) 8 000 j.m. aktywności anty-Xa (80 mg) 0,8 ml
10 000 j.m. (100 mg) 10 000 j.m. aktywności anty-Xa (100 mg) 1,0 ml

Znajomość przeciwwskazań do stosowania enoksaparyny sodowej jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjentów. Starannie zebrany wywiad medyczny oraz ocena aktualnego stanu zdrowia pacjenta pozwalają uniknąć potencjalnie niebezpiecznych powikłań leczenia przeciwzakrzepowego.

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl