Dawkowanie i sposób podawania
Enoxaparin sodium LEK-AM 2 000 j.m. (20 mg)/0,2 ml
Enoksaparyna sodowa jest stosowana w profilaktyce i leczeniu zakrzepowo-zatorowym zróżnicowanym dawkowanie zależnym od ryzyka pacjenta i wskazań klinicznych. Profilaktyka u pacjentów z umiarkowanym ryzykiem wymaga dawki 2000 j.m. (20 mg) podskórnie raz na dobę, rozpoczynając 2 godziny przed zabiegiem, kontynuując przez 7-10 dni. U pacjentów z wysokim ryzykiem stosuje się 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę, najlepiej 12 godzin przed zabiegiem, z możliwością przedłużenia profilaktyki do 4-5 tygodni w przypadku dużych zabiegów ortopedycznych lub onkologicznych. W leczeniu zakrzepicy i zatorowości stosuje się schemat jednorazowy 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) lub dwukrotny 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie, zależnie od ryzyka nawrotu i współistniejących schorzeń. W STEMI dawka początkowa to bolus dożylny 3000 j.m. (30 mg) plus 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie, z kontynuacją co 12 godzin, przy jednoczesnym stosowaniu kwasu acetylosalicylowego (75-325 mg/dobę). U pacjentów ≥75 lat w STEMI pomija się bolus dożylny, stosując 75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 7500 j.m. dla pierwszych dawek).
- Dawkowanie i sposób podawania leku Enoxaparin sodium LEK-AM
- Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów chirurgicznych
- Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów internistycznych
- Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
- Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy
- Ostre zespoły wieńcowe – dawkowanie i podawanie
- Przezskórna interwencja wieńcowa (PCI)
- Dawkowanie w populacjach szczególnych
- Sposób podawania leku Enoxaparin sodium LEK-AM
Dawkowanie i sposób podawania leku Enoxaparin sodium LEK-AM
Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące dawkowania i sposobu podawania enoksaparyny sodowej w zależności od wskazania i stanu klinicznego pacjenta. Prawidłowe dawkowanie ma kluczowe znaczenie dla skuteczności leczenia i minimalizacji ryzyka powikłań.1
Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów chirurgicznych
Ryzyko zakrzepowo-zatorowe u pacjentów powinno być oszacowane indywidualnie na podstawie zwalidowanego modelu stratyfikacji ryzyka.2
- Pacjenci z umiarkowanym ryzykiem: 2000 j.m. (20 mg) raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym. Zaleca się rozpoczęcie podawania 2 godziny przed zabiegiem chirurgicznym. Leczenie należy kontynuować przez co najmniej 7-10 dni, niezależnie od poprawy stanu pacjenta, do czasu przywrócenia pełnej mobilności.3
- Pacjenci z wysokim ryzykiem: 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym, najlepiej rozpoczynając 12 godzin przed zabiegiem. W przypadku konieczności wcześniejszego rozpoczęcia profilaktyki, ostatnie wstrzyknięcie należy wykonać nie później niż 12 godzin przed zabiegiem, a kolejne 12 godzin po zabiegu.4
W przypadku dużych zabiegów ortopedycznych zaleca się przedłużoną profilaktykę do 5 tygodni. U pacjentów z wysokim ryzykiem po zabiegach chirurgicznych w obrębie jamy brzusznej lub miednicy z powodu choroby nowotworowej, zalecana jest przedłużona profilaktyka do 4 tygodni.5
Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów internistycznych
Zalecana dawka wynosi 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę we wstrzyknięciu podskórnym. Leczenie należy kontynuować przez co najmniej 6 do 14 dni, niezależnie od stanu pacjenta i jego mobilności. Nie określono korzyści ze stosowania leczenia przez czas dłuższy niż 14 dni.6
Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
Enoksaparyna sodowa może być podawana w dwóch schematach:7
- Schemat jednorazowy: 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę podskórnie – zalecany u pacjentów bez powikłań, z niskim ryzykiem nawrotu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
- Schemat dwukrotny: 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę podskórnie – zalecany u pacjentów z otyłością, objawową zatorowością płucną, chorobą nowotworową, nawrotową żylną chorobą zakrzepowo-zatorową lub z zakrzepicą proksymalną (żyły biodrowej)8
Leczenie enoksaparyną sodową trwa zazwyczaj około 10 dni. W odpowiednim momencie należy rozpocząć podawanie doustnych leków przeciwzakrzepowych.9
Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy
Zalecana dawka enoksaparyny to 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podawana do linii tętniczej krążenia pozaustrojowego na początku sesji dializy. Jednakże, u pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia dawkę należy zmniejszyć do:10
- 50 j.m./kg mc. (0,5 mg/kg mc.) w przypadku podwójnego dostępu naczyniowego
- 75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) w przypadku pojedynczego dostępu naczyniowego
W przypadku standardowej 4-godzinnej sesji dializy efekt podanej dawki jest zwykle wystarczający. Przy zaobserwowaniu pierścieni fibrynowych lub po dłuższej sesji dializy można podać dodatkową dawkę 50-100 j.m./kg mc. (0,5-1 mg/kg mc.).11
Ostre zespoły wieńcowe – dawkowanie i podawanie
Niestabilna dławica piersiowa i zawał mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI)
Zalecana dawka to 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin we wstrzyknięciu podskórnym, w skojarzeniu z leczeniem przeciwpłytkowym. Leczenie należy kontynuować przez co najmniej 2 dni, a następnie do czasu stabilizacji stanu klinicznego (zwykle 2-8 dni). Równocześnie należy podawać kwas acetylosalicylowy w dawce nasycającej 150-300 mg, a następnie w dawce podtrzymującej 75-325 mg/dobę.12
Świeży zawał mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (STEMI)
Zalecany schemat dawkowania:13
- Pojedyncze szybkie wstrzyknięcie dożylne (bolus) 3000 j.m. (30 mg)
- Następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie
- Kolejne dawki 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 10 000 j.m./100 mg dla pierwszych dwóch dawek podskórnych)
Jednocześnie należy zastosować leczenie przeciwpłytkowe, takie jak kwas acetylosalicylowy (75-325 mg raz na dobę). Zalecany czas leczenia wynosi 8 dni lub do czasu wypisu ze szpitala, w zależności co nastąpi wcześniej.14
W przypadku podawania leku trombolitycznego, enoksaparynę należy podać w okresie od 15 minut przed do 30 minut po rozpoczęciu leczenia fibrynolitycznego.15
Przezskórna interwencja wieńcowa (PCI)
U pacjentów poddawanych PCI wymagane jest odpowiednie czasowe dostosowanie dawkowania:16
- Jeśli ostatnią dawkę podskórną podano mniej niż 8 godzin przed wypełnieniem balonu – nie są konieczne dodatkowe dawki
- Jeśli ostatnią dawkę podskórną podano więcej niż 8 godzin przed wypełnieniem balonu – należy podać dawkę 30 j.m./kg mc. (0,3 mg/kg mc.) w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus)
Dawkowanie w populacjach szczególnych
Dzieci i młodzież
Bezpieczeństwo stosowania i skuteczność enoksaparyny sodowej u dzieci i młodzieży nie zostały ustalone.17
Pacjenci w podeszłym wieku
Z wyjątkiem leczenia STEMI, nie jest konieczne zmniejszanie dawki u pacjentów w podeszłym wieku, chyba że występują zaburzenia czynności nerek.18
W leczeniu STEMI u pacjentów ≥75 lat:19
- Nie należy stosować początkowego szybkiego wstrzyknięcia dożylnego (bolus)
- Leczenie rozpoczyna się od dawki 75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 7500 j.m. (75 mg) dla pierwszych dwóch dawek)
- Kolejne dawki: 75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) podskórnie
Zaburzenia czynności wątroby
Dostępne dane dotyczące pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby są ograniczone i należy zachować ostrożność podczas leczenia tej grupy pacjentów.20
Zaburzenia czynności nerek
Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny <15 ml/min) – nie zaleca się stosowania enoksaparyny sodowej u pacjentów ze schyłkową chorobą nerek poza zapobieganiem tworzeniu skrzepów podczas hemodializy.<sup data-drug="Enoxaparin sodium LEK-AM" data-section="Dawkowanie i sposób podawania" title="Nie zaleca się stosowania enoksaparyny sodowej u pacjentów ze schyłkową chorobą nerek (klirens kreatyniny 21
Dawkowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny 15-30 ml/min) przedstawiono w poniższej tabeli:22
| Wskazanie | Schemat dawkowania |
|---|---|
| Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej | 2000 j.m. (20 mg) podskórnie raz na dobę |
| Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie raz na dobę |
| Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej i zawału mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie raz na dobę |
| Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (u pacjentów w wieku poniżej 75 lat) | 1 × 3000 j.m. (30 mg) w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) plus 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie, a następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie co 24 godziny |
| Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (u pacjentów w wieku powyżej 75 lat) | Bez początkowego szybkiego wstrzyknięcia dożylnego (bolus), 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie, a następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) masy ciała podskórnie co 24 godziny |
U pacjentów z umiarkowanymi (klirens kreatyniny 30-50 ml/min) lub łagodnymi (klirens kreatyniny 50-80 ml/min) zaburzeniami czynności nerek nie jest konieczna modyfikacja dawki, ale zaleca się uważne monitorowanie kliniczne.23
Sposób podawania leku Enoxaparin sodium LEK-AM
Produktu Enoxaparin sodium LEK-AM nie należy podawać domięśniowo.24
Droga podania w zależności od wskazań
- W profilaktyce żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej po zabiegach chirurgicznych, w leczeniu zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej, leczeniu niestabilnej dławicy piersiowej oraz zawału mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST – wstrzyknięcie podskórne25
- W leczeniu świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST – początkowo szybkie wstrzyknięcie dożylne (bolus), a następnie wstrzyknięcie podskórne26
- W zapobieganiu tworzenia skrzepów w krążeniu pozaustrojowym podczas hemodializy – podanie do linii tętniczej krążenia pozaustrojowego27
Technika wstrzyknięcia podskórnego
Przy stosowaniu ampułko-strzykawek należy przestrzegać następujących zasad:28
- Wstrzyknięcie najlepiej wykonywać gdy pacjent znajduje się w pozycji leżącej
- Enoksaparynę sodową podaje się w głębokich wstrzyknięciach podskórnych
- Nie należy usuwać pęcherzyka powietrza ze strzykawki przed wstrzyknięciem
- W przypadku konieczności dostosowania dawki według masy ciała, należy użyć ampułko-strzykawek z podziałką29
Miejsca podania i zalecana technika wykonania wstrzyknięcia:30
- Produkt podawać naprzemiennie w lewą lub prawą przednio-boczną lub tylno-boczną część powłok brzusznych
- Całą długość igły wprowadzić pionowo w fałd skóry uchwycony kciukiem i palcem wskazującym
- Nie uwalniać fałdu skóry przed zakończeniem wstrzykiwania
- Nie pocierać miejsca wstrzyknięcia po podaniu leku
Szybkie wstrzyknięcie dożylne (bolus)
Zasady przy podawaniu dożylnym w leczeniu STEMI:31
- Podawać przez linię dożylną
- Nie mieszać i nie podawać z innymi lekami
- Przepłukać dostęp żylny solą fizjologiczną lub roztworem dekstrozy przed i po wstrzyknięciu
Przy przygotowaniu dawki 3000 j.m. (30 mg) do podania dożylnego należy:32
- Usunąć nadmiar objętości z ampułko-strzykawki z podziałką, pozostawiając objętość odpowiadającą 3000 j.m. (30 mg)
- Wstrzyknąć bezpośrednio do linii dożylnej
W przypadku konieczności podania dodatkowego bolusa w trakcie PCI, gdy ostatnia dawka podskórna została podana ponad 8 godzin przed wypełnieniem balonu, zaleca się przygotowanie roztworu o stężeniu 300 j.m./ml (3 mg/ml) poprzez rozcieńczenie.33
Podanie w przypadku znieczulenia podpajęczynówkowego, zewnątrzoponowego lub nakłucia lędźwiowego
W przypadku stosowania enoksaparyny przy znieczuleniu podpajęczynówkowym, zewnątrzoponowym lub nakłuciu lędźwiowym, należy zachować szczególną ostrożność i przestrzegać odpowiednich odstępów czasowych między dawkami leku a zabiegami, aby zminimalizować ryzyko krwiaków okołordzeniowych:34
- Dawki profilaktyczne: odstęp co najmniej 12 godzin między ostatnim wstrzyknięciem a wykonaniem wkłucia/założeniem lub usunięciem cewnika. U pacjentów z klirensem kreatyniny 15-30 ml/min należy rozważyć wydłużenie tego odstępu do co najmniej 24 godzin.35
- Dawki lecznicze: odstęp co najmniej 24 godziny między ostatnim wstrzyknięciem a wykonaniem wkłucia/założeniem lub usunięciem cewnika. U pacjentów z klirensem kreatyniny 15-30 ml/min należy rozważyć wydłużenie tego odstępu do co najmniej 48 godzin.36
U pacjentów otrzymujących dwie dawki na dobę (75 j.m./kg mc. (0,75 mg/kg mc.) dwa razy na dobę lub 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę), należy pominąć drugą dawkę enoksaparyny, aby zapewnić odpowiedni odstęp czasu przed założeniem lub usunięciem cewnika.37
Zaleca się rozważenie niestosowania enoksaparyny sodowej przez co najmniej 4 godziny po wykonaniu nakłucia podpajęczynówkowego, zewnątrzoponowego lub po usunięciu cewnika. Decyzja ta powinna uwzględniać indywidualną ocenę stosunku korzyści do ryzyka, biorąc pod uwagę zarówno ryzyko zakrzepicy, jak i ryzyko krwawienia.38
Zmiana leczenia enoksaparyną sodową na inne leki przeciwzakrzepowe
Zmiana leczenia na antagonistów witaminy K (VKA)
Należy zintensyfikować kontrolę kliniczną i badania laboratoryjne (czas protrombinowy wyrażony jako INR) w celu monitorowania działania VKA. Ponieważ istnieje pewien odstęp czasu zanim VKA osiągnie maksymalne działanie, leczenie enoksaparyną kontynuuje się w stałej dawce tak długo, jak to konieczne, aby utrzymać wartość INR w zalecanym zakresie terapeutycznym w dwóch kolejnych testach.39
Zmiana leczenia na bezpośrednie doustne leki przeciwzakrzepowe (DOAC)
U pacjentów otrzymujących enoksaparynę sodową należy odstawić enoksaparynę i rozpocząć podawanie DOAC od 0 do 2 godzin przed zaplanowaną godziną podania następnej dawki enoksaparyny, zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego DOAC.40
U pacjentów przyjmujących DOAC, pierwszą dawkę enoksaparyny należy podać w zaplanowanym czasie przyjęcia następnej dawki DOAC.41
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania – Enoxaparin sodium LEK
- Działania niepożądane – Enoxaparin sodium LEK
- Interakcje leku – Enoxaparin sodium LEK
- Profil bezpieczeństwa leku – Enoxaparin sodium LEK
- Przeciwwskazania – Enoxaparin sodium LEK
- Przedawkowanie – Enoxaparin sodium LEK
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Enoxaparin sodium LEK
- Skład i postać leku – Enoxaparin sodium LEK
- Specjalne ostrzeżenia – Enoxaparin sodium LEK
- Właściwości farmakodynamiczne – Enoxaparin sodium LEK
- Właściwości farmakokinetyczne – Enoxaparin sodium LEK
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Enoxaparin sodium LEK
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Enoxaparin sodium LEK
- Wskazania do stosowania – Enoxaparin sodium LEK