Przeciwwskazania
Dexamytrex (5 mg + 1 mg)/ml

Lek Dexamytrex w postaci kropli do oczu zawiera gentamycynę siarczan (5 mg/ml) oraz deksametazonu sodu fosforan (1 mg/ml), a także 6,52 mg fosforanów w 1 ml roztworu. Stosowanie tego preparatu jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na substancje czynne lub pomocnicze, ostrymi ropnymi zakażeniami przedniego odcinka oka, powierzchownym opryszczkowym zapaleniem rogówki, gruźlicą gałki ocznej, zakażeniami grzybiczymi, ranami i owrzodzeniami rogówki oraz u osób z jaskrą z wąskim lub otwartym kątem przesączania. Kortykosteroidowy składnik, deksametazon, może nasilać infekcje poprzez immunosupresję, opóźniać gojenie tkanek i podnosić ciśnienie wewnątrzgałkowe, co stanowi istotne ryzyko kliniczne w wymienionych stanach.

Przeciwwskazania stosowania leku Dexamytrex

Lek Dexamytrex w postaci kropli do oczu, roztwór o stężeniu (5 mg + 1 mg)/ml zawiera jako substancje czynne gentamycyny siarczan (5 mg/ml) oraz deksametazonu sodu fosforan (1 mg/ml). Ze względu na złożony skład oraz specyficzne działanie farmakologiczne, stosowanie tego produktu leczniczego jest przeciwwskazane w wielu schorzeniach okulistycznych oraz w określonych sytuacjach klinicznych.1

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania leku Dexamytrex jest nadwrażliwość pacjenta na którąkolwiek z substancji czynnych – gentamycynę lub deksametazon. Przeciwwskazaniem jest również uczulenie na jakąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie.2 Warto zwrócić uwagę, że produkt zawiera 6,52 mg fosforanów w 1 ml roztworu, co może być istotne u osób z nadwrażliwością na tę substancję pomocniczą.3

Choroby zakaźne oka

Ostre ropne schorzenia zlokalizowane w przednim odcinku oka stanowią bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania preparatu Dexamytrex. W takich przypadkach deksametazon, jako składnik o działaniu przeciwzapalnym i immunosupresyjnym, mógłby nasilić infekcję poprzez hamowanie naturalnych mechanizmów obronnych oka.4

Lek nie powinien być stosowany w przypadku powierzchownego opryszczkowego zapalenia rogówki. Zakażenia wirusem opryszczki mogą ulec nasileniu pod wpływem miejscowo stosowanych kortykosteroidów, co może prowadzić do poważnych powikłań okulistycznych.5

Gruźlica gałki ocznej stanowi kategoryczne przeciwwskazanie do stosowania leku Dexamytrex. Deksametazon, poprzez swoje działanie immunosupresyjne, może nasilać proces gruźliczy i prowadzić do jego progresji.6

Preparat nie powinien być stosowany w przypadku zakażeń grzybiczych oka. Grzybice oczne mogą ulec zaostrzeniu pod wpływem kortykosteroidów, co może prowadzić do pogorszenia stanu klinicznego i trudności terapeutycznych.7

Uszkodzenia rogówki

Preparat Dexamytrex jest przeciwwskazany w przypadku ran i owrzodzeń rogówki. Stosowanie kortykosteroidów w takich sytuacjach może opóźniać proces gojenia, zwiększać ryzyko perforacji rogówki oraz sprzyjać nadkażeniom bakteryjnym i grzybiczym.8

Jaskra

Stosowanie leku Dexamytrex jest przeciwwskazane u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz jaskrą z otwartym kątem przesączania. Deksametazon może powodować wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, co u pacjentów z jaskrą może prowadzić do zaostrzenia choroby i postępu uszkodzenia nerwu wzrokowego.9

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie leku?

Lekarz powinien odradzić stosowanie leku Dexamytrex w każdym przypadku zidentyfikowania któregokolwiek z wymienionych wyżej przeciwwskazań. Szczególną ostrożność należy zachować przy kwalifikacji pacjentów do terapii tym lekiem, weryfikując dokładnie wywiad w kierunku potencjalnych reakcji alergicznych na aminoglikozydy (grupa antybiotyków, do której należy gentamycyna) oraz kortykosteroidy (deksametazon).10

Nie należy zalecać stosowania leku w przypadku podejrzenia lub potwierdzenia infekcji o etiologii:

  • Wirusowej – szczególnie w zakażeniach wirusem Herpes simplex (opryszczka) – ze względu na ryzyko zaostrzenia infekcji i możliwych powikłań rogówkowych11
  • Grzybiczej – kortykosteroidy mogą maskować objawy infekcji i jednocześnie sprzyjać jej rozprzestrzenianiu12
  • Prątkowej – w przypadku gruźlicy oka lek może przyczynić się do progresji choroby13

Należy odradzić stosowanie leku pacjentom z uszkodzeniami ciągłości tkanek oka, takimi jak:

  • Owrzodzenia rogówki – niezależnie od ich etiologii14
  • Rany rogówki – w tym rany pooperacyjne i pourazowe15
  • Erozje rogówki – ze względu na ryzyko opóźnienia gojenia i potencjalnych powikłań16

U pacjentów z rozpoznaną jaskrą lub ze zwiększonym ryzykiem jej wystąpienia, szczególnie z jaskrą z wąskim kątem przesączania lub jaskrą z otwartym kątem przesączania, należy bezwzględnie odradzić stosowanie leku Dexamytrex.17

W przypadku ostrych, ropnych zakażeń struktur przedniego odcinka oka, lekarz powinien zalecić alternatywne leczenie, ukierunkowane na etiologię zakażenia, bez komponentu steroidowego, który mógłby pogorszyć stan kliniczny.18

Rodzaj przeciwwskazania Uzasadnienie kliniczne Zalecane postępowanie
Nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze Ryzyko reakcji alergicznej, możliwe reakcje anafilaktyczne Wybór alternatywnego leku, bez składników uczulających
Ostre ropne choroby przedniego odcinka oka Deksametazon może nasilać infekcję poprzez hamowanie odpowiedzi immunologicznej Zastosowanie wyłącznie antybiotykoterapii, bez sterydów
Powierzchowne opryszczkowe zapalenie rogówki Kortykosteroidy nasilają replikację wirusa, ryzyko rozległego uszkodzenia rogówki Leczenie przeciwwirusowe, unikanie steroidów
Rany i owrzodzenia rogówki Opóźnienie gojenia, zwiększone ryzyko perforacji rogówki Leczenie wspomagające gojenie, bez deksametazonu
Gruźlica gałki ocznej Możliwość zaostrzenia procesu gruźliczego pod wpływem steroidów Leczenie przeciwgruźlicze, konsultacja ftyzjatry
Zakażenia grzybicze oka Pogorszenie przebiegu grzybicy, ryzyko rozszerzenia infekcji Leczenie przeciwgrzybicze, bez kortykosteroidów
Jaskra z wąskim i otwartym kątem przesączania Wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, progresja uszkodzenia nerwu wzrokowego Kontrola ciśnienia wewnątrzgałkowego, leczenie przeciwjaskrowe
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl