Przeciwwskazania stosowania leku Darunavir Aurovitas

Lek Darunavir Aurovitas 600 mg w postaci tabletek powlekanych zawiera jako substancję czynną darunawir w ilości 600 mg (w postaci darunawiru z glikolem propylenowym). Przeciwwskazania stosowania tego leku obejmują szereg stanów klinicznych i interakcji lekowych, które mogą stwarzać zagrożenie dla pacjenta.¹

Nadwrażliwość i zaburzenia czynności wątroby

Darunavir Aurovitas jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie. Należy zwrócić uwagę, że lek zawiera 83,34 mg glikolu propylenowego w każdej tabletce, co może być istotne dla niektórych pacjentów.²

Darunavir Aurovitas nie może być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Child-Pugh). Wynika to z istotnych zaburzeń metabolizmu leku, które mogą prowadzić do znacznego wzrostu stężenia darunawiru w organizmie i nasilenia działań niepożądanych.³

Interakcje z induktorami CYP3A

Lek jest przeciwwskazany do stosowania w skojarzeniu z silnymi induktorami CYP3A. Szczególnie istotne jest przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania ryfampicyny z darunawirem podawanym z małą dawką rytonawiru. Indukcja enzymów CYP3A może prowadzić do znaczącego obniżenia stężenia darunawiru w osoczu, co zmniejsza jego skuteczność przeciwwirusową.⁴

Przeciwwskazane jest również jednoczesne stosowanie darunawiru z preparatami ziołowymi zawierającymi dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum), który jest znanym induktorem cytochromu P450, w tym izoformy CYP3A.⁵

Przeciwwskazania wynikające z interakcji z innymi produktami leczniczymi

Nie należy stosować darunawiru jednocześnie z produktem złożonym zawierającym lopinawir i rytonawir, ponieważ może to prowadzić do nieprzewidywalnych interakcji farmakokinetycznych i potencjalnie nasilać działania niepożądane.⁶

Przeciwwskazania dotyczące leków, których metabolizm jest zależny od CYP3A

Darunavir podawany z małą dawką rytonawiru jest przeciwwskazany u pacjentów stosujących substancje czynne, których klirens jest wysoce zależny od CYP3A, a których zwiększone stężenie w osoczu może prowadzić do ciężkich lub zagrażających życiu działań niepożądanych.⁷

Do leków przeciwwskazanych do stosowania z darunawirem należą:

Szczegółowe przeciwwskazania dotyczące interakcji lekowych

Darunavir Aurovitas nie powinien być stosowany z następującymi grupami leków ze względu na ryzyko poważnych interakcji lekowych:

• Leki urologiczne – jednoczesne stosowanie alfuzosyny jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko znacznego wzrostu jej stężenia w osoczu, co może prowadzić do ciężkiego niedociśnienia.⁸
• Leki kardiologiczne – skojarzone stosowanie z amiodaronem, beprydylem, dronedaronem, iwabradyną, chinidyną i ranolazyną jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zaburzeń rytmu serca i innych ciężkich działań niepożądanych.⁹
• Leki przeciwhistaminowe – astemizol i terfenadyna są przeciwwskazane ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i wystąpienia zagrażających życiu zaburzeń rytmu serca.¹⁰
• Leki przeciwdnawe – kolchicyna u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby jest przeciwwskazana z uwagi na zwiększone ryzyko toksyczności, w tym ciężkiej miopatii i neuropatii.¹¹
• Pochodne alkaloidów sporyszu – dihydroergotamina, ergometryna, ergotamina i metylergonowina są przeciwwskazane ze względu na ryzyko ostrego zatrucia sporyszem, objawiającego się skurczem naczyń i niedokrwieniem tkanek.¹²
• Leki przeciwwirusowe – skojarzone stosowanie z elbaswirem/grazoprewirem jest przeciwwskazane ze względu na potencjalne zwiększenie ryzyka wzrostu aktywności aminotransferazy alaninowej (ALAT).¹³
• Leki prokinetyczne – cyzapryd i domperydon są przeciwwskazane ze względu na ryzyko wydłużenia odstępu QT i poważnych arytmii sercowych.¹⁴
• Leki seksuologiczne – dapoksetyna jest przeciwwskazana ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanych z podwyższonym stężeniem leku w osoczu.¹⁵
• Leki przeciwbólowe – naloksegol jest przeciwwskazany z uwagi na potencjalne zwiększenie stężenia leku w osoczu i nasilenie działań niepożądanych.¹⁶
• Leki psychotropowe – lurazydon, pimozyd, kwetiapina i sertindol są przeciwwskazane ze względu na ryzyko nasilenia działania sedatywnego oraz zwiększonego ryzyka wystąpienia zaburzeń rytmu serca.¹⁷
• Benzodiazepiny – doustne stosowanie triazolamu i midazolamu jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko przedłużonej sedacji i depresji oddechowej. Należy zachować ostrożność przy podawaniu parenteralnym midazolamu.¹⁸
• Inhibitory fosfodiesterazy typu 5 – syldenafil stosowany w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego oraz awanafil są przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych związanych z tymi lekami.¹⁹
• Inhibitory reduktazy HMG-CoA – symwastatyna, lowastatyna i lomitapid są przeciwwskazane ze względu na znaczące zwiększenie ryzyka miopatii i rabdomiolizy.²⁰
• Leki przeciwpłytkowe – tikagrelor jest przeciwwskazany ze względu na potencjalne zwiększenie ryzyka krwawień z powodu podwyższonego stężenia leku w osoczu.²¹

Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie leku Darunavir Aurovitas

Oprócz sytuacji stanowiących bezwzględne przeciwwskazania, istnieją także okoliczności, w których należy odradzić pacjentowi stosowanie leku Darunavir Aurovitas i rozważyć alternatywną terapię:

Polipragmazja i ryzyko interakcji lekowych

Należy odradzić stosowanie leku pacjentom, którzy przyjmują wiele leków metabolizowanych przez CYP3A, nawet jeśli nie są one wymienione na liście bezwzględnych przeciwwskazań. Zwłaszcza dotyczy to osób w podeszłym wieku, u których ryzyko klinicznie istotnych interakcji lekowych jest wyższe.²²

Umiarkowane zaburzenia czynności wątroby

Pacjentom z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (klasa B wg skali Child-Pugh) należy rozważyć odradzenie stosowania leku lub zalecić szczególną ostrożność i monitorowanie, nawet jeśli nie stanowi to bezwzględnego przeciwwskazania (które dotyczy tylko ciężkich zaburzeń czynności wątroby – klasa C).²³

Stosowanie ziołolecznictwa

Należy odradzić stosowanie leku pacjentom stosującym suplementy ziołowe, w szczególności zawierające dziurawiec zwyczajny, a także tym, którzy nie są skłonni zrezygnować z tych preparatów na czas terapii darunawirem.²⁴

Pacjenci z zaburzeniami psychiatrycznymi

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami psychiatrycznymi, którzy wymagają stosowania leków przeciwpsychotycznych takich jak kwetiapina, lurazydon, pimozyd czy sertindol, należy odradzić terapię darunawirem i rozważyć alternatywne schematy leczenia przeciwwirusowego.²⁵

Pacjenci z zaburzeniami krzepnięcia

Pacjentom ze zwiększonym ryzykiem krwawień, którzy wymagają stosowania tikagreloru, należy odradzić terapię darunawirem i zaproponować alternatywne leczenie przeciwpłytkowe, które nie wchodzi w istotne interakcje z darunawirem.²⁶

Pacjenci ze schorzeniami układu krążenia

Pacjentom z zaburzeniami rytmu serca lub innymi poważnymi chorobami sercowo-naczyniowymi, którzy wymagają stosowania amiodaronu, beprydylu, dronedaronu, iwabradyny, chinidyny lub ranolazyny, należy odradzić stosowanie darunawiru ze względu na ryzyko nasilenia problemów kardiologicznych.²⁷