Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania Cisatracurium Kabi

Produkt leczniczy Cisatracurium Kabi (2 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań/do infuzji) wymaga szczególnej uwagi podczas stosowania ze względu na jego działanie zwiotczające mięśnie szkieletowe. Poniżej przedstawiono kluczowe ostrzeżenia i środki ostrożności, które należy uwzględnić podczas terapii tym lekiem.¹

Działanie na mięśnie oddechowe i świadomość

Cisatracurium wywiera działanie porażające na mięśnie oddechowe analogicznie do innych mięśni szkieletowych. Zgodnie z aktualnym stanem wiedzy medycznej, lek nie wpływa jednak na świadomość pacjenta ani nie obniża progu odczuwania bólu. To istotna informacja podczas planowania pełnej anestezji, ponieważ wskazuje na konieczność jednoczesnego stosowania odpowiednich środków znieczulających i przeciwbólowych.²

Nadwrażliwość krzyżowa

Należy zachować szczególną ostrożność podczas podawania cisatrakurium pacjentom z historią nadwrażliwości na inne leki blokujące przewodnictwo nerwowo-mięśniowe. Wynika to z licznych doniesień o występowaniu nadwrażliwości krzyżowej między środkami z tej grupy farmakologicznej, której częstość przekracza 50%. W takich przypadkach zaleca się dokładny wywiad oraz rozważenie potencjalnego ryzyka wystąpienia reakcji alergicznej.³

Właściwości farmakologiczne w kontekście znieczulenia

Cisatracurium charakteryzuje się brakiem istotnych właściwości wagolitycznych oraz nie wykazuje działania blokującego zwoje nerwowe. W konsekwencji lek nie wywiera klinicznie znaczącego wpływu na częstość akcji serca i nie przeciwdziała bradykardii, która może być wywołana przez inne leki stosowane podczas znieczulenia ogólnego lub przez stymulację nerwu błędnego w trakcie zabiegu chirurgicznego. Ta cecha farmakologiczna ma znaczenie przy planowaniu znieczulenia u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego.⁴

Szczególne grupy pacjentów wymagające ostrożności

Miastenia i inne zaburzenia nerwowo-mięśniowe

Pacjenci z miastenią lub innymi schorzeniami wpływającymi na przewodnictwo nerwowo-mięśniowe wykazują znacznie zwiększoną wrażliwość na działanie leków wywołujących blok niedepolaryzacyjny, w tym cisatrakurium. W tej grupie klinicznej zaleca się zastosowanie zredukowanej dawki początkowej, nieprzekraczającej 0,02 mg/kg masy ciała. Konieczne jest również ścisłe monitorowanie odpowiedzi na lek przy użyciu metod neurostymulacji.⁵

Zaburzenia kwasowo-zasadowe i elektrolitowe

Ciężkie zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej i/lub nieprawidłowe stężenia elektrolitów w surowicy mogą istotnie modyfikować odpowiedź pacjenta na cisatrakurium, zarówno zwiększając, jak i zmniejszając wrażliwość na działanie leku. Dlatego przed zastosowaniem cisatrakurium wskazana jest ocena i ewentualna korekcja tych parametrów biochemicznych.⁶

Stosowanie u noworodków

Brak jest danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania cisatrakurium u noworodków poniżej 1 miesiąca życia, ponieważ lek nie był badany w tej populacji pacjentów. Z tego względu nie zaleca się stosowania produktu w tej grupie wiekowej.⁷

Hipertermia złośliwa

Nie przeprowadzono badań klinicznych nad stosowaniem cisatrakurium u pacjentów z hipertermią złośliwą w wywiadzie. Jednak badania doświadczalne na modelu świńskim z predyspozycją genetyczną do wystąpienia tego zespołu wykazały, że cisatrakurium nie jest czynnikiem wyzwalającym hipertermię złośliwą. Niemniej, należy zachować standardowe środki ostrożności u pacjentów z takim wywiadem.⁸

Stosowanie w warunkach hipotermii

Brak jest badań dotyczących stosowania cisatrakurium u pacjentów poddawanych zabiegom chirurgicznym w warunkach indukowanej hipotermii (25-28°C). Należy przewidywać, że w takich okolicznościach szybkość infuzji konieczna do utrzymania odpowiedniego zwiotczenia mięśniowego będzie znacząco mniejsza niż w normotermii, z uwagi na spowolnienie metabolizmu leku.⁹

Pacjenci z oparzeniami

Nie przeprowadzono badań oceniających działanie cisatrakurium u pacjentów z oparzeniami. Należy jednak uwzględnić, że w tej grupie pacjentów może być konieczne zastosowanie większych dawek produktu, a czas działania leku może być krótszy przy podawaniu we wstrzyknięciach. Zjawisko to związane jest ze zmianami w dystrybucji leku i zmienioną odpowiedzią na środki zwiotczające u pacjentów oparzonych.¹⁰

Podawanie z przetaczaną krwią

Cisatracurium Kabi jest roztworem hipotonicznym i nie wolno podawać go przez ten sam cewnik dożylny, którym przetaczana jest krew. Takie postępowanie mogłoby prowadzić do niekorzystnych interakcji i wpłynąć na skuteczność leku lub jakość przetaczanej krwi.¹¹

Stosowanie na Oddziałach Intensywnej Opieki Medycznej (OIOM)

Laudanozyna, metabolit cisatrakurium i atrakurium, podawana zwierzętom laboratoryjnym w dużych dawkach, powodowała przemijający spadek ciśnienia tętniczego, a u niektórych gatunków obserwowano wzmożenie efektów pobudzeniowych w mózgu. U najbardziej wrażliwych gatunków, działania te występowały przy stężeniach laudanozyny w osoczu zbliżonych do obserwowanych u niektórych pacjentów na OIOM po długotrwałej infuzji atrakurium.¹²

Warto podkreślić, że przy stosowaniu cisatrakurium stężenia laudanozyny w osoczu są około trzykrotnie niższe niż przy stosowaniu atrakurium, co wynika z mniejszej szybkości infuzji leku. Jest to istotna korzyść kliniczna cisatrakurium w porównaniu z atrakurium, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu.¹³

Ryzyko drgawek u pacjentów na OIOM

Istnieją nieliczne doniesienia o wystąpieniu drgawek u pacjentów leczonych na oddziałach intensywnej terapii, którym podawano atrakurium i inne środki zwiotczające. Pacjenci ci charakteryzowali się występowaniem jednego lub więcej schorzeń predysponujących do drgawek, takich jak:

• Uraz czaszki
• Hipoksyczna encefalopatia
• Obrzęk mózgu
• Wirusowe zapalenie mózgu
• Mocznica

Dotychczas nie ustalono jednoznacznego związku przyczynowego między tymi obserwacjami a stosowaniem laudanozyny jako metabolitu leków zwiotczających. Niemniej, u pacjentów z powyższymi schorzeniami, zaleca się szczególną ostrożność podczas długotrwałego stosowania cisatrakurium.¹⁴