zatrucie tlenowe

Zatrucie tlenowe to stan patologiczny wywołany nadmierną ekspozycją organizmu na tlen, szczególnie przy oddychaniu czystym tlenem pod zwiększonym ciśnieniem (np. podczas terapii hiperbarycznej) lub długotrwałym stosowaniu wysokich stężeń tlenu. Zjawisko to określane jest również jako toksyczność tlenowa lub efekt Lorraina Smitha.

Patofizjologia zatrucia tlenowego opiera się na tworzeniu nadmiernych ilości reaktywnych form tlenu (RFT), które uszkadzają komórki poprzez peroksydację lipidów błon komórkowych, modyfikację białek i uszkodzenia DNA. Klinicznie wyróżnia się dwa główne typy zatrucia: płucne (efekt Smitha) i ośrodkowy (efekt Paula Berta), który dotyczy ośrodkowego układu nerwowego.

Objawy zatrucia tlenowego w układzie oddechowym obejmują kaszel, podrażnienie gardła, ból za mostkiem, duszność oraz w ciężkich przypadkach obrzęk płuc i zespół ostrej niewydolności oddechowej (ARDS). Manifestacje neurologiczne mogą obejmować zaburzenia widzenia, dzwonienie w uszach, nudności, zawroty głowy, zaburzenia koordynacji, niepokój, dezorientację oraz drgawki.

Postępowanie w zatruciu tlenowym polega na natychmiastowym zmniejszeniu stężenia podawanego tlenu do bezpiecznego poziomu, zachowując odpowiednią saturację (zwykle 88-92%). W terapii hiperbarycznej stosuje się przerwy w ekspozycji na czysty tlen poprzez oddychanie powietrzem atmosferycznym. Leczenie jest głównie objawowe i wspierające, w zależności od zajętych narządów i ciężkości objawów.

Powiązane wpisy

Leksykon substancji czynnych
Tlen – Przedawkowanie

Przedawkowanie tlenu (hiperoksja) stanowi poważne zagrożenie kliniczne, szczególnie w terapii hiperbarycznej (HBOT) oraz standardowej tlenoterapii przy nieprawidłowym dawkowaniu i monitorowaniu. Toksyczność tlenu dotyczy głównie układu oddechowego (zapalenie tchawicy, obrzęk śródmiąższowy, zwłóknienie płuc), ośrodkowego układu nerwowego (szum w uszach, drgawki, zaburzenia behawioralne), układu krążenia (zmniejszenie rzutu systemowego) oraz układu krwiotwórczego (hemoliza erytrocytów, megaloblastyczne zmiany szpiku). Szczególnie narażone są wcześniaki, u których wysokie stężenia tlenu mogą wywołać retinopatię wcześniaczą prowadzącą do ślepoty, oraz pacjenci z ryzykiem hiperkapnicznej niewydolności oddechowej, u których tlenoterapia może indukować depresję oddechową i wzrost PaCO₂, skutkując kwasicą oddechową. Objawy toksyczności mogą pojawić się zarówno podczas HBOT, jak i standardowej tlenoterapii, a wartości stężeń tlenu oraz ciśnienia muszą być ściśle kontrolowane.
barotrauma, choroba dekompresyjna, depresja oddechowa, drgawki uogólnione, hemoliza erytrocytów, hiperkapniczna niewydolność oddechowa, hiperoksja, hipoksja, kwasica oddechowa, obrzęk śródmiąższowy, podtlenek azotu, retinopatia wcześniacza, sinica, substancja antyoksydacyjna, terapia hiperbaryczna, tlenoterapia, toksyczność tlenowa, zapalenie tchawicy, zatrucie tlenowe, zwłóknienie płuc
Leksykon leków
Przedawkowanie – Powietrze medyczne syntetyczne Air Products 22% V/V

Przedawkowanie Powietrza medycznego syntetycznego Air Products, zawierającego 22% (v/v) tlenu, nie występuje w standardowym użytkowaniu terapeutycznym, jednak podawanie tego gazu pod zwiększonym ciśnieniem niesie ryzyko poważnych powikłań. Dwa główne zagrożenia to choroba dekompresyjna, wynikająca z uwalniania pęcherzyków azotu w tkankach podczas zbyt szybkiej dekompresji, oraz zatrucie tlenowe, które może wystąpić mimo standardowego stężenia tlenu, jeśli ekspozycja na tlen 22% (v/v) następuje pod zwiększonym ciśnieniem przez dłuższy czas. Objawy choroby dekompresyjnej obejmują bóle stawów i mięśni, świąd skóry, duszność, zaburzenia neurologiczne, a w ciężkich przypadkach wstrząs i utratę przytomności. Zatrucie tlenowe manifestuje się zaburzeniami widzenia, dzwonieniem w uszach, nudnościami, zawrotami głowy, drgawkami oraz toksycznym uszkodzeniem płuc.
bóle stawowo-mięśniowe, choroba dekompresyjna, ciśnienie atmosferyczne, drgawki, duszność, gaz medyczny sprężony, komora hiperbaryczna, niedowład, nudności i wymioty, pęcherzyki gazu, powietrze medyczne syntetyczne, stężenie tlenu, świąd skóry, szumy uszne, toksyczność płucna, uszkodzenie płuc, zaburzenia neurologiczne, zaburzenia widzenia, zatrucie tlenowe, zawroty głowy

zatrucie tlenowe

Powiązane wpisy

Tlen – Przedawkowanie

Przedawkowanie – Powietrze medyczne syntetyczne Air Products 22% V/V