Dawkowanie i sposób podawania
Ceftriaxone Kalceks 1 g

Dawkowanie ceftriaksonu (Ceftriaxone Kalceks) powinno być indywidualnie dostosowane do ciężkości zakażenia, rodzaju infekcji, wrażliwości patogenu oraz funkcji wątroby i nerek pacjenta. U dorosłych i młodzieży ≥50 kg dawki wahają się od 1 do 4 g raz na dobę, z możliwością podawania co 12 godzin przy dawkach >2 g/dobę. Specyficzne schematy obejmują m.in. ostre zapalenie ucha środkowego (1-2 g jednorazowo lub przez 3 dni), profilaktykę przedoperacyjną (2 g jednorazowo), rzeżączkę (500 mg jednorazowo), kiłę (0,5-2 g/dobę przez 10-14 dni) oraz rozsianą boreliozę (2 g/dobę przez 14-21 dni). U dzieci dawkowanie zależy od masy ciała i wieku, z zakresami od 20 do 100 mg/kg mc. raz na dobę (maksymalnie 4 g), z uwzględnieniem szczególnych schematów dla noworodków i niemowląt. W przypadku potwierdzonej bakteriemii zaleca się stosowanie dawek z górnej granicy zakresu. Ceftriakson jest przeciwwskazany u wcześniaków do 41 tygodnia wieku skorygowanego oraz u noworodków wymagających leczenia roztworami zawierającymi wapń ze względu na ryzyko wytrącania soli wapniowej.

Dawkowanie i sposób podawania leku Ceftriaxone Kalceks

Dawkowanie leku Ceftriaxone Kalceks powinno być dostosowane indywidualnie, biorąc pod uwagę ciężkość zakażenia, wrażliwość patogenu, umiejscowienie i rodzaj infekcji, a także wiek oraz czynność wątroby i nerek pacjenta. Prawidłowe dawkowanie jest kluczowe dla osiągnięcia optymalnych efektów terapeutycznych przy zminimalizowaniu ryzyka działań niepożądanych1.

Dawkowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat (≥ 50 kg)

U pacjentów dorosłych i młodzieży o masie ciała 50 kg lub większej, dawkowanie ceftriaksonu należy dostosować do rodzaju infekcji. W przypadku potwierdzonej bakteriemii zaleca się stosowanie dawek z górnej granicy zalecanego zakresu2.

Dawka ceftriaksonu Częstość podawania Wskazania do stosowania
1-2 g Raz na dobę
  • Pozaszpitalne zapalenie płuc
  • Zaostrzenie obturacyjnej przewlekłej choroby płuc
  • Zakażenia w obrębie jamy brzusznej
  • Powikłanie zakażenia dróg moczowych (w tym odmiedniczkowe zapalenie nerek)
2 g Raz na dobę
  • Szpitalne zapalenie płuc
  • Powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich
  • Zakażenia kości i stawów
2-4 g Raz na dobę
  • Leczenie pacjentów z neutropenią, u których wystąpiła gorączka prawdopodobnie spowodowana zakażeniem bakteryjnym
  • Bakteryjne zapalenie wsierdzia
  • Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

Należy rozważyć podawanie dwa razy na dobę (co 12 godzin) w przypadku stosowania dawek większych niż 2 g na dobę3.

Szczególne schematy dawkowania u dorosłych i młodzieży (≥ 50 kg)

W określonych wskazaniach stosuje się specyficzne schematy dawkowania4:

  • Ostre zapalenie ucha środkowego: Jednorazowa dawka domięśniowa 1-2 g. W ciężkich przypadkach lub przy braku poprawy po wcześniejszym leczeniu, można podawać 1-2 g na dobę przez 3 dni5.
  • Przedoperacyjna profilaktyka: 2 g w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym6.
  • Rzeżączka: 500 mg w pojedynczej dawce domięśniowej7.
  • Kiła: 500 mg do 1 g raz na dobę, w kile układu nerwowego zwiększona do 2 g raz na dobę przez 10-14 dni. Zalecenia są oparte na ograniczonych danych – należy stosować się do lokalnych wytycznych8.
  • Rozsiana postać boreliozy (wczesna [stadium II] i późna [stadium III]): 2 g raz na dobę przez 14-21 dni. Czas trwania leczenia różni się w zależności od lokalnych wytycznych9.

Dawkowanie u dzieci

Dawkowanie u dzieci różni się w zależności od wieku i masy ciała dziecka. Istotne jest ścisłe przestrzeganie zaleceń dotyczących dawkowania, ponieważ zarówno zbyt niskie, jak i zbyt wysokie dawki mogą wpływać na skuteczność terapii i bezpieczeństwo pacjenta10.

Noworodki, niemowlęta i dzieci w wieku od 15. dnia do 12 lat (< 50 kg)
Dawka ceftriaksonu Częstość podawania Wskazania do stosowania
50-80 mg/kg mc. Raz na dobę
  • Zakażenia w obrębie jamy brzusznej
  • Powikłane zakażenia dróg moczowych (w tym odmiedniczkowe zapalenie nerek)
  • Pozaszpitalne zapalenie płuc
  • Szpitalne zapalenie płuc
50-100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) Raz na dobę
  • Powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich
  • Zakażenia kości i stawów
  • Leczenie pacjentów z neutropenią, u których wystąpiła gorączka prawdopodobnie spowodowana zakażeniem bakteryjnym
80-100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) Raz na dobę
  • Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) Raz na dobę
  • Bakteryjne zapalenie wsierdzia

W przypadkach potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć stosowanie dawek z górnej granicy zalecanego zakresu. Przy dawkach większych niż 2 g na dobę można rozważyć podawanie dwa razy na dobę (co 12 godzin)11.

W szczególnych wskazaniach u dzieci od 15. dnia do 12 lat (< 50 kg) stosuje się następujące schematy dawkowania12:

  • Ostre zapalenie ucha środkowego: Jednorazowa dawka domięśniowa 50 mg/kg mc. W ciężkich przypadkach lub przy braku poprawy po początkowym leczeniu, można podawać 50 mg/kg mc. na dobę przez 3 dni13.
  • Profilaktyka przedoperacyjna: 50-80 mg/kg mc. w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym14.
  • Kiła: Zwykle 75-100 mg/kg mc. (maksymalnie 4 g) raz na dobę przez 10-14 dni. Zalecenia są oparte na bardzo ograniczonych danych – należy stosować się do lokalnych wytycznych15.
  • Rozsiana postać boreliozy (wczesna [stadium II] i późna [stadium III]): 50-80 mg/kg mc. raz na dobę przez 14-21 dni. Czas trwania leczenia różni się w zależności od lokalnych wytycznych16.
Noworodki w wieku od 0 do 14 dni

Uwaga: Ceftriakson jest przeciwwskazany u wcześniaków w wieku do 41 tygodni licząc od daty ostatniej miesiączki (wiek ciążowy + wiek chronologiczny)17.

Dawka ceftriaksonu Częstość podawania Wskazania do stosowania
20-50 mg/kg mc. Raz na dobę
  • Zakażenia w obrębie jamy brzusznej
  • Powikłane zakażenia skóry i tkanek miękkich
  • Powikłane zakażenia dróg moczowych (w tym odmiedniczkowe zapalenie nerek)
  • Pozaszpitalne zapalenie płuc
  • Szpitalne zapalenie płuc
  • Zakażenia kości i stawów
  • Leczenie pacjentów z neutropenią, u których wystąpiła gorączka prawdopodobnie spowodowana zakażeniem bakteryjnym
50 mg/kg mc. Raz na dobę
  • Bakteryjne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych
  • Bakteryjne zapalenie wsierdzia

W przypadku potwierdzonej bakteriemii należy rozważyć zastosowanie dawki z górnej granicy zalecanego zakresu. Nie należy przekraczać maksymalnej dawki dobowej wynoszącej 50 mg/kg mc.18.

W szczególnych wskazaniach u noworodków w wieku 0-14 dni stosuje się następujące schematy dawkowania19:

  • Ostre zapalenie ucha środkowego: Jednorazowa dawka domięśniowa 50 mg/kg mc.20
  • Profilaktyka przedoperacyjna: 20-50 mg/kg mc. w pojedynczej dawce przed zabiegiem chirurgicznym21
  • Kiła: Zwykle 50 mg/kg mc. raz na dobę przez 10-14 dni. Zalecenia są oparte na bardzo ograniczonych danych – należy stosować się do lokalnych wytycznych22

Czas trwania leczenia

Czas trwania leczenia ceftriaksonem jest różny w zależności od przebiegu choroby. Zgodnie z ogólnymi zasadami antybiotykoterapii, podawanie leku należy kontynuować przez 48-72 godziny po ustąpieniu gorączki u pacjenta lub potwierdzeniu eradykacji bakterii23.

Dawkowanie w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku nie jest konieczna modyfikacja dawki zalecanej dla dorosłych, pod warunkiem zadowalającej czynności nerek i wątroby24.

Pacjenci z zaburzeniem czynności wątroby

W lekkich lub umiarkowanych zaburzeniach czynności wątroby nie ma konieczności dostosowania dawki, pod warunkiem, że czynność nerek nie jest zaburzona. Należy zaznaczyć, że nie ma danych dotyczących pacjentów z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby25.

Pacjenci z zaburzeniem czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniem czynności nerek nie ma konieczności zmniejszania dawki ceftriaksonu, pod warunkiem, że czynność wątroby nie jest zaburzona. Tylko w przypadku schyłkowej niewydolności nerek (klirens kreatyniny < 10 mL/min) dawka nie powinna przekraczać 2 g na dobę26.

U pacjentów dializowanych nie ma konieczności stosowania dawek uzupełniających po dializie, ponieważ ceftriakson nie jest usuwany podczas hemodializy ani dializy otrzewnowej. Zaleca się jednak ścisłą obserwację kliniczną w celu oceny bezpieczeństwa i skuteczności terapii27.

Pacjenci z ciężkim zaburzeniem czynności wątroby i nerek

U pacjentów z jednoczesnym ciężkim zaburzeniem czynności wątroby i nerek zaleca się ścisłą obserwację kliniczną w celu oceny bezpieczeństwa i skuteczności leczenia28.

Sposób podawania

Ceftriaxone Kalceks może być podawany dożylnie lub domięśniowo, w zależności od dawki i stanu klinicznego pacjenta29.

Podanie domięśniowe

Lek należy podawać w postaci głębokiego wstrzyknięcia domięśniowego, w obrębie względnie dużego mięśnia. W jednym miejscu nie należy wstrzykiwać więcej niż 1 g preparatu. Dawki większe niż 1 g należy podzielić i wstrzyknąć w więcej niż jedno miejsce30.

Dla dawek przekraczających 2 g należy zastosować podanie dożylne. Podanie domięśniowe należy rozważyć jedynie wtedy, gdy droga dożylna jest niemożliwa lub mniej odpowiednia dla pacjenta31.

Ważne: Jeśli jako rozpuszczalnik zastosowano lidokainę, otrzymanego roztworu nigdy nie wolno podawać dożylnie. Należy zapoznać się z informacjami zawartymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego dotyczącej lidokainy32.

Podanie dożylne

Produkt Ceftriaxone Kalceks, 1 g może być podawany na dwa sposoby33:

  • W infuzji dożylnej przez co najmniej 30 minut (preferowana metoda)
  • W powolnym wstrzyknięciu dożylnym przez 5 minut (najlepiej w większe żyły)

Produkt Ceftriaxone Kalceks, 2 g można podawać wyłącznie w infuzji dożylnej przez co najmniej 30 minut34.

Dawki dożylne wynoszące 50 mg/kg mc. lub większe u niemowląt i dzieci do 12 lat należy podawać wyłącznie w formie infuzji. U noworodków dawki dożylne powinny być podawane przez 60 minut, aby zmniejszyć ryzyko encefalopatii bilirubinowej35.

Ostrzeżenia dotyczące przygotowania i podawania

Ceftriakson jest przeciwwskazany u noworodków (≤ 28 dni), jeśli wymagają oni (lub oczekuje się, że będą wymagać) leczenia roztworami dożylnymi zawierającymi wapń, w tym ciągłymi infuzjami zawierającymi wapń, takimi jak żywienie pozajelitowe. Wynika to z ryzyka wytrącania się soli wapniowej ceftriaksonu36.

Do rekonstytucji lub rozcieńczenia ceftriaksonu w fiolkach nie wolno używać rozcieńczalników zawierających wapń (np. roztworu Ringera lub roztworu Hartmanna). Sól wapniowa ceftriaksonu może się także wytrącić w razie zmieszania ceftriaksonu z roztworem zawierającym wapń w tym samym zestawie do podawania dożylnego. Dlatego ceftriaksonu nie wolno mieszać ani podawać jednocześnie z roztworami zawierającymi wapń37.

W profilaktyce przedoperacyjnej zakażeń miejsca operowanego należy podawać ceftriakson 30-90 minut przed zabiegiem38.

Roztwór po rekonstytucji i/lub rozcieńczeniu ma barwę od lekko żółtawego do brązowożółtego, w zależności od czasu przechowywania, stężenia i użytego rozpuszczalnika, nie ma to jednak wpływu na skuteczność produktu leczniczego39.

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl