Działania niepożądane
AuroValsart 80 mg

Działania niepożądane leku AuroValsart

Lek AuroValsart, zawierający jako substancję czynną walsartan (w dawkach 80 mg lub 160 mg), wykazuje określony profil działań niepożądanych, które stanowią istotną informację dla lekarzy przepisujących ten produkt leczniczy. W kontrolowanych badaniach klinicznych u dorosłych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym częstość występowania działań niepożądanych w grupie leczonej walsartanem była porównywalna z częstością w grupie placebo, co wskazuje na ogólnie dobry profil bezpieczeństwa leku. Co istotne, nie zaobserwowano zależności między częstością występowania działań niepożądanych a dawką, czasem trwania leczenia, płcią, wiekiem ani rasą pacjentów.¹

Klasyfikacja działań niepożądanych

Działania niepożądane leku AuroValsart zostały sklasyfikowane według częstości występowania, zgodnie z następującą konwencją: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych). W obrębie każdej grupy o określonej częstości występowania, działania niepożądane wymienione są zgodnie ze zmniejszającym się nasileniem. Warto zauważyć, że dla działań niepożądanych zgłoszonych po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu oraz w badaniach laboratoryjnych nie zawsze możliwe było ustalenie częstości ich występowania, dlatego określono je jako „nieznana”.²

Działania niepożądane u dorosłych pacjentów z nadciśnieniem

Profil działań niepożądanych obserwowanych u dorosłych pacjentów z nadciśnieniem tętniczym leczonych walsartanem obejmuje szereg zaburzeń dotyczących różnych układów i narządów. Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych wraz z ich częstością występowania.³

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży z nadciśnieniem

Profil bezpieczeństwa walsartanu został zbadany także w populacji pediatrycznej z nadciśnieniem tętniczym. Działanie przeciwnadciśnieniowe oceniano w dwóch randomizowanych, podwójnie zaślepionych badaniach klinicznych oraz w jednym otwartym badaniu z udziałem 711 pacjentów w wieku od 6 do 18 lat z przewlekłą chorobą nerek i bez niej, z czego 560 pacjentów otrzymywało walsartan.⁴

Za wyjątkiem pojedynczych zaburzeń żołądka i jelit (takich jak bóle brzucha, nudności, wymioty) oraz zawrotów głowy, nie stwierdzono istotnych różnic w profilu bezpieczeństwa pomiędzy populacją pediatryczną (6-18 lat) a dorosłymi. Co więcej, ocena funkcji neuropoznawczych i rozwoju u pacjentów pediatrycznych w wieku 6-16 lat wykazała, że leczenie walsartanem trwające do jednego roku nie miało całościowego, istotnego klinicznie, niekorzystnego wpływu na te funkcje.⁵

W zbiorczej analizie 560 pacjentów pediatrycznych z nadciśnieniem (w wieku 6-17 lat) otrzymujących monoterapię walsartanem (n=483) lub terapię skojarzoną zawierającą walsartan (n=77), wykazano, że ogółem u 111 (19,8%) pacjentów wystąpiły działania niepożądane. Najczęściej raportowano:⁶

• ból głowy (5,4%)
• zawroty głowy (2,3%)
• hiperkaliemia (2,3%)

Warto zwrócić uwagę na różnice w profilu działań niepożądanych u pacjentów z przewlekłą chorobą nerek (CKD) i bez niej. U pacjentów z CKD (n=85, 15,2% całej grupy) najczęściej występowały:⁷

• hiperkaliemia (12,9%)
• ból głowy (7,1%)
• wzrost stężenia kreatyniny we krwi (5,9%)
• niedociśnienie (4,7%)

Natomiast u pacjentów bez CKD najczęściej raportowano:

• ból głowy (5,1%)
• zawroty głowy (2,7%)

Działania niepożądane obserwowano częściej u pacjentów otrzymujących walsartan w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi niż u pacjentów stosujących monoterapię walsartanem.⁸

Działania niepożądane u dzieci w wieku 1-6 lat

Przeciwnadciśnieniowe działanie walsartanu u dzieci w wieku od 1 roku do poniżej 6 lat oceniono w trzech randomizowanych badaniach klinicznych, prowadzonych metodą podwójnie ślepej próby, po których następowały badania przedłużające. W pierwszym badaniu z udziałem 90 dzieci w tej grupie wiekowej odnotowano dwa zgony oraz pojedyncze przypadki znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz wątrobowych, jednakże zdarzenia te wystąpiły u pacjentów z istotnymi chorobami współistniejącymi i nie ustalono związku przyczynowego ze stosowaniem walsartanu.⁹

W dwóch kolejnych badaniach, obejmujących łącznie 202 dzieci w wieku 1-6 lat, nie odnotowano znacznego zwiększenia aktywności transaminaz wątrobowych ani zgonów podczas leczenia walsartanem. W łącznej analizie tych badań wszyscy pacjenci otrzymywali walsartan w monoterapii w okresach leczenia metodą podwójnie ślepej próby, a następnie 186 dzieci kontynuowało udział w badaniu przedłużającym lub leczeniu metodą próby otwartej.¹⁰

Wśród tych 202 pacjentów, 33 (16,3%) miało przewlekłą chorobę nerek (PChN). W okresie leczenia metodą podwójnie ślepej próby dwóch (1%) pacjentów przerwało leczenie z powodu wystąpienia zdarzenia niepożądanego, natomiast w okresie leczenia metodą próby otwartej lub podczas badania przedłużającego leczenie przerwało czterech (2,1%) pacjentów.¹¹

W okresie leczenia metodą podwójnie ślepej próby u 13 (7,0%) pacjentów odnotowano co najmniej jedno niepożądane działanie leku. Najczęściej występowały:¹²

• wymioty – 3 pacjentów (1,6%)
• biegunka – 2 pacjentów (1,1%)

W grupie pacjentów z PChN stwierdzono jedno działanie niepożądane leku (biegunka). W okresie leczenia metodą próby otwartej u 10 (5,4%) z 186 pacjentów wystąpiło co najmniej jedno niepożądane działanie leku, z czego najczęstszym był spadek apetytu, który zgłosiło dwoje (1,1%) pacjentów.¹³

Istotną obserwacją jest fakt, że hiperkaliemia występowała częściej u dzieci i młodzieży w wieku od 1 roku do poniżej 18 lat ze współistniejącą przewlekłą chorobą nerek. Ponadto, ryzyko hiperkaliemii może być wyższe u dzieci w wieku 1-5 lat w porównaniu z dziećmi w wieku 6-18 lat.¹⁴

Działania niepożądane u pacjentów po zawale mięśnia sercowego lub z niewydolnością serca

Profil bezpieczeństwa obserwowany w kontrolowanych badaniach klinicznych u dorosłych pacjentów po zawale mięśnia sercowego i/lub z niewydolnością serca różni się od profilu bezpieczeństwa u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym. Różnice te mogą wynikać z pierwotnej choroby pacjenta.¹⁵

Niebezpieczeństwa związane z działaniami niepożądanymi

Zagrożenia dotyczące układu sercowo-naczyniowego

Jednym z istotnych zagrożeń związanych ze stosowaniem walsartanu są zaburzenia układu sercowo-naczyniowego. Szczególnie u pacjentów po zawale mięśnia sercowego lub z niewydolnością serca, często obserwuje się niedociśnienie tętnicze i niedociśnienie ortostatyczne.¹⁶ Te działania niepożądane mogą prowadzić do zawrotów głowy, omdleń i upadków, co stanowi szczególne zagrożenie dla pacjentów w podeszłym wieku. Niezbyt często może również wystąpić niewydolność serca, co wymaga ścisłego monitorowania pacjentów z istniejącymi schorzeniami sercowymi.

Powikłania nerkowe

U pacjentów leczonych walsartanem mogą wystąpić zaburzenia czynności nerek, w tym niewydolność nerek, co notowano jako częste działanie niepożądane u pacjentów po zawale mięśnia sercowego lub z niewydolnością serca.¹⁷ Dodatkowo możliwe jest zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy, co wymaga regularnego monitorowania parametrów nerkowych, szczególnie u pacjentów z uprzednio istniejącymi zaburzeniami czynności nerek lub u pacjentów stosujących jednocześnie inne leki wpływające na funkcję nerek.

Zaburzenia elektrolitowe

Istotnym zagrożeniem związanym ze stosowaniem walsartanu są zaburzenia elektrolitowe, w szczególności hiperkaliemia i hiponatremia.¹⁸ Hiperkaliemia (zwiększone stężenie potasu we krwi) występuje niezbyt często u pacjentów po zawale mięśnia sercowego lub z niewydolnością serca, ale jest szczególnie niebezpieczna w populacji pediatrycznej ze współistniejącą przewlekłą chorobą nerek, gdzie jej częstość może sięgać 12,9%.¹⁹ Hiperkaliemia może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, a w ciężkich przypadkach nawet do zatrzymania krążenia.

Szczególne zagrożenia w populacji pediatrycznej

Mimo że ogólny profil bezpieczeństwa walsartanu u dzieci jest zbliżony do obserwowanego u dorosłych, istnieją pewne specyficzne zagrożenia w tej grupie wiekowej. U dzieci, zwłaszcza z przewlekłą chorobą nerek, istnieje zwiększone ryzyko hiperkaliemii. To ryzyko jest szczególnie wysokie u młodszych dzieci (1-5 lat) w porównaniu do starszych dzieci i młodzieży (6-18 lat).²⁰

Dodatkowo, w pierwszym badaniu z udziałem małych dzieci (1-6 lat) odnotowano dwa zgony oraz przypadki znacznego zwiększenia aktywności aminotransferaz wątrobowych, choć nie ustalono związku przyczynowego ze stosowaniem walsartanu.²¹ Ta obserwacja podkreśla konieczność ostrożnego stosowania leku i ścisłego monitorowania funkcji wątroby u najmłodszych pacjentów, szczególnie tych z chorobami współistniejącymi.

Reakcje nadwrażliwości

Stosowanie walsartanu może być związane z reakcjami nadwrażliwości, w tym z chorobą posurowiczą.²² Do objawów skórnych związanych z nadwrażliwością należą: obrzęk naczynioruchowy (niezbyt często), pęcherzowe zapalenie skóry, wysypka i świąd (częstość nieznana).²³ Obrzęk naczynioruchowy może stanowić szczególne zagrożenie, gdy obejmuje drogi oddechowe, gdyż może prowadzić do zagrażającego życiu skurczu krtani i niedrożności dróg oddechowych.

Zgłaszanie działań niepożądanych

Istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych leku AuroValsart po jego dopuszczeniu do obrotu, co umożliwia nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:²⁴

• Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
• Tel.: + 48 22 49 21 301
• Faks: + 48 22 49 21 309
• Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl