Działania niepożądane
Atostat 40 mg
Atorwastatyna (lek Atostat) stosowana w terapii zaburzeń lipidowych wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania: często (>1/100 do <1/10), niezbyt często (>1/1000 do <1/100), rzadko (>1/10000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10000) oraz nieznana. Najczęstsze działania niepożądane obejmują zapalenie błony śluzowej nosa i gardła, reakcje alergiczne, hiperglikemię, bóle głowy, bóle mięśniowo-szkieletowe, zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, wzdęcia, nudności, biegunka) oraz podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy (istotne klinicznie u 0,8% pacjentów, >3x GGN). Zwiększenie kinazy kreatynowej (>3x GGN) wystąpiło u 2,5% pacjentów, a znaczne (>10x GGN) u 0,4%. Rzadkie, ale poważne działania obejmują miopatię, rabdomiolizę, zapalenie wątroby, cholestazę, reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona) oraz anafilaksję. Profil bezpieczeństwa u dzieci i młodzieży (10-17 lat) jest podobny do dorosłych, bez istotnego wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe.
- Działania niepożądane leku Atostat (atorwastatyna)
- Dane z badań klinicznych i doświadczeń po wprowadzeniu leku na rynek
- Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
- Szczegółowy wykaz działań niepożądanych według układów i narządów
- Szczególne kwestie dotyczące bezpieczeństwa
- Zaburzenia wątrobowe
- Zaburzenia mięśniowe
- Bezpieczeństwo u dzieci i młodzieży
- Inne działania niepożądane obserwowane podczas leczenia statynami
- Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Atostat (atorwastatyna)
Lek Atostat (atorwastatyna) stosowany w terapii zaburzeń lipidowych może powodować różne działania niepożądane o zróżnicowanej częstości występowania i nasileniu. Znajomość profilu bezpieczeństwa jest kluczowa dla odpowiedniego prowadzenia terapii i monitorowania pacjentów przyjmujących atorwastatynę.1
Dane z badań klinicznych i doświadczeń po wprowadzeniu leku na rynek
Profil działań niepożądanych atorwastatyny został ustalony na podstawie obszernych badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu leku do obrotu. W badaniach klinicznych uczestniczyło 16 066 pacjentów leczonych przez średnio 53 tygodnie, z czego 8755 osób otrzymywało atorwastatynę, a 7311 placebo. Warto podkreślić, że 5,2% pacjentów w grupie leczonej atorwastatyną w porównaniu do 4,0% w grupie placebo przerwało leczenie z powodu działań niepożądanych.2
Klasyfikacja częstości występowania działań niepożądanych
Częstość występowania działań niepożądanych sklasyfikowano według następujących kategorii:1/100, 1/1000, 1/10000, <1/1000); bardzo rzadko (3
- Często: występują u więcej niż 1 na 100, ale mniej niż 1 na 10 pacjentów
- Niezbyt często: występują u więcej niż 1 na 1000, ale mniej niż 1 na 100 pacjentów
- Rzadko: występują u więcej niż 1 na 10000, ale mniej niż 1 na 1000 pacjentów
- Bardzo rzadko: występują u mniej niż 1 na 10000 pacjentów
- Nie znana: częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych
Szczegółowy wykaz działań niepożądanych według układów i narządów
| Układ/narząd | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Często | Zapalenie błony śluzowej nosa i gardła | Objawia się bólem gardła, katarem i uczuciem zatkania nosa |
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Rzadko | Małopłytkowość | Zmniejszenie liczby płytek krwi, co może prowadzić do zwiększonej tendencji do powstawania siniaków i krwawień |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Często | Reakcje alergiczne | Objawiają się różnymi symptomami skórnymi i ogólnoustrojowymi |
| Bardzo rzadko | Anafilaksja | Ciężka, zagrażająca życiu reakcja alergiczna wymagająca natychmiastowej interwencji medycznej | |
| Zaburzenia metabolizmu i odżywiania | Często | Hiperglikemia | Podwyższony poziom glukozy we krwi |
| Niezbyt często | Hipoglikemia | Obniżony poziom glukozy we krwi | |
| Zwiększenie masy ciała, anoreksja | Zmiany masy ciała lub zaburzenia łaknienia | ||
| Zaburzenia psychiczne | Niezbyt często | Koszmary senne | Nieprzyjemne, intensywne marzenia senne zakłócające sen |
| Bezsenność | Trudności z zasypianiem lub utrzymaniem ciągłości snu | ||
| Zaburzenia układu nerwowego | Często | Ból głowy | Różnego stopnia dolegliwości bólowe głowy |
| Niezbyt często | Zawroty głowy, parestezje, niedoczulica, zaburzenia smaku, amnezja | Różnorodne zaburzenia neurologiczne obejmujące czucie, percepcję i pamięć | |
| Rzadko | Neuropatia obwodowa | Uszkodzenie nerwów obwodowych powodujące drętwienie, mrowienie lub osłabienie, zwłaszcza w kończynach | |
| Zaburzenia oka | Niezbyt często | Nieostre widzenie | Pogorszenie ostrości widzenia |
| Rzadko | Zaburzenia widzenia | Inne zaburzenia percepcji wzrokowej | |
| Zaburzenia ucha i błędnika | Niezbyt często | Szumy uszne | Odczuwanie dźwięków (dzwonienie, buczenie) przy braku zewnętrznego źródła dźwięku |
| Bardzo rzadko | Utrata słuchu | Częściowe lub całkowite upośledzenie zdolności słyszenia | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Często | Bóle gardła i krtani | Dolegliwości bólowe w obrębie górnych dróg oddechowych |
| Krwawienie z nosa | Samoistne krwawienia z błony śluzowej nosa | ||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Często | Zaparcia | Utrudnione lub rzadkie wypróżnienia |
| Wzdęcia, niestrawność | Dyskomfort w obrębie jamy brzusznej, uczucie pełności, trudności z trawieniem | ||
| Nudności, biegunka | Nieprzyjemne uczucie potrzeby wymiotowania lub zwiększona częstość i płynna konsystencja stolca | ||
| Niezbyt często | Wymioty | Gwałtowne opróżnianie zawartości żołądka przez usta | |
| Ból w górnej i dolnej części brzucha, odbijanie się ze zwracaniem treści żołądkowej, zapalenie trzustki | Różnorodne dolegliwości w obrębie przewodu pokarmowego, zapalenie trzustki może objawiać się silnym bólem brzucha promieniującym do pleców | ||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Niezbyt często | Zapalenie wątroby | Stan zapalny wątroby objawiający się zmęczeniem, bólem brzucha, żółtaczką |
| Rzadko | Cholestaza | Zaburzenie przepływu żółci powodujące żółtaczkę, świąd, jasne stolce | |
| Bardzo rzadko | Niewydolność wątroby | Poważne zaburzenie funkcji wątroby zagrażające życiu | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Niezbyt często | Pokrzywka, wysypka, świąd, łysienie | Różnorodne zmiany skórne i utrata włosów |
| Rzadko | Obrzęk naczynioruchowy | Nagły obrzęk skóry, tkanki podskórnej i błon śluzowych, często w obrębie twarzy, potencjalnie zagrażający życiu | |
| Wysypka pęcherzowa, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka | Ciężkie, potencjalnie zagrażające życiu reakcje skórne z tworzeniem pęcherzy i martwicą naskórka | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Często | Bóle mięśni, bóle stawów, bóle kończyn, skurcze mięśni, obrzęk stawów, ból pleców | Najczęstsze dolegliwości dotyczące układu mięśniowo-szkieletowego |
| Niezbyt często | Ból szyi, zmęczenie mięśni | Dolegliwości bólowe i uczucie zmęczenia mięśni | |
| Rzadko | Miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza, problemy dotyczące ścięgien (czasami powikłane zerwaniem ścięgna) | Poważne zaburzenia mięśni mogące prowadzić do ich rozpadu (rabdomioliza) lub problemów ze ścięgnami | |
| Nieznana | Immunozależna miopatia martwicza | Rzadkie zaburzenie objawiające się postępującym osłabieniem mięśni proksymalnych i podwyższonym poziomem kinazy kreatynowej | |
| Zaburzenia układu rozrodczego i piersi | Bardzo rzadko | Ginekomastia | Powiększenie gruczołów piersiowych u mężczyzn |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Niezbyt często | Złe samopoczucie, osłabienie | Ogólne objawy dyskomfortu i braku energii |
| Bóle w klatce piersiowej, obrzęki obwodowe, zmęczenie, gorączka | Różnorodne dolegliwości ogólnoustrojowe | ||
| Badania diagnostyczne | Często | Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby | Podwyższone wartości enzymów wątrobowych (aminotransferaz) |
| Zwiększenie stężenia kinazy kreatynowej we krwi | Podwyższony poziom enzymu wskazującego na uszkodzenie mięśni | ||
| Niezbyt często | Obecność białych krwinek w moczu | Nieprawidłowość w badaniu moczu wskazująca na potencjalny stan zapalny dróg moczowych |
Szczególne kwestie dotyczące bezpieczeństwa
Zaburzenia wątrobowe
Podczas stosowania atorwastatyny obserwowano podwyższenie aktywności aminotransferaz w surowicy. Zmiany te były przeważnie miernie nasilone, przemijające i nie wymagały przerwania terapii. Istotne klinicznie (> 3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Zmiany te były zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów. 3 razy GGN) zwiększenie aktywności aminotransferaz w surowicy wystąpiło u 0,8% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Było ono zależne od wielkości dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów.”>4
Zaburzenia mięśniowe
Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) w surowicy (> 3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Znaczne zwiększenie aktywności CK (> 10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę. 3 razy GGN) zanotowano u 2,5% pacjentów przyjmujących atorwastatynę. Wyniki te są podobne do otrzymanych w badaniach klinicznych dla innych inhibitorów reduktazy HMG-CoA. Zwiększenie aktywności CK (> 10 razy GGN) wystąpiło u 0,4% pacjentów otrzymujących atorwastatynę (patrz punkt 4.4).”>5
Bezpieczeństwo u dzieci i młodzieży
Profil działań niepożądanych u dzieci i młodzieży w wieku od 10 do 17 lat leczonych atorwastatyną był na ogół podobny do profilu pacjentów otrzymujących placebo. Najczęściej występującymi działaniami niepożądanymi odnotowanymi w obydwu grupach, niezależnie od oceny związku przyczynowego, były zakażenia.6
W trzyletnich badaniach klinicznych nie stwierdzono istotnego klinicznie wpływu na wzrost i dojrzewanie płciowe. Ocena opierała się na ogólnej ocenie dojrzewania i rozwoju, ocenie na podstawie skali Tannera oraz pomiarze wzrostu i wagi.7
Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci leczonych atorwastatyną, z czego 7 pacjentów było w wieku < 6 lat, 121 pacjentów w wieku 6–9 lat, a 392 pacjentów w wieku 10–17 lat. Na podstawie dostępnych danych częstość, rodzaj i nasilenie działań niepożądanych u dzieci są podobne jak u pacjentów dorosłych.<sup data-drug="Atostat" data-section="Działania niepożądane" title="Baza danych bezpieczeństwa klinicznego zawiera dane dotyczące 520 dzieci leczonych atorwastatyną, spośród których 7 pacjentów było w wieku 8
Inne działania niepożądane obserwowane podczas leczenia statynami
Podczas leczenia statynami (nie tylko atorwastatyną) zgłaszano również inne działania niepożądane:30 kg/m², zwiększone stężenie triglicerydów, nadciśnienie tętnicze w wywiadzie).”>9
- Zaburzenia seksualne – różnego rodzaju dysfunkcje seksualne
- Depresja – obniżenie nastroju, utrata zainteresowań, zaburzenia snu i apetytu
- Śródmiąższowa choroba płuc – szczególnie w trakcie długotrwałego leczenia, objawia się dusznością, kaszlem i gorączką
- Cukrzyca – częstość zależna od obecności lub braku czynników ryzyka takich jak:
- stężenie glukozy na czczo ≥ 5,6 mmol/l
- BMI >30 kg/m²
- zwiększone stężenie triglicerydów
- nadciśnienie tętnicze w wywiadzie
Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych:10
- Adres: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa
- Telefon: + 48 22 49 21 301
- Faks: + 48 22 49 21 309
- E-mail: [email protected]
Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu lub przedstawicielowi podmiotu odpowiedzialnego.11
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania