Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania

Stosowanie anagrelidu wymaga szczególnej ostrożności oraz ścisłego nadzoru klinicznego ze względu na potencjalne ryzyko działań niepożądanych. Przed rozpoczęciem leczenia konieczna jest dokładna ocena stosunku korzyści do ryzyka, szczególnie u pacjentów z dodatkowymi czynnikami ryzyka¹.

Zaburzenia czynności wątroby

U pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby należy dokładnie rozważyć potencjalne ryzyko i korzyści przed wdrożeniem leczenia anagrelidem. Produkt leczniczy jest przeciwwskazany u pacjentów ze zwiększoną aktywnością aminotransferaz przekraczającą pięciokrotnie górną granicę normy².

Zaburzenia czynności nerek

Przed rozpoczęciem terapii anagrelidem u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest szczegółowa ocena potencjalnego ryzyka i korzyści leczenia³.

Monitoring kliniczny

Podczas terapii anagrelidem wymagany jest ścisły nadzór kliniczny nad pacjentem, obejmujący regularną kontrolę parametrów hematologicznych i biochemicznych. Monitoring powinien obejmować⁴:

• Pełną morfologię krwi (hemoglobina, liczba krwinek białych, liczba płytek krwi)
• Ocenę czynności wątroby (AlAT i AspAT)
• Ocenę czynności nerek (stężenie kreatyniny i mocznika w surowicy krwi)
• Analizę stężenia elektrolitów (potas, magnez i wapń)

Kontrola płytek krwi

Pacjenci powinni być świadomi, że po zaprzestaniu leczenia anagrelidem liczba płytek krwi zwiększa się w ciągu 4 dni i powraca do wartości sprzed leczenia w ciągu 10 do 14 dni, przy czym może nawet przekroczyć wartość początkową. Z tego powodu konieczne jest częste kontrolowanie liczby płytek krwi⁵.

Czynniki sercowo-naczyniowe

Podczas stosowania anagrelidu zgłaszano poważne zdarzenia niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego, w tym torsade de pointes, częstoskurcz komorowy, kardiomiopatię, kardiomegalię i zastoinową niewydolność serca⁶.

Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu anagrelidu u pacjentów ze znanymi czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT, takimi jak⁷:

• Wrodzony zespół wydłużonego odstępu QT – genetycznie uwarunkowane zaburzenie przewodnictwa elektrycznego w sercu
• Nabyty zespół wydłużonego odstępu QTc w wywiadzie – stan nabytego wydłużenia czasu repolaryzacji komór serca
• Przyjmowanie produktów leczniczych mogących wydłużać odstęp QTc – leki wpływające na repolaryzację mięśnia sercowego
• Hipokalemia – obniżone stężenie potasu w surowicy krwi

Wzmożoną ostrożność należy również zachować w przypadku grup pacjentów, u których może wystąpić większe maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) anagrelidu lub jego aktywnego metabolitu, 3-hydroksy anagrelidu. Dotyczy to zwłaszcza pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub przyjmujących inhibitory CYP1A2⁸.

Zaleca się dokładne kontrolowanie wpływu leczenia na odstęp QTc. U wszystkich pacjentów przed rozpoczęciem terapii anagrelidem należy przeprowadzić kompleksową ocenę układu krążenia, w tym wykonanie⁹:

• Początkowego badania elektrokardiograficznego (EKG) – dla oceny rytmu i przewodnictwa elektrycznego serca
• Badania echokardiograficznego – dla oceny struktury i funkcji serca

W trakcie leczenia wszyscy pacjenci powinni być regularnie monitorowani pod kątem wpływu na układ krążenia (np. za pomocą EKG lub echokardiografii), co może wymagać dalszych, bardziej szczegółowych badań kardiologicznych. Istniejącą hipokalemię lub hipomagnezemię należy skorygować przed podaniem anagrelidu, a stężenie potasu i magnezu należy okresowo kontrolować podczas leczenia¹⁰.

Anagrelid jest inhibitorem fosfodiesterazy III cyklicznego adenozynomonofosforanu (cAMP) i ze względu na jego dodatnie działanie inotropowe oraz chronotropowe (zwiększenie siły i częstości skurczów serca), należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów ze stwierdzoną chorobą serca lub jej podejrzewaniem, bez względu na wiek pacjenta. Warto podkreślić, że poważne zdarzenia niepożądane ze strony układu sercowo-naczyniowego mogą wystąpić także u pacjentów bez wcześniejszego podejrzenia choroby serca oraz u osób z prawidłową czynnością układu sercowo-naczyniowego przed leczeniem¹¹.

Anagrelid należy stosować jedynie wtedy, gdy potencjalne korzyści wynikające z leczenia przewyższają związane z nim potencjalne ryzyko¹².

Nadciśnienie płucne

U pacjentów leczonych anagrelidem zgłaszano przypadki nadciśnienia płucnego. Pacjenci powinni być poddawani uważnej obserwacji zarówno przed rozpoczęciem, jak i w trakcie leczenia anagrelidem w celu wykrycia objawów przedmiotowych i podmiotowych chorób układu krążeniowo-oddechowego¹³.

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Dane dotyczące stosowania anagrelidu w populacji pediatrycznej są bardzo ograniczone, dlatego lek należy stosować z dużą ostrożnością w tej grupie pacjentów¹⁴.

Podobnie jak u dorosłych, przed rozpoczęciem leczenia i regularnie w trakcie terapii należy przeprowadzać kompleksowe badania obejmujące¹⁵:

• Pełną morfologię krwi – dla monitorowania parametrów hematologicznych
• Ocenę czynności serca – kontrolę stanu układu krążenia
• Ocenę czynności wątroby – monitorowanie funkcji hepatocytów
• Ocenę czynności nerek – kontrolę parametrów nerkowych

Należy mieć na uwadze, że choroba podstawowa może rozwijać się do mielofibrozy lub ostrej białaczki szpikowej. Chociaż nie jest znane dokładne tempo progresji choroby, u dzieci ma ona zazwyczaj charakter bardziej długotrwały, co powoduje większe ryzyko przemiany złośliwej niż u dorosłych. Pacjenci pediatryczni powinni być regularnie kontrolowani pod kątem progresji choroby zgodnie ze standardowymi praktykami klinicznymi, takimi jak¹⁶:

• Badanie fizykalne – pełna ocena kliniczna stanu pacjenta
• Ocena odpowiednich markerów choroby – badania laboratoryjne specyficznych wskaźników
• Biopsja szpiku kostnego – ocena histologiczna komórek szpiku

W przypadku wykrycia jakichkolwiek nieprawidłowości należy natychmiast przeprowadzić szczegółową ocenę i wdrożyć odpowiednie postępowanie, które może obejmować zmniejszenie dawki anagrelidu, czasowe przerwanie lub całkowite zaprzestanie leczenia¹⁷.

Klinicznie istotne interakcje

Anagrelid jest inhibitorem fosfodiesterazy III (PDE III) cyklicznego adenozynomonofosforanu (cAMP). Nie zaleca się jednoczesnego stosowania anagrelidu z innymi inhibitorami PDE III ze względu na ryzyko potencjalizacji działania. Do takich leków należą¹⁸:

• Milrynon – lek inotropowy dodatni stosowany w niewydolności serca
• Amrynon (inaczej inamrynon) – środek inotropowy używany w krótkotrwałym leczeniu niewydolności serca
• Enoksymon – lek o działaniu inotropowym i naczyniorozszerzającym
• Olprynon – lek stosowany w terapii ostrej niewydolności serca
• Cylostazol – lek przeciwzakrzepowy o działaniu naczyniorozszerzającym

Szczególnej uwagi wymaga jednoczesne stosowanie anagrelidu i kwasu acetylosalicylowego, ponieważ taka kombinacja może prowadzić do występowania poważnych incydentów krwotocznych¹⁹.

Informacje o substancjach pomocniczych

Produkt Anagrelide Accord zawiera laktozę, co należy wziąć pod uwagę u pacjentów z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami. Lek nie powinien być stosowany u osób z dziedziczną nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy (typu Lapp) lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy²⁰.

W zależności od dawki, kapsułki zawierają następujące ilości laktozy²¹: