Właściwości farmakodynamiczne
Alerdes 5 mg

Właściwości farmakodynamiczne desloratadyny

Desloratadyna, substancja czynna leku Alerdes, należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych – antagonistów receptora H1 (kod ATC: R06A X27). Jest to długo działający antagonista histaminy, charakteryzujący się selektywną antagonistyczną aktywnością w stosunku do obwodowych receptorów H1, pozbawiony działania uspokajającego.¹

Mechanizm działania

Po podaniu doustnym desloratadyna wykazuje selektywne hamowanie obwodowych receptorów histaminowych H1. Właściwość ta wynika z faktu, że substancja nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego.²

Badania in vitro potwierdziły przeciwalergiczne właściwości desloratadyny. Obejmują one:

• Hamowanie uwalniania cytokin indukujących reakcję zapalną, takich jak IL-4, IL-6, IL-8 i IL-13, z ludzkich komórek tucznych i granulocytów zasadochłonnych³
• Hamowanie ekspresji adhezyjnej cząsteczki selektyny P na powierzchni komórek śródbłonka⁴

Należy jednak zaznaczyć, że kliniczne znaczenie powyższych obserwacji nie zostało jeszcze w pełni potwierdzone.⁵

Wpływ na układ krążenia

W badaniach klinicznych oceniających bezpieczeństwo stosowania desloratadyny stwierdzono:

• Brak statystycznie i klinicznie istotnego wpływu na układ krążenia przy dawkowaniu do 20 mg desloratadyny na dobę przez 14 dni⁶
• Brak wydłużenia odstępu QTc przy dawkowaniu 45 mg na dobę (9-krotność dawki terapeutycznej) przez 10 dni⁷

W badaniach interakcji przy wielokrotnym podawaniu ketokonazolu i erytromycyny nie stwierdzono klinicznie istotnych zmian w stężeniu desloratadyny w osoczu.⁸

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

Desloratadyna nie przenika łatwo do ośrodkowego układu nerwowego, co potwierdzają następujące obserwacje z badań klinicznych:⁹

• Senność po podaniu zalecanej dawki 5 mg/dobę występowała z częstością porównywalną do placebo¹⁰
• Brak wpływu na sprawność psychoruchową przy dawce 7,5 mg raz na dobę¹¹
• Brak wpływu na podstawowe umiejętności pilotowania, w tym na subiektywnie odczuwaną senność, przy dawce 5 mg¹²

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne podawanie desloratadyny z alkoholem nie wykazało:

• Nasilenia wywołanych przez alkohol zaburzeń sprawności psychoruchowej¹³
• Zwiększenia senności¹⁴

Nie odnotowano istotnych różnic w wynikach testów aktywności psychoruchowej między grupami otrzymującymi desloratadynę i placebo, niezależnie od obecności alkoholu.¹⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa

Desloratadyna wykazała skuteczność w łagodzeniu objawów alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, takich jak:¹⁶

• Kichanie
• Świąd i wydzielina z nosa
• Świąd, łzawienie i zaczerwienienie oczu
• Świąd podniebienia

Efekt terapeutyczny utrzymuje się przez pełne 24 godziny.¹⁷

W kontekście podziału alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa należy uwzględnić:

1. Podział ze względu na sezonowość:
   • Sezonowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
   • Całoroczne alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa
2. Podział ze względu na czas trwania objawów:
   • Okresowe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują krócej niż 4 dni w tygodniu lub krócej niż przez 4 tygodnie¹⁸
   • Przewlekłe alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa – objawy występują przez 4 lub więcej dni w tygodniu i przez dłużej niż 4 tygodnie¹⁹

Desloratadyna wykazała skuteczność w łagodzeniu objawów sezonowego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, co potwierdzono przy użyciu kwestionariusza oceniającego jakość życia w przypadku zapalenia błony śluzowej nosa i spojówek. Najwyraźniejszą poprawę odnotowano w zakresie realnych problemów i codziennej aktywności ograniczanej przez objawy.²⁰

Przewlekła pokrzywka idiopatyczna

Przewlekła pokrzywka idiopatyczna została przyjęta jako model kliniczny zaburzeń o charakterze pokrzywki ze względu na podobną patofizjologię leżącą u podłoża tych stanów, niezależnie od ich etiologii, a także ze względu na możliwość łatwiejszej kwalifikacji prospektywnej przewlekle chorych pacjentów.²¹

Ponieważ uwalnianie histaminy jest czynnikiem powodującym wystąpienie wszystkich chorób pokrzywkowych, oczekuje się, że desloratadyna będzie skuteczna w łagodzeniu objawów innych rodzajów pokrzywek, nie tylko przewlekłej pokrzywki idiopatycznej, zgodnie z zaleceniami klinicznymi.²²

W dwóch kontrolowanych placebo, trwających sześć tygodni badaniach z udziałem pacjentów z przewlekłą pokrzywką idiopatyczną wykazano, że desloratadyna:

• Skutecznie łagodziła świąd²³
• Zmniejszała rozmiar i liczbę zmian pokrzywkowych²⁴

Efekty terapeutyczne były widoczne już przed podaniem drugiej dawki leku, a działanie utrzymywało się dłużej niż 24-godzinny odstęp między dawkami.²⁵

Z badań wykluczono niewielką grupę pacjentów, którzy nie reagują na leczenie przeciwhistaminowe, co jest zgodne z protokołami innych badań leków przeciwhistaminowych stosowanych w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej.²⁶

Złagodzenie świądu o ponad 50% obserwowano u 55% pacjentów leczonych desloratadyną w porównaniu do 19% pacjentów, którym podawano placebo.²⁷

Leczenie desloratadyną znacznie zmniejszyło wpływ choroby na sen i funkcjonowanie w ciągu dnia, co oceniano przy użyciu czteropunktowej skali.²⁸

Skuteczność u dzieci i młodzieży

W badaniach klinicznych z udziałem młodzieży w wieku od 12 do 17 lat nie wykazano jednoznacznie skuteczności desloratadyny w postaci tabletek.²⁹