Właściwości farmakokinetyczne
Afastural 3 g

Afastural, zawierający fosfomycynę z trometamolem (5631 mg, odpowiadające 3 g fosfomycyny), charakteryzuje się dostępnością biologiczną na poziomie 33-53% po jednokrotnym podaniu doustnym. Pokarm wpływa na zmniejszenie szybkości i stopnia wchłaniania oraz opóźnia czas osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) w moczu o około 4 godziny, jednak całkowita ilość fosfomycyny wydalana z moczem pozostaje niezmieniona. Średnie stężenie fosfomycyny w moczu utrzymuje się powyżej minimalnego stężenia hamującego (MIC) 128 μg/ml przez co najmniej 24 godziny po podaniu dawki 3 g, zarówno na czczo, jak i po posiłku. Lek nie ulega metabolizmowi, nie wiąże się z białkami osocza, a jego dystrybucja obejmuje nerki, ścianę pęcherza moczowego oraz przenikanie przez barierę łożyskową. Fosfomycyna jest eliminowana głównie przez nerki (40-50% dawki w postaci niezmienionej) oraz częściowo z kałem (18-28% dawki), z okresem półtrwania około 4 godzin, który ulega wydłużeniu u pacjentów z niewydolnością nerek.

Właściwości farmakokinetyczne leku Afastural

Afastural, zawierający fosfomycynę z trometamolem (5631 mg, co odpowiada 3 g fosfomycyny) w postaci granulatu do sporządzania roztworu doustnego, charakteryzuje się specyficznymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują jego skuteczność w leczeniu zakażeń układu moczowego. 1

Wchłanianie

Po jednokrotnym podaniu doustnym dawki, całkowita dostępność biologiczna trometamolu fosfomycyny mieści się w zakresie 33-53%. Istotnym czynnikiem wpływającym na proces wchłaniania jest pokarm, który może zmniejszać zarówno szybkość, jak i stopień wchłaniania substancji czynnej. Należy jednak podkreślić, że mimo tego wpływu, całkowita ilość substancji czynnej wydalanej z moczem w czasie pozostaje na tym samym poziomie. 2

Średnie stężenie fosfomycyny w moczu utrzymuje się powyżej minimalnego stężenia hamującego (MIC), które wynosi 128 μg/ml, przez co najmniej 24 godziny po podaniu doustnym dawki 3 g. Efekt ten obserwuje się zarówno przy podaniu leku na czczo, jak i po posiłku. Jednakże warto zaznaczyć, że przyjęcie leku po posiłku wydłuża czas osiągnięcia stężenia maksymalnego w moczu o około cztery godziny. Charakterystyczną cechą trometamolu fosfomycyny jest jego udział w krążeniu wątrobowo-jelitowym, co wpływa na jego dystrybucję w organizmie. 3

Dystrybucja

Na podstawie dostępnych danych nie stwierdzono, aby fosfomycyna podlegała procesom metabolicznym w organizmie. Lek jest transportowany do różnych tkanek, ze szczególnym uwzględnieniem nerek i ściany pęcherza moczowego, co ma kluczowe znaczenie w leczeniu zakażeń układu moczowego. Istotną właściwością farmakokinetyczną fosfomycyny jest brak wiązania z białkami osocza, co wpływa na jej dystrybucję i aktywność przeciwbakteryjną. Ponadto fosfomycyna wykazuje zdolność przenikania przez barierę łożyskową. 4

Eliminacja

Fosfomycyna jest wydalana z organizmu głównie w postaci niezmienionej przez nerki, w procesie przesączania kłębuszkowego. W moczu wykrywane jest 40-50% podanej dawki leku. Okres półtrwania w fazie eliminacji po podaniu doustnym wynosi około czterech godzin. Drugą drogą eliminacji leku jest wydalanie z kałem, tą drogą organizm usuwa 18-28% podanej dawki. Warto podkreślić, że chociaż pokarm może wydłużać czas wchłaniania leku, to całkowita ilość leku wydalana z moczem w czasie pozostaje niezmieniona. 5

Właściwości farmakokinetyczne w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek obserwuje się wydłużenie okresu półtrwania fosfomycyny w fazie eliminacji, które jest proporcjonalne do stopnia niewydolności nerek. Mimo tych zmian, stężenia fosfomycyny w moczu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek pozostają w zakresie zapewniającym skuteczność działania przez 48 godzin po podaniu standardowej dawki. Warunkiem jest utrzymanie klirensu kreatyniny powyżej 10 ml/min. 6

Pacjenci w podeszłym wieku

U starszych pacjentów obserwuje się zmniejszenie klirensu fosfomycyny, co jest związane z fizjologicznym, postępującym wraz z wiekiem upośledzeniem czynności nerek. Ta zmiana farmakokinetyki może wymagać dostosowania schematu dawkowania u pacjentów geriatrycznych dla zapewnienia optymalnej skuteczności terapeutycznej przy minimalizacji ryzyka działań niepożądanych. 7

Zestawienie głównych parametrów farmakokinetycznych fosfomycyny

Parametr farmakokinetyczny Wartość/Charakterystyka
Dostępność biologiczna 33-53%
Minimalnie stężenie hamujące w moczu 128 μg/ml (utrzymywane przez min. 24 godz.)
Wpływ pokarmu Zmniejsza szybkość i stopień wchłaniania; opóźnia Tmax w moczu o 4 godz.
Wiązanie z białkami osocza Brak wiązania
Metabolizm Brak metabolizmu
Dystrybucja tkankowa Nerki, ściana pęcherza moczowego, przenika przez barierę łożyskową
Okres półtrwania w fazie eliminacji Około 4 godziny (dłuższy u pacjentów z niewydolnością nerek)
Eliminacja z moczem 40-50% dawki
Eliminacja z kałem 18-28% dawki
Szczególne grupy pacjentów Wydłużony okres półtrwania u pacjentów z niewydolnością nerek; zmniejszony klirens u osób w podeszłym wieku
  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl