Interakcje leku
Adoben 250 mg
Tapentadol, substancja czynna leku Adoben, wykazuje podwójny mechanizm działania: agonizm receptorów opioidowych μ oraz hamowanie wychwytu zwrotnego noradrenaliny, co predysponuje do licznych interakcji farmakologicznych. Szczególnie istotne są interakcje z lekami działającymi depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), takimi jak benzodiazepiny, inne opioidy, barbiturany, leki przeciwpsychotyczne, przeciwhistaminowe H1 oraz gabapentanoidy, które mogą nasilać ryzyko sedacji, depresji oddechowej, a nawet zgonu. W przypadku konieczności kojarzenia tych leków z tapentadolem zaleca się zmniejszenie dawek i ograniczenie czasu jednoczesnego stosowania. Ponadto, tapentadol może wywoływać drgawki i obniżać próg drgawkowy, zwłaszcza w połączeniu z SSRI, SNRI, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi oraz lekami przeciwpsychotycznymi. Istotne jest także ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych (np. fluoksetyna, wenlafaksyna, amitryptylina), objawiającego się m.in. klonusem, hiperrefleksją, nadciśnieniem tętniczym i gorączką powyżej 38°C.
- Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
- Interakcje z lekami o działaniu ośrodkowym
- Interakcje z lekami o mieszanych właściwościach agonistycznych i antagonistycznych
- Interakcje z lekami obniżającymi próg drgawkowy
- Interakcje z lekami serotoninergicznymi – ryzyko zespołu serotoninowego
- Interakcje farmakokinetyczne
- Interakcje z inhibitorami MAO
- Interakcje leku Adoben z alkoholem
- Tabela interakcji leku Adoben
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Tapentadol, substancja czynna leku Adoben, może wchodzić w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi. Ze względu na podwójny mechanizm działania tapentadolu – aktywację receptorów opioidowych μ oraz hamowanie wychwytu zwrotnego noradrenaliny, istnieje ryzyko wystąpienia interakcji zarówno z lekami wpływającymi na układ opioidowy, jak i serotoninergiczny.1
Interakcje z lekami o działaniu ośrodkowym
Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie produktu leczniczego Adoben z lekami wykazującymi działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Skojarzone użycie takich substancji może prowadzić do nasilenia działania depresyjnego na OUN poprzez mechanizm addytywny.2
Do leków mogących wchodzić w tego typu interakcje z tapentadolem należą:
- Benzodiazepiny – zwiększają ryzyko sedacji, depresji oddechowej, śpiączki, a nawet zgonu3
- Inne opioidy – nasilają działanie depresyjne na OUN4
- Leki przeciwkaszlowe zawierające opioidy – wzmacniają depresję ośrodka oddechowego5
- Barbiturany – synergistyczny efekt depresyjny na OUN6
- Leki przeciwpsychotyczne – zwiększają ryzyko depresji oddechowej i sedacji7
- Leki przeciwhistaminowe H1 – nasilają działanie sedatywne8
- Gabapentyna i pregabalina (gabapentanoidy) – zwiększają ryzyko przedawkowania opioidów, depresji oddechowej i zgonu9
W przypadku konieczności równoczesnego stosowania preparatu Adoben z produktami o działaniu depresyjnym na układ oddechowy lub OUN, należy rozważyć obniżenie dawki jednego lub obu środków oraz ograniczyć czas jednoczesnego stosowania tych produktów leczniczych.10
Interakcje z lekami o mieszanych właściwościach agonistycznych i antagonistycznych
Tapentadol jest czystym agonistą receptorów opioidowych μ. Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania produktu leczniczego Adoben z lekami o mieszanych właściwościach agonistyczno-antagonistycznych wobec receptorów opioidowych μ (takimi jak pentazocyna, nalbufina) lub częściowymi agonistami receptora opioidowego μ (takimi jak buprenorfina).11 Może dochodzić wówczas do osłabienia efektu przeciwbólowego tapentadolu lub wywoływania objawów odstawiennych.
Interakcje z lekami obniżającymi próg drgawkowy
Tapentadol może wywoływać drgawki i nasilać działanie leków obniżających próg drgawkowy. Do tej grupy należą:12
- Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – zwiększają ryzyko wystąpienia drgawek13
- Inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) – nasilają działanie prokonwulsyjne14
- Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – zwiększają ryzyko drgawek15
- Leki przeciwpsychotyczne – obniżają próg drgawkowy16
Interakcje z lekami serotoninergicznymi – ryzyko zespołu serotoninowego
Podczas jednoczesnego stosowania tapentadolu z produktami leczniczymi zwiększającymi stężenie serotoniny w synapsach notowano występowanie zespołu serotoninowego. Dotyczy to szczególnie:17
- Selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – np. fluoksetyna, paroksetyna, sertralina18
- Inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI) – np. wenlafaksyna, duloksetyna19
- Trójcyklicznych leków przeciwdepresyjnych – np. amitryptylina, imipramina20
Zespół serotoninowy można zdiagnozować na podstawie następujących objawów:21
- Spontaniczny klonus (mimowolne, rytmiczne skurcze mięśni)
- Indukowany lub oczny klonus z pobudzeniem lub obrzękiem
- Drżenie mięśniowe i hiperrefleksja (wzmożenie odruchów ścięgnistych)
- Nadciśnienie tętnicze i temperatura ciała powyżej 38°C oraz indukowany oczny klonus
W przypadku wystąpienia powyższych objawów po dołączeniu leku serotoninergicznego do terapii tapentadolem, należy natychmiast odstawić lek serotoninergiczny. Odstawienie serotoninergicznych produktów leczniczych zwykle przynosi szybką poprawę. Dalsze leczenie zależy od rodzaju i nasilenia objawów.22
Interakcje farmakokinetyczne
Tapentadol jest eliminowany głównie poprzez sprzęganie z kwasem glukuronowym przy udziale transferazy urydynodifosforanowej (UGT), przede wszystkim izoform UGT1A6, UGT1A9 i UGT2B7.23
Jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów enzymów UGT (takich jak ketokonazol, flukonazol, kwas meklofenamowy) może prowadzić do zwiększonej ekspozycji ogólnoustrojowej na tapentadol, zwiększając ryzyko działań niepożądanych.24
Z kolei jednoczesne stosowanie silnych induktorów enzymów (np. ryfampicyna, fenobarbital, dziurawiec zwyczajny [Hypericum perforatum]) może prowadzić do zmniejszonej skuteczności tapentadolu z powodu obniżenia jego stężenia w osoczu lub zwiększonego ryzyka działań niepożądanych podczas odstawiania tych induktorów. Należy zachować ostrożność zarówno przy rozpoczynaniu, jak i kończeniu podawania tych leków u pacjentów leczonych tapentadolem.25
Interakcje z inhibitorami MAO
Stosowanie produktu leczniczego Adoben jest przeciwwskazane u pacjentów aktualnie przyjmujących inhibitory monoaminooksydazy (MAO) oraz u pacjentów, którzy przyjmowali te leki w ciągu ostatnich 14 dni. Interakcja ta może potencjalnie prowadzić do zwiększenia stężenia noradrenaliny w synapsach, co może wywołać poważne działania niepożądane ze strony układu krążenia, w tym przełom nadciśnieniowy.26
Interakcje leku Adoben z alkoholem
Jednoczesne spożywanie alkoholu z produktem leczniczym Adoben powoduje zwiększone ryzyko wystąpienia poważnych działań niepożądanych ze strony ośrodkowego układu nerwowego. Alkohol, podobnie jak tapentadol, działa depresyjnie na OUN, co prowadzi do addytywnego lub synergistycznego efektu depresyjnego.27
Równoczesne stosowanie tapentadolu i alkoholu może spowodować:
- Nasilone działanie uspokajające (zwiększona sedacja)
- Głębokie zaburzenia świadomości
- Istotną depresję ośrodka oddechowego
- Zwiększone ryzyko śpiączki
- Większe ryzyko zgonu z powodu zatrzymania oddychania
Pacjentów należy stanowczo poinformować o konieczności całkowitego powstrzymania się od spożywania alkoholu podczas terapii produktem leczniczym Adoben. Nawet niewielkie ilości alkoholu w połączeniu z tapentadolem mogą prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, w tym zagrażającej życiu depresji oddechowej.
Tabela interakcji leku Adoben
| Grupa leków/substancji | Przykłady | Rodzaj interakcji | Poziom istotności interakcji | Zalecenia |
|---|---|---|---|---|
| Benzodiazepiny | Diazepam, alprazolam, lorazepam | Addytywne działanie depresyjne na OUN i ośrodek oddechowy | Wysoki | Zmniejszenie dawki obu leków, ograniczenie czasu jednoczesnego stosowania |
| Inne opioidy | Morfina, oksykodon, fentanyl | Nasilenie działania depresyjnego na OUN, zwiększone ryzyko depresji oddechowej | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania |
| Gabapentanoidy | Gabapentyna, pregabalina | Zwiększone ryzyko przedawkowania, depresji oddechowej i zgonu | Wysoki | Zmniejszenie dawki obu leków, ścisłe monitorowanie |
| Barbiturany | Fenobarbital | Nasilenie sedacji, potencjalna indukcja enzymów metabolizujących tapentadol | Wysoki | Unikać jednoczesnego stosowania |
| Leki przeciwhistaminowe H1 | Hydroksyzyna, difenhydramina | Nasilenie działania sedatywnego | Umiarkowany | Zmniejszenie dawki obu leków |
| Alkohol | Napoje alkoholowe | Synergistyczne działanie depresyjne na OUN i układ oddechowy | Bardzo wysoki | Całkowity zakaz spożywania alkoholu |
| Leki o mieszanych właściwościach μ-agonistycznych i antagonistycznych | Pentazocyna, nalbufina, buprenorfina | Możliwe osłabienie działania przeciwbólowego tapentadolu lub wywołanie objawów odstawiennych | Umiarkowany | Zachować ostrożność, rozważyć inną opcję leczenia przeciwbólowego |
| SSRI/SNRI | Fluoksetyna, paroksetyna, wenlafaksyna, duloksetyna | Ryzyko zespołu serotoninowego, obniżenie progu drgawkowego | Wysoki | Monitorowanie objawów zespołu serotoninowego, w razie ich wystąpienia – odstawienie leku serotoninergicznego |
| Trójcykliczne leki przeciwdepresyjne | Amitryptylina, imipramina | Ryzyko zespołu serotoninowego, obniżenie progu drgawkowego | Wysoki | Ścisłe monitorowanie, w razie potrzeby dostosowanie dawki |
| Inhibitory MAO | Moklobemid, selegilina | Zwiększenie stężenia noradrenaliny, ryzyko przełomu nadciśnieniowego | Bardzo wysoki | Przeciwwskazane, odczekać min. 14 dni po odstawieniu inhibitora MAO |
| Inhibitory UGT | Ketokonazol, flukonazol, kwas meklofenamowy | Zwiększenie stężenia tapentadolu w osoczu | Umiarkowany | Rozważyć zmniejszenie dawki tapentadolu, monitorowanie działań niepożądanych |
| Induktory enzymów | Ryfampicyna, fenobarbital, dziurawiec zwyczajny | Zmniejszenie stężenia tapentadolu w osoczu | Umiarkowany | Monitorowanie skuteczności przeciwbólowej, ewentualne dostosowanie dawki |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania