ziarniszczak
Ziarniszczak (łac. granuloma) to ograniczona zmiana zapalna w tkankach, składająca się głównie z makrofagów przekształconych w komórki nabłonkowate (epithelioid) oraz olbrzymie komórki wielojądrowe. Może powstawać w odpowiedzi na przewlekłe zakażenia, ciała obce lub procesy autoimmunologiczne.
Ziarniszczaki można podzielić na infekcyjne (np. w gruźlicy, trądzie, kryptokokozie), nieinfekcyjne (np. w sarkoidozie, chorobie Leśniowskiego-Crohna) oraz wywołane ciałami obcymi. Charakterystyczną cechą histopatologiczną jest obecność ziarniniaków, czyli skupisk zmienionych makrofagów, często z centralną martwicą serowatą (typową dla gruźlicy).
Rozpoznanie opiera się na badaniu histopatologicznym, które pozwala określić typ ziarniszczaka i potencjalną przyczynę. W przypadku ziarniszczaków infekcyjnych konieczne jest wdrożenie odpowiedniego leczenia przeciwdrobnoustrojowego, natomiast w nieinfekcyjnych stosuje się leczenie immunosupresyjne lub przeciwzapalne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Fulvestrant SUN 250 mg/5 ml
Fulwestrant, substancja czynna produktu Fulvestrant SUN, wykazuje niewielką toksyczność ostrą oraz dobrą tolerancję w badaniach przedklinicznych na zwierzętach przy wielokrotnym podawaniu domięśniowym. Obserwowano miejscowe reakcje zapalne w miejscu wstrzyknięcia, głównie związane z rozpuszczalnikiem, a także efekty antyestrogenowe, szczególnie w żeńskim układzie rozrodczym. U psów po 12-miesięcznym podawaniu odnotowano zapalenie tętnic, a w badaniach sercowo-naczyniowych przy ekspozycji ponad 15-krotnie wyższej niż terapeutyczna u ludzi stwierdzono niewielkie zmiany w EKG i zahamowanie zatokowe, co prawdopodobnie nie ma istotnego znaczenia klinicznego. Fulwestrant nie wykazuje działania genotoksycznego, jednak wpływa na reprodukcję i rozwój zarodkowo-płodowy, powodując u szczurów i królików zmniejszoną płodność, poronienia, dystocję oraz zwiększoną liczbę wad rozwojowych przy dawkach zbliżonych do terapeutycznych.
badania toksykologiczne, badanie rakotwórczości, dystocja, działanie antyestrogenowe, ekspozycja terapeutyczna, ekspozycja układowa, fulwestrant, genotoksyczność, gonadotropiny, nowotwór sznura płciowego, nowotwór z komórek Leydiga, obumieranie zarodków, patologiczne zgięcie śródstopia, poronienie, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, przeżycie zarodków, reakcje miejscowe, roztwór do wstrzykiwań, rozwój zarodkowo-płodowy, toksyczność ostra, układ sercowo-naczyniowy, uniesienie odcinka ST, zaawansowany rak piersi, zahamowanie zatokowe, zapalenie mięśni, zapalenie tętnic, ziarniniak, ziarniszczak, zmniejszenie płodności - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy i masy adneksem – Patofizjologia i mechanizm
Guzy i masy adneksa obejmują zmiany rozrostowe przydatków macicy, w tym jajników, jajowodów oraz struktur więzadłowych. Charakter tych zmian może być ginekologiczny lub nieginekologiczny, a ryzyko złośliwości istotnie wzrasta u kobiet po menopauzie, gdzie około 30% mas ma charakter nowotworowy. Patogeneza jest zróżnicowana i obejmuje torbiele czynnościowe, dojrzałe potworniaki, endometriozę oraz nowotwory nabłonkowe, z udziałem mutacji genetycznych takich jak BRCA1/2, STK11, TP53 czy PIK3CA. Szczególną uwagę zwraca zespół Peutza-Jeghersa, gdzie ryzyko nowotworów jest 18-krotnie wyższe, a także rzadkie guzy pochodzące z przewodu Wolffa (FATWO). Tempo wzrostu masy adneksa powyżej 50% w ciągu 6-12 miesięcy wiąże się z ryzykiem złośliwości około 9,3%, nawet przy niskim poziomie markera CA-125 i łagodnym obrazie ultrasonograficznym.
ciąża pozamaciczna, endometrioma, endometrioza, guz germinalny, guz podścieliska sznurów płciowych, hiperestrogenizm, jajniki i jajowody, marker biochemiczny, mutacja BRCA, nowotwór jajnika, nowotwór nabłonkowy, przedwczesne dojrzewanie płciowe, przewód Wolffa, przydatki macicy, rak endometrium, ropień jajnikowo-jajowodowy, rozrost endometrium, torbiel ciałka żółtego, torbiel czynnościowa, torbiel pęcherzykowa, wirylizacja, wodniak jajowodu, wsteczne miesiączkowanie, zespół Peutza-Jeghersa, ziarniszczak - Leksykon chorób i schorzeń
Przedwczesne dojrzewanie płciowe – Etiologia i przyczyny
Przedwczesne dojrzewanie płciowe (PDP) definiuje się jako pojawienie się cech dojrzewania przed 8. rokiem życia u dziewcząt i 9. rokiem życia u chłopców. PDP dzieli się na centralne (CPDP), zależne od GnRH, oraz obwodowe (OPDP), niezależne od GnRH. CPDP wynika z przedwczesnej aktywacji osi podwzgórze-przysadka-gonady i jest najczęstszą formą, szczególnie u dziewcząt, gdzie 90-95% przypadków ma charakter idiopatyczny. U chłopców częściej identyfikuje się przyczyny organiczne, takie jak guzy OUN (glejaki, hamartoma podwzgórza), wodogłowie, infekcje czy napromieniowanie. Mutacje genetyczne, zwłaszcza w genie MKRN3 (dziedziczenie autosomalne dominujące, imprinting ojcowski), odgrywają istotną rolę w etiologii CPDP. OPDP, stanowiące 20-23,3% przypadków, jest spowodowane autonomicznym wydzielaniem hormonów płciowych, najczęściej w przebiegu wrodzonego przerostu nadnerczy (42,8%, niedobór 21-hydroksylazy), zespołu McCune-Albrighta (14,2%), guzów nadnerczy i jajników oraz ekspozycji na egzogenne estrogeny lub androgeny. Długotrwała ekspozycja na hormony płciowe w OPDP może indukować wtórne CPDP.
centralne przedwczesne dojrzewanie płciowe, ftalan, gen DLK1, gonadoliberyna, gonadotropina kosmówkowa, guz nadnercza, guzy mózgu, hamartoma podwzgórza, kisspeptyna, komórki Leydiga, ksenoestrogen, niedobór 21-hydroksylazy, niedoczynność tarczycy, niewydolność nadnerczy, obwodowe przedwczesne dojrzewanie płciowe, oś podwzgórze-przysadka-gonady, przedwczesne dojrzewanie płciowe, torbiel jajnika, wiek kostny, wodogłowie, wrodzony przerost nadnerczy, zahamowanie wzrostu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zespół McCune-Albrighta, zespół Van Wyka-Grumbacha, ziarniszczak