wtórne nadciśnienie tętnicze
Wskazanie

Wtórne nadciśnienie tętnicze to postać nadciśnienia, która jest skutkiem określonej, identyfikowalnej przyczyny, w odróżnieniu od nadciśnienia pierwotnego (idiopatycznego). Stanowi około 5-10% wszystkich przypadków nadciśnienia tętniczego. Najczęstsze przyczyny obejmują choroby nerek (przewlekłą chorobę nerek, zwężenie tętnicy nerkowej, glomerulopatię), zaburzenia endokrynologiczne (pierwotny hiperaldosteronizm, zespół Cushinga, guz chromochłonny, choroby tarczycy), obturacyjny bezdech senny oraz stosowanie niektórych leków (m.in. niesteroidowych leków przeciwzapalnych, glikokortykosteroidów, środków antykoncepcyjnych, cyklosporyny).

Diagnostyka wtórnego nadciśnienia tętniczego obejmuje szczegółowy wywiad, badanie fizykalne oraz badania laboratoryjne i obrazowe. Wskazaniem do pogłębionej diagnostyki są: nagłe wystąpienie nadciśnienia, młody wiek pacjenta (poniżej 30 roku życia), nadciśnienie oporne na leczenie (brak kontroli ciśnienia mimo stosowania co najmniej trzech leków hipotensyjnych w optymalnych dawkach), gwałtowne pogorszenie kontroli nadciśnienia u pacjenta z wcześniej dobrze kontrolowanym ciśnieniem oraz obecność objawów sugerujących chorobę podstawową.

Leczenie wtórnego nadciśnienia tętniczego jest ukierunkowane przede wszystkim na usunięcie przyczyny podstawowej. W przypadku nadciśnienia naczyniowo-nerkowego stosuje się inhibitory konwertazy angiotensyny (ACEI) jak Prestarium (perindopril), Enarenal (enalapril) lub antagonisty receptora angiotensyny II (ARB) np. Cozaar (losartan), Micardis (telmisartan). W hiperaldosteronizmie skuteczne są antagonisty aldosteronu jak Spironol (spironolakton) czy Eplerenon. Przy guzie chromochłonnym podaje się leki alfa-adrenolityczne takie jak Dibenzyran (fenoksybenzamina) przed zabiegiem chirurgicznym.

Największymi trudnościami w leczeniu pacjentów z wtórnym nadciśnieniem tętniczym są: opóźniona diagnostyka przyczyny nadciśnienia, co prowadzi do powikłań narządowych; oporność na standardowe leczenie hipotensyjne; współistnienie innych schorzeń komplikujących terapię; działania niepożądane leków specyficznych dla poszczególnych przyczyn wtórnego nadciśnienia oraz problemy z dostępnością specjalistycznej diagnostyki. Dodatkowo, nawet po usunięciu pierwotnej przyczyny, u części pacjentów nadciśnienie może się utrzymywać ze względu na już istniejące zmiany w układzie naczyniowym, co wymaga kontynuacji leczenia farmakologicznego.