Przeciwwskazania stosowania
Pokrzywa

Przeciwwskazania stosowania pokrzywy – kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Pokrzywa jest substancją pochodzenia roślinnego, która występuje w wielu produktach leczniczych w różnych postaciach – zarówno jako liść pokrzywy (Urtica dioica L. folium), korzeń pokrzywy (Urtica dioica L. radix), jak i ziele pokrzywy (Urtica herbae). Pomimo szerokiego zastosowania terapeutycznego, istnieją określone przeciwwskazania do stosowania produktów zawierających pokrzywę, które należy uwzględnić podczas kwalifikacji pacjentów do terapii.^{1 2 3}

Nadwrażliwość na składniki aktywne

Podstawowym przeciwwskazaniem do stosowania produktów zawierających pokrzywę jest nadwrażliwość na substancję czynną. W zależności od rodzaju preparatu, przeciwwskazaniem może być nadwrażliwość na liść pokrzywy (jak w przypadku produktu Pokrzywa Fix) lub korzeń pokrzywy (jak w przypadku produktu Urtix). W przypadku złożonych produktów leczniczych, takich jak Alliofil, który zawiera zarówno liść pokrzywy (Urtica dioica L. folium) jak i cebulę czosnku, przeciwwskazanie dotyczy nadwrażliwości na którąkolwiek z tych substancji.^{4 5 6}

Nadwrażliwość na substancje pomocnicze

Należy również zwrócić uwagę na możliwość występowania nadwrażliwości na substancje pomocnicze zawarte w produktach z pokrzywą. W przypadku preparatu Urtix i Alliofil, przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje pomocnicze wymienione w składzie produktu.^{7 8}

Przeciwwskazania związane z chorobami układu oddechowego

W przypadku produktu Alliofil, który zawiera liść pokrzywy w połączeniu z cebulą czosnku, przeciwwskazaniem do stosowania jest astma oskrzelowa. Jest to istotne ograniczenie, które należy wziąć pod uwagę przy kwalifikacji pacjentów z chorobami układu oddechowego do terapii tym preparatem.⁹

Przeciwwskazania związane z chorobami wątroby

Niewydolność wątroby stanowi przeciwwskazanie do stosowania produktu Alliofil zawierającego liść pokrzywy. Pacjenci z rozpoznaną chorobą wątroby powinni unikać stosowania tego preparatu.¹⁰

Przeciwwskazania związane z chorobami serca i nerek

W przypadku produktów zawierających liść pokrzywy w formie naparów (jak Pokrzywa Fix), istotnym przeciwwskazaniem jest konieczność przyjmowania zmniejszonej ilości płynów, co ma miejsce w ciężkich chorobach serca lub nerek. W takich przypadkach nie należy stosować naparu z liści pokrzywy.¹¹

W przypadku złożonych preparatów ziołowych, takich jak Nefrobonisol, który zawiera sok z ziela pokrzywy obok innych substancji roślinnych, nie zaleca się stosowania przy obrzękach spowodowanych niewydolnością serca lub nerek.¹²

Alergie i nadwrażliwość krzyżowa

Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z rozpoznanymi alergiami pokarmowymi, gdyż stanowią one przeciwwskazanie do stosowania produktu Alliofil.¹³

Należy również uwzględnić potencjalną nadwrażliwość krzyżową. U pacjentów uczulonych na związki siarkowe stosowanie produktu Alliofil jest przeciwwskazane.¹⁴

W przypadku preparatu Nefrobonisol, który oprócz soku z ziela pokrzywy zawiera również substancje roślinne z rodziny astrowatych (Asteraceae), przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na rośliny z tej rodziny (dawniej złożonych Compositae).¹⁵

Podsumowanie przeciwwskazań do stosowania pokrzywy

Produkty lecznicze zawierające pokrzywę jako substancję czynną, w zależności od preparatu, części wykorzystanej rośliny oraz dodatkowych składników, posiadają następujące przeciwwskazania:

• Nadwrażliwość na liść pokrzywy, korzeń pokrzywy lub inne części tej rośliny
• Nadwrażliwość na substancje pomocnicze zawarte w preparatach
• Astma oskrzelowa (w przypadku preparatu Alliofil)
• Niewydolność wątroby (w przypadku preparatu Alliofil)
• Ciężkie choroby serca lub nerek wymagające ograniczenia podaży płynów (w przypadku naparów z liści pokrzywy)
• Obrzęki spowodowane niewydolnością serca lub nerek (w przypadku preparatu Nefrobonisol)
• Alergie pokarmowe (w przypadku preparatu Alliofil)
• Uczulenie na związki siarkowe (w przypadku preparatu Alliofil)
• Nadwrażliwość na rośliny z rodziny astrowatych (w przypadku preparatu Nefrobonisol zawierającego oprócz pokrzywy również inne składniki roślinne)

^{16 17 18 19}

Znajomość tych przeciwwskazań pozwala na właściwą kwalifikację pacjentów do terapii preparatami zawierającymi pokrzywę oraz minimalizuje ryzyko wystąpienia działań niepożądanych związanych z jej stosowaniem.