Dawkowanie i sposób podawania
Lewotyroksyna
Leczenie lewotyroksyną wymaga indywidualnego dostosowania dawki na podstawie oceny klinicznej oraz monitorowania stężeń TSH, które stanowi najbardziej wiarygodny wskaźnik skuteczności terapii, zwłaszcza gdy stężenia T4 i fT4 są podwyższone. Dawka początkowa u dorosłych wynosi zwykle 25-50 µg/dobę, z podtrzymującą w zakresie 100-200 µg/dobę, zwiększaną co 2-4 tygodnie o 25-50 µg. U pacjentów w podeszłym wieku, z chorobą wieńcową lub ciężką niedoczynnością tarczycy dawkę początkową należy rozpocząć od 12,5 µg/dobę, zwiększając ją powoli o 12,5 µg co 14 dni, często monitorując parametry kliniczne i laboratoryjne. U dzieci dawka podtrzymująca wynosi 100-150 µg/m² powierzchni ciała, natomiast u noworodków z wrodzoną niedoczynnością tarczycy zaleca się dawkę początkową 10-15 µg/kg m.c./dobę przez pierwsze 3 miesiące, z dalszym indywidualnym dostosowaniem. Terapia powinna być prowadzona przez całe życie w przypadku niedoczynności tarczycy i po usunięciu tarczycy z powodu raka.
Dawkowanie i sposób podawania lewotyroksyny
Leczenie lewotyroksyną powinno być zawsze dostosowane indywidualnie do pacjenta, uwzględniając jego stan kliniczny, wyniki badań laboratoryjnych oraz odpowiedź na stosowaną terapię. Indywidualną dawkę dobową należy określać na podstawie badań laboratoryjnych oraz oceny klinicznej pacjenta.1 2 3
U wielu pacjentów poddawanych leczeniu, stężenia T4 i fT4 mogą być zwiększone, dlatego bardziej wiarygodnym parametrem monitorowania terapii jest wyjściowe stężenie hormonu tyreotropowego (TSH) w surowicy.4 5 6
Należy ściśle monitorować stan pacjentów podczas zmiany postaci farmaceutycznej leku, np. z roztworu doustnego na tabletkę lub odwrotnie, a także przy zmianie jednego produktu zawierającego lewotyroksynę na inny.7
Dawkowanie w niedoczynności tarczycy
Leczenie niedoczynności tarczycy wymaga indywidualnego dostosowania dawki i ścisłego monitorowania parametrów klinicznych i laboratoryjnych. Poniżej przedstawiono zalecane schematy dawkowania dla poszczególnych grup pacjentów.
Dorośli i młodzież
Dawka początkowa: 25-50 mikrogramów na dobę.8 9
Dawka podtrzymująca: 100-200 mikrogramów na dobę.10 11
Dawkę początkową należy zwiększać stopniowo, o 25-50 mikrogramów w odstępach 2-4 tygodniowych, aż do uzyskania odpowiedzi klinicznej i prawidłowych wartości stężeń hormonów tarczycy i TSH.12 13
Leczenie niedoczynności tarczycy zazwyczaj prowadzone jest przez całe życie pacjenta.14 15
Pacjenci w podeszłym wieku
U pacjentów w podeszłym wieku, pacjentów z chorobą wieńcową oraz u pacjentów z ciężką lub długotrwałą niedoczynnością tarczycy, leczenie hormonami tarczycy należy rozpoczynać ze szczególną ostrożnością.16 17 18
Zalecana dawka początkowa wynosi 12,5 mikrogramów na dobę, a następnie należy ją zwiększać powoli w dłuższych odstępach czasu, np. o 12,5 mikrogramów co 14 dni.19 20 21
U tych pacjentów należy rozważyć stosowanie dawek mniejszych niż dawki zapewniające pełną substytucję, a w związku z tym niewystarczające do uzyskania pełnego wyrównania stężeń TSH.22
Z praktyki klinicznej wynika, że pacjenci w podeszłym wieku, pacjenci z małą masą ciała oraz pacjenci z dużym wolem guzkowym wymagają stosowania mniejszej dawki całkowitej.23 24 25
Dzieci i młodzież
Dawka podtrzymująca u dzieci i młodzieży wynosi zwykle 100-150 mikrogramów na m² powierzchni ciała na dobę.26 27
Wrodzona niedoczynność tarczycy u noworodków i niemowląt: U noworodków i niemowląt z wrodzoną niedoczynnością tarczycy, wymagających szybkiej substytucji, zalecana dawka początkowa wynosi 10-15 mikrogramów na kg masy ciała na dobę przez pierwsze 3 miesiące. Następnie dawkę należy dostosować indywidualnie na podstawie odpowiedzi klinicznej oraz stężeń hormonów tarczycy i TSH.28 29 30
Nabyta niedoczynność tarczycy u dzieci: Zalecana dawka początkowa w nabytej niedoczynności tarczycy u dzieci wynosi 12,5-50 mikrogramów na dobę. Dawkę należy stopniowo zwiększać co 2-4 tygodnie zgodnie z odpowiedzią kliniczną oraz stężeniami hormonów tarczycy i TSH, aż do osiągnięcia pełnej dawki zastępczej.31 32 33
Niemowlętom należy podawać całkowitą dawkę dobową rano lub wieczorem, przed karmieniem lub w trakcie posiłku, ale codziennie w ten sam sposób.34 35
Dawkowanie w innych wskazaniach
Nietoksyczne wole rozlane lub wole związane z zapaleniem tarczycy typu Hashimoto
Zalecana dawka wynosi 50-200 mikrogramów na dobę.36 37 38
W przypadku pacjentów z nietoksycznym wolem rozlanym i prawidłowymi stężeniami T4 i TSH można rozważyć leczenie lewotyroksyną.39
Jeśli po 6-12 miesiącach nie nastąpi zauważalne zmniejszenie wielkości wola, należy przerwać terapię tyroksyną.40 41
Zapobieganie nawrotom wola po jego resekcji
Zalecana dawka wynosi 50-200 mikrogramów na dobę.42 43
Terapia supresyjna w raku tarczycy
Po usunięciu tarczycy z powodu złośliwego nowotworu tarczycy zalecana dawka wynosi 150-300 mikrogramów na dobę.44 45 46
Test supresyjny tarczycy
Przy wykonywaniu testów supresyjnych tarczycy przyjmuje się 150-200 mikrogramów lewotyroksyny sodowej na dobę przez 14 dni przed badaniem scyntygraficznym.47
Sposób podawania
Lewotyroksynę najlepiej przyjmować w postaci pojedynczej dawki dobowej. Należy ją podawać rano, na czczo, najlepiej 30 minut przed śniadaniem, popijając odpowiednią ilością płynu (np. pół szklanki wody).48 49 50 51
W przypadku niemowląt, całkowitą dawkę dobową należy podawać co najmniej pół godziny przed pierwszym karmieniem w ciągu dnia.52
Szczegółowe zalecenia dawkowania
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe informacje na temat dawkowania lewotyroksyny w zależności od wskazania, wieku pacjenta oraz stanu klinicznego.
| Wskazanie | Grupa pacjentów | Dawka początkowa | Dawka podtrzymująca | Uwagi |
|---|---|---|---|---|
| Niedoczynność tarczycy | Dorośli i młodzież powyżej 12 lat | 25-50 µg/dobę | 100-200 µg/dobę | Zwiększanie dawki o 25-50 µg co 2-4 tygodnie |
| Pacjenci w podeszłym wieku, z chorobą wieńcową lub długotrwałą niedoczynnością | 12,5 µg/dobę | Dawka mniejsza niż pełna substytucyjna | Zwiększanie dawki o 12,5 µg co 14 dni, częste monitorowanie | |
| Dzieci z nabytą niedoczynnością | 12,5-50 µg/dobę | 100-150 µg/m² powierzchni ciała | Zwiększanie dawki co 2-4 tygodnie | |
| Wrodzona niedoczynność tarczycy | Noworodki i niemowlęta | 10-15 µg/kg m.c./dobę | Dostosowanie indywidualne | Stosowanie przez pierwsze 3 miesiące, następnie indywidualne dostosowanie |
| Wole nietoksyczne lub typu Hashimoto | Dorośli | 50 µg/dobę | 50-200 µg/dobę | Ocena efektu po 6-12 miesiącach |
| Zapobieganie nawrotom wola | Dorośli | – | 50-200 µg/dobę | Leczenie od kilku miesięcy do całego życia |
| Po usunięciu tarczycy z powodu raka | Dorośli | – | 150-300 µg/dobę | Leczenie trwa zwykle przez całe życie |
| Test supresyjny tarczycy | Dorośli | – | 150-200 µg/dobę | Stosowanie przez 14 dni przed badaniem scyntygraficznym |
Czas trwania leczenia
Czas trwania leczenia zależy od wskazania:53
- Niedoczynność tarczycy oraz stan po usunięciu tarczycy z powodu raka tarczycy: zazwyczaj przez całe życie.
- Wole nietoksyczne i zapobieganie nawrotom wola: od kilku miesięcy do kilku lat, a nawet przez całe życie, w zależności od indywidualnych okoliczności.
54 55
W przypadku wola obojętnego (nietoksycznego) niezbędny okres leczenia wynosi od 6 miesięcy do 2 lat. Jeśli leczenie lewotyroksyną sodową nie przynosi efektów w tym czasie, należy rozważyć inne metody terapeutyczne.56
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje
- Przeciwwskazania stosowania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania