Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Cynku octan

Cynku octan, stosowany w preparatach do żywienia pozajelitowego (np. Nutriflex Lipid peri, Pediaven NN1) oraz w preparatach dermatologicznych (Zineryt), wykazuje niski profil toksyczności przy stosowaniu zgodnym z zaleceniami klinicznymi. W preparatach do żywienia pozajelitowego cynku octan dwuwodny dostarczany jest w dawkach fizjologicznych: Nutriflex Lipid peri zawiera od 6,625 mg (0,03 mmol) do 13,250 mg (0,06 mmol) cynku octanu w objętościach od 1250 ml do 2500 ml, natomiast Pediaven NN1 dostarcza 1,70 mg (507,5 µg) do 6,80 mg (2030 µg) w 250 ml i 1000 ml roztworu. W tych produktach cynk pełni funkcję mikroelementu niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania organizmu, a jego biodostępność jest pełna dzięki podaniu dożylnemu. W przypadku Zinerytu, zawierającego cynku octan w kompleksie z erytromycyną (12 mg/ml), brak jest danych o systemowej absorpcji cynku, jednak przedkliniczne badania bezpieczeństwa uznano za klinicznie nieistotne, co jest zgodne z miejscowym zastosowaniem preparatu.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania cynku octanu

Cynku octan to substancja stosowana w różnych preparatach medycznych, zarówno w żywieniu pozajelitowym, jak i w preparatach dermatologicznych. Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tej substancji są ograniczone, jednak dostępne informacje pozwalają na ocenę jej profilu bezpieczeństwa w różnych zastosowaniach klinicznych.1

Ogólne dane dotyczące bezpieczeństwa

W przypadku produktów zawierających cynku octan, takich jak Nutriflex Lipid peri czy Pediaven NN1, nie prowadzono szczegółowych, dedykowanych badań przedklinicznych ukierunkowanych wyłącznie na ocenę bezpieczeństwa stosowania cynku octanu jako pojedynczej substancji.2 W przypadku preparatów do żywienia pozajelitowego, takich jak Nutriflex Lipid peri, który zawiera cynku octan dwuwodny (w ilości 6,625 mg w opakowaniu 1250 ml, 9,938 mg w opakowaniu 1875 ml i 13,250 mg w opakowaniu 2500 ml), nie oczekuje się toksycznego działania mieszaniny składników odżywczych, w tym cynku octanu, gdy preparat stosowany jest zgodnie z zalecanym schematem dawkowania w ramach terapii substytucyjnej.3

W przypadku produktu Pediaven NN1, który zawiera cynku octan dwuwodny w ilości 1,70 mg w 250 ml lub 6,80 mg w 1000 ml roztworu do infuzji, dane literaturowe dotyczące mieszanin aminokwasów, glukozy i składników mineralnych w różnych konfiguracjach i stężeniach nie wskazują na szczególne zagrożenia dla człowieka.4 Biorąc pod uwagę, że cynku octan w tych preparatach stosowany jest jako składnik żywieniowy na poziomie fizjologicznym (dostarczając 0,03 mmol cynku w 250 ml lub 0,06 mmol w 2500 ml w przypadku Nutriflex Lipid peri oraz 507,5 µg w 250 ml lub 2030 µg w 1000 ml w przypadku Pediaven NN1), ryzyko wystąpienia działania toksycznego podczas normalnego stosowania klinicznego jest uważane za niewielkie.5

Dane dotyczące preparatów dermatologicznych

W przypadku produktu Zineryt, który zawiera cynku octan w postaci kompleksu z erytromycyną (12 mg cynku octanu/ml gotowego roztworu), producent wskazuje, że przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania są „bez znaczenia klinicznego”.6 Ta lakoniczna informacja sugeruje, że przeprowadzone badania przedkliniczne nie wykazały istotnych zagrożeń związanych ze stosowaniem cynku octanu w połączeniu z erytromycyną w preparacie dermatologicznym, co może wynikać z miejscowego stosowania i ograniczonej absorpcji systemowej.

Dane dotyczące toksyczności reprodukcyjnej

W dostępnych charakterystykach produktów leczniczych zawierających cynku octan brak jest szczegółowych informacji dotyczących potencjalnej toksyczności reprodukcyjnej tej substancji. W przypadku preparatu Nutriflex Lipid peri, który zawiera cynku octan, przeprowadzono jednak badania dotyczące innych składników, np. oleju sojowego, w którym mogą być zawarte fitoestrogeny, takie jak β-sitosterol.7 Przy podawaniu β-fitosterolu podskórnie i dopochwowo szczurom i królikom stwierdzono upośledzenie płodności, jednak obserwacje te, w oparciu o doświadczenie kliniczne, nie mają znaczenia dla człowieka. Brak jest natomiast bezpośrednich danych dotyczących wpływu cynku octanu na rozród i rozwój płodu.

Dane o biodostępności i metabolizmie

W produktach do żywienia pozajelitowego, takich jak Nutriflex Lipid peri i Pediaven NN1, cynku octan dwuwodny dostarczany jest bezpośrednio do układu krążenia, z pominięciem układu pokarmowego, co zapewnia 100% biodostępność. Cynk w tych preparatach pełni rolę mikroelementu niezbędnego do prawidłowego funkcjonowania organizmu. W produktach tych zawartość cynku wynosi:8 9

Produkt leczniczy Zawartość cynku octanu dwuwodnego Zawartość jonów cynku Objętość preparatu
Nutriflex Lipid peri 6,625 mg 0,03 mmol 1250 ml
Nutriflex Lipid peri 9,938 mg 0,045 mmol 1875 ml
Nutriflex Lipid peri 13,250 mg 0,06 mmol 2500 ml
Pediaven NN1 1,70 mg 507,5 µg 250 ml
Pediaven NN1 6,80 mg 2030 µg 1000 ml
Zineryt 12 mg/ml Nie określono Roztwór do stosowania na skórę

W przypadku preparatu dermatologicznego Zineryt, cynku octan występuje w kompleksie z erytromycyną, co może wpływać na jego biodostępność przy aplikacji na skórę. Jednak brak jest szczegółowych danych na temat wchłaniania systemowego cynku z tego preparatu.10

Podsumowanie danych przedklinicznych

Dostępne dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania cynku octanu są ograniczone, jednak wskazują na niskie ryzyko toksyczności przy stosowaniu zgodnie z zaleceniami w ramach terapii substytucyjnej. W przypadku produktów do żywienia pozajelitowego, takich jak Nutriflex Lipid peri czy Pediaven NN1, cynku octan stosowany jest w dawkach fizjologicznych jako mikroelement niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu.11

W przypadku preparatu dermatologicznego Zineryt, który zawiera cynku octan w kompleksie z erytromycyną, producent określa przedkliniczne dane o bezpieczeństwie jako „bez znaczenia klinicznego”, co sugeruje brak istotnych zagrożeń związanych ze stosowaniem tego kompleksu na skórę.12

Brak jest szczegółowych danych dotyczących potencjalnej genotoksyczności, rakotwórczości czy wpływu na rozród i rozwój płodu specyficznie w odniesieniu do cynku octanu jako pojedynczej substancji. Wnioski dotyczące bezpieczeństwa opierają się głównie na wieloletnim doświadczeniu klinicznym ze stosowaniem cynku jako mikroelementu w żywieniu pozajelitowym oraz w preparatach dermatologicznych, a także na ogólnej wiedzy o roli fizjologicznej cynku w organizmie.13 14

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl