Interakcje leku
Vinorelbine Zentiva 80 mg

Winorelbina, jako lek cytotoksyczny metabolizowany głównie przez CYP3A4, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą wpływać na jej skuteczność i toksyczność. Szczególnie istotne jest monitorowanie INR podczas jednoczesnego stosowania doustnych leków przeciwzakrzepowych ze względu na ryzyko zaburzeń krzepnięcia. Przeciwwskazane jest stosowanie szczepionki przeciwko żółtej febrze oraz szczepionek zawierających osłabione żywe drobnoustroje z powodu ryzyka śmiertelnej ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej. Interakcje z lekami takimi jak fenytoina (zmniejszenie skuteczności winorelbiny i ryzyko drgawek), itrakonazol (zwiększona neurotoksyczność), cyklosporyna i takrolimus (nasilona immunosupresja), a także mitomycyna C (ryzyko skurczu oskrzeli i śródmiąższowego zapalenia płuc) wymagają szczególnej ostrożności. Ponadto, silne inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol) mogą zwiększać stężenie winorelbiny, natomiast induktory (np. ryfampicyna, fenytoina) je obniżać.

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Winorelbina jako lek cytotoksyczny wykazuje liczne interakcje z innymi substancjami leczniczymi. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje mogące zwiększać toksyczność lub zmniejszać skuteczność terapeutyczną winorelbiny. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji leków z winoreliną, z uwzględnieniem ich znaczenia klinicznego.1

Interakcje wspólne dla wszystkich leków cytotoksycznych

Doustne leki przeciwzakrzepowe – Ze względu na zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowych w chorobach nowotworowych, często stosuje się antykoagulanty. Równoczesne stosowanie doustnych leków przeciwzakrzepowych z winoreliną wymaga częstszego monitorowania wskaźnika INR (International Normalised Ratio). Jest to spowodowane znaczną zmiennością parametrów układu krzepnięcia u pacjentów onkologicznych, wynikającą z choroby podstawowej oraz możliwych interakcji między doustnymi antykoagulantami a lekami cytotoksycznymi.2

Interakcje przeciwwskazane

Szczepionka przeciwko żółtej febrze – Stosowanie tej szczepionki podczas terapii winoreliną jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia śmiertelnej, ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej.3

Interakcje niezalecane

Szczepionki zawierające osłabione żywe drobnoustroje – Istnieje ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej, która może być śmiertelna. Ryzyko to wzrasta u pacjentów z immunosupresją spowodowaną chorobą podstawową. W miarę możliwości zaleca się stosowanie szczepionek inaktywowanych (np. szczepionka przeciwko poliomyelitis).4

Fenytoina – Podobnie jak w przypadku innych leków cytotoksycznych, istnieje ryzyko nasilenia drgawek z powodu zmniejszonego wchłaniania fenytoiny. Ponadto, ze względu na nasilony metabolizm fenytoiny w wątrobie, może dojść do obniżenia stężenia winorelbiny we krwi, co może skutkować zmniejszeniem jej skuteczności terapeutycznej.5

Itrakonazol – Stosowanie itrakonazolu może prowadzić do zwiększenia neurotoksyczności winorelbiny z powodu zahamowania jej metabolizmu wątrobowego. Ta interakcja jest specyficzna dla alkaloidów Vinca, do których należy winorelbina.6

Interakcje wymagające ostrożności

Cyklosporyna, takrolimus – Należy rozważyć możliwość nasilonej immunosupresji podczas jednoczesnego stosowania tych leków z winoreliną, co wiąże się z ryzykiem rozrostu tkanki limfatycznej.7

Mitomycyna C – Równoczesne stosowanie z winoreliną zwiększa ryzyko wystąpienia skurczu oskrzeli oraz duszności. W rzadkich przypadkach obserwowano rozwój śródmiąższowego zapalenia płuc. Ta interakcja jest charakterystyczna dla alkaloidów Vinca.8

Modulatory glikoproteiny P – Alkaloidy Vinca, w tym winorelbina, są substratami dla glikoproteiny P (transportera błonowego). Z uwagi na brak wystarczających badań, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania produktu Vinorelbine Zentiva z silnymi modulatorami tego transportera.9

Interakcje specyficzne dla winorelbiny

Leki mielotoksyczne – Stosowanie winorelbiny w skojarzeniu z innymi lekami o znanej toksyczności wobec szpiku kostnego może nasilać działania niepożądane, zwłaszcza związane z mielosupresją.10

Cisplatyna – Pomimo braku wzajemnych interakcji farmakokinetycznych między winoreliną a cisplatyną, częstość występowania granulocytopenii podczas jednoczesnego stosowania tych leków jest większa niż w przypadku monoterapii winoreliną.11

Inne chemioterapeutyki – Nie zaobserwowano klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych między winoreliną a innymi chemioterapeutykami takimi jak paklitaksel, docetaksel, kapecytabina czy doustny cyklofosfamid.12

Inhibitory i induktory CYP3A4 – Metabolizm winorelbiny zachodzi głównie przy udziale izoenzymu CYP3A4. Silne inhibitory tego enzymu (np. ketokonazol, itrakonazol) mogą zwiększać stężenie winorelbiny we krwi, natomiast silne induktory (np. ryfampicyna, fenytoina) mogą prowadzić do obniżenia jej stężenia.13

Leki przeciwwymiotne – Antagoniści receptora 5HT3 (np. ondansetron, granisetron) nie wpływają na farmakokinetykę winorelbiny.14

Lapatynib – W badaniu klinicznym fazy I zaobserwowano zwiększoną częstość występowania neutropenii stopnia 3/4 przy jednoczesnym dożylnym podawaniu winorelbiny i lapatynibu. Zalecana dawka dożylnej formy winorelbiny w tym badaniu wynosiła 22,5 mg/m² w dniach 1 i 8 w schemacie 3-tygodniowym, w połączeniu z lapatynibem w dawce dobowej 1000 mg. Podczas stosowania takiej terapii skojarzonej zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności.15

Wpływ pokarmu – Pokarm nie zmienia farmakokinetyki winorelbiny, co oznacza, że lek może być przyjmowany niezależnie od posiłków.16

Interakcje winorelbiny z alkoholem

Chociaż brak jest bezpośrednich danych dotyczących interakcji winorelbiny z alkoholem, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym ich stosowaniu z następujących powodów:

  • Zarówno alkohol, jak i winorelbina metabolizowane są w wątrobie, co może prowadzić do konkurencji o enzymy metabolizujące i potencjalnie zmieniać farmakokinetykę winorelbiny
  • Alkohol może nasilać działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, co w połączeniu z neurotoksycznością winorelbiny może prowadzić do zwiększonego ryzyka neuropatii obwodowej
  • Spożywanie alkoholu może nasilać nudności i wymioty, które są częstymi działaniami niepożądanymi winorelbiny
  • Alkohol może dodatkowo obciążać wątrobę, która jest głównym narządem metabolizującym winorelinę, co może zwiększać hepatotoksyczność

Z powyższych względów zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas terapii winoreliną, szczególnie w dniu przyjęcia leku oraz przez kilka dni po jego zastosowaniu.

Tabela interakcji z winoreliną

Lek/Grupa leków Rodzaj interakcji Opis interakcji Poziom istotności
Szczepionka przeciwko żółtej febrze Farmakodynamiczna Ryzyko śmiertelnej, ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej Przeciwwskazane
Szczepionki zawierające żywe, atenuowane drobnoustroje Farmakodynamiczna Ryzyko ogólnoustrojowej choroby poszczepiennej, potencjalnie śmiertelnej Niezalecane
Fenytoina Farmakokinetyczna i farmakodynamiczna Ryzyko nasilenia drgawek i zmniejszenia skuteczności winorelbiny Niezalecane
Itrakonazol Farmakokinetyczna Zwiększone ryzyko neurotoksyczności winorelbiny Niezalecane
Doustne leki przeciwzakrzepowe Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko zaburzeń krzepnięcia, konieczne częstsze monitorowanie INR Ostrożność
Cyklosporyna, takrolimus Farmakodynamiczna Ryzyko nasilonej immunosupresji i rozrostu tkanki limfatycznej Ostrożność
Mitomycyna C Farmakodynamiczna Zwiększone ryzyko skurczu oskrzeli, duszności i śródmiąższowego zapalenia płuc Ostrożność
Silne modulatory glikoproteiny P Farmakokinetyczna Potencjalna zmiana stężenia winorelbiny we krwi Ostrożność
Leki mielotoksyczne Farmakodynamiczna Nasilenie działań niepożądanych związanych z mielosupresją Ostrożność
Cisplatyna Farmakodynamiczna Zwiększona częstość występowania granulocytopenii Ostrożność
Inhibitory CYP3A4 (ketokonazol, itrakonazol) Farmakokinetyczna Zwiększenie stężenia winorelbiny we krwi Ostrożność
Induktory CYP3A4 (ryfampicyna, fenytoina) Farmakokinetyczna Zmniejszenie stężenia winorelbiny we krwi Ostrożność
Lapatynib Farmakodynamiczna Zwiększona częstość występowania neutropenii stopnia 3/4 Ostrożność
Antagoniści 5HT3 (ondansetron, granisetron) Farmakokinetyczna Brak wpływu na farmakokinetykę winorelbiny Bezpieczne
Paklitaksel, docetaksel, kapecytabina, cyklofosfamid (doustny) Farmakokinetyczna Brak klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych Bezpieczne
Alkohol Farmakokinetyczna i farmakodynamiczna Potencjalne nasilenie działań niepożądanych, szczególnie neurotoksyczności, nudności i wymiotów oraz hepatotoksyczności Ostrożność/Unikać
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl