Właściwości farmakokinetyczne
Vinorelbine Zentiva 80 mg

Winorelbina podana doustnie charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z Tmax wynoszącym 1,5-3 godziny oraz maksymalnym stężeniem (Cmax) około 130 ng/ml przy dawce 80 mg/m². Biodostępność leku wynosi około 40% i jest niezależna od spożycia pokarmu. Dawki doustne 60 i 80 mg/m² odpowiadają stężeniom we krwi podobnym do dawek dożylnych 25 i 30 mg/m², a wzrost stężenia jest liniowy do 100 mg/m². Objętość dystrybucji jest znaczna (średnio 21,2 l/kg), z niskim wiązaniem z białkami osocza (13,5%) i wysokim wiązaniem z płytkami krwi (78%). Winorelbina wykazuje silną akumulację w tkance płucnej (do 300-krotnie wyższe stężenia niż w surowicy) i nie przenika do OUN. Metabolizm odbywa się głównie przez CYP3A4, z aktywnym metabolitem 4-O-deacetylowinorelbina, a eliminacja następuje głównie z żółcią, z klirensem około 0,72 l/h/kg i okresem półtrwania około 40 godzin. Wydalanie nerkowe jest minimalne (<5%).

Właściwości farmakokinetyczne winorelbiny

Właściwości farmakokinetyczne winorelbiny zostały szczegółowo zbadane we krwi, dostarczając istotnych informacji na temat zachowania leku w organizmie po podaniu doustnym w postaci kapsułek miękkich. Poniżej przedstawiono kompleksową analizę parametrów farmakokinetycznych tego cytostatyku.1

Wchłanianie winorelbiny

Winorelbina podana doustnie charakteryzuje się szybkim wchłanianiem, osiągając maksymalne stężenie we krwi (Cmax) po 1,5-3 godzinach od momentu podania. Przy dawce 80 mg/m² maksymalne stężenie wynosi około 130 ng/ml. Całkowita biodostępność leku osiąga poziom około 40% i pozostaje niezmienna nawet przy jednoczesnym spożywaniu pokarmu.2

Warto zwrócić uwagę, że dawki doustne winorelbiny 60 i 80 mg/m² zapewniają porównywalne stężenie we krwi do dawek odpowiednio 25 i 30 mg/m² podawanych dożylnie. Zwiększenie stężenia winorelbiny we krwi wykazuje liniową zależność od podanej dawki aż do poziomu 100 mg/m². Zmienność osobnicza w zakresie ekspozycji na lek jest zbliżona zarówno przy podaniu doustnym, jak i dożylnym.3

Dystrybucja winorelbiny w organizmie

Objętość dystrybucji winorelbiny w stanie stacjonarnym jest znacząca, osiągając średnio 21,2 l/kg (zakres: 7,5-39,7 l/kg), co wskazuje na intensywną dystrybucję leku w tkankach. Stopień wiązania z białkami osocza jest relatywnie niski i wynosi 13,5%. Natomiast winorelbina wykazuje wysokie powinowactwo do komórek krwi, zwłaszcza płytek krwi, gdzie stopień wiązania osiąga 78%.4

Szczególnie interesujący jest wychwyt winorelbiny przez tkankę płucną. Badania biopsyjne wykazały nawet 300-krotnie wyższe stężenie leku w tkance płucnej w porównaniu do stężenia w surowicy. Należy podkreślić, że winorelbina nie przenika do ośrodkowego układu nerwowego.5

Metabolizm winorelbiny

Metabolizm winorelbiny zachodzi przy udziale izoenzymu CYP3A4 z układu cytochromu P450. Wszystkie metabolity zostały zidentyfikowane, jednak tylko 4-O-deacetylowinorelbina, będąca głównym metabolitem występującym we krwi, wykazuje aktywność farmakologiczną. W procesie metabolizmu winorelbiny nie powstają związki sprzężone z kwasem siarkowym ani glukuronowym.6

Eliminacja winorelbiny

Średni okres półtrwania winorelbiny w fazie eliminacji wynosi około 40 godzin. Klirens leku we krwi jest wysoki, odpowiadający poziomowi przepływu krwi w wątrobie, i wynosi średnio 0,72 l/h/kg (zakres: 0,32-1,26 l/h/kg).7

Wydalanie przez nerki stanowi mniej niż 5% podanej dawki i dotyczy głównie niezmienionej winorelbiny. Główną drogą eliminacji jest wydalanie z żółcią, zarówno dla niezmienionej substancji czynnej, stanowiącej dominujący składnik, jak i jej metabolitów.8

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek i wątroby

Wpływ niewydolności nerek na farmakokinetykę winorelbiny nie został dotychczas zbadany. Z uwagi na niewielki udział nerek w eliminacji leku (poniżej 5% podanej dawki), nie zaleca się modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek.9

W przypadku zaburzeń czynności wątroby badania wykazały, że farmakokinetyka winorelbiny podawanej doustnie pozostaje niezmieniona u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (bilirubina < 1,5 × ULN oraz ALT i/lub AST od 1,5 do 2,5 × ULN) przy dawce 60 mg/m², jak również u pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (bilirubina od 1,5 do 3 × ULN, niezależnie od poziomu ALT i AST) przy dawce 50 mg/m². Ze względu na brak danych dotyczących pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, nie zaleca się stosowania winorelbiny w tej grupie chorych.10

Pacjenci w podeszłym wieku

Badania z wykorzystaniem doustnej winorelbiny u pacjentów w wieku ≥70 lat z niedrobnokomórkowym rakiem płuca wykazały, że wiek nie wpływa na farmakokinetykę leku. Niemniej jednak, ze względu na potencjalnie osłabioną kondycję pacjentów w podeszłym wieku, zaleca się ostrożność podczas zwiększania dawki winorelbiny w tej grupie chorych.11

Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne

Badania wykazały istnienie silnej korelacji między zastosowaną dawką winorelbiny a obserwowanym zmniejszeniem liczby leukocytów lub granulocytów wielojądrzastych (PMN). Ta zależność farmakokinetyczno-farmakodynamiczna jest kluczowa dla monitorowania mielosupresji jako głównego działania niepożądanego terapii winorelbiną.12

Podsumowanie parametrów farmakokinetycznych

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Tmax (czas do osiągnięcia stężenia maksymalnego) 1,5-3 godziny Po podaniu doustnym
Cmax przy dawce 80 mg/m² 130 ng/ml Maksymalne stężenie we krwi
Biodostępność około 40% Niezależna od spożywania pokarmu
Objętość dystrybucji średnio 21,2 l/kg (zakres: 7,5-39,7 l/kg) Wskazuje na rozległą dystrybucję tkankową
Wiązanie z białkami osocza 13,5% Relatywnie niskie
Wiązanie z płytkami krwi 78% Główne wiązanie z komórkami krwi
Okres półtrwania w fazie eliminacji około 40 godzin Długi okres eliminacji
Klirens we krwi 0,72 l/h/kg (zakres: 0,32-1,26 l/h/kg) Porównywalny z przepływem krwi w wątrobie
Wydalanie przez nerki <5% podanej dawki Głównie w postaci niezmienionej
Główna droga eliminacji Wydalanie z żółcią Zarówno dla niezmienionej winorelbiny, jak i metabolitów
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl