Wskazania do stosowania leku Ultravist – kiedy i u jakich pacjentów stosować

Ultravist (jopromid) to środek kontrastowy zawierający jod, stosowany wyłącznie w celach diagnostycznych. Dostępny jest w dwóch stężeniach: Ultravist 300 (623,40 mg jopromidu/ml, odpowiadające 300 mg jodu/ml) oraz Ultravist 370 (768,86 mg jopromidu/ml, odpowiadające 370 mg jodu/ml). Roztwór może być podawany dożylnie, dotętniczo lub do jam ciała, w zależności od rodzaju badania diagnostycznego.¹

Wskazania ogólne dla obu stężeń (Ultravist 300 i 370)

Oba stężenia preparatu Ultravist mogą być stosowane w następujących procedurach diagnostycznych:²

• Tomografia komputerowa (TK) – wzmocnienie kontrastowe badania tomograficznego pozwala na lepszą ocenę struktur anatomicznych i patologicznych
• Arteriografia – badanie naczyń tętniczych z wykorzystaniem promieniowania rentgenowskiego
• Wenografia – obrazowanie naczyń żylnych
• Cyfrowa angiografia subtrakcyjna (DSA) – zarówno przy podaniu dożylnym, jak i dotętniczym
• Urografia dożylna – badanie układu moczowego
• Endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna (ERCP) – obrazowanie dróg żółciowych i przewodu trzustkowego
• Artrografia – badanie stawów
• Badania innych jam ciała – podanie środka kontrastowego do naturalnych lub patologicznych jam ciała

Zastosowanie w mammografii ze wzmocnieniem kontrastowym

Ultravist może być stosowany u dorosłych kobiet w mammografii ze wzmocnieniem kontrastowym. Wskazanie to dotyczy oceny i wykrywania znanych lub podejrzewanych zmian w piersi. Preparat może być używany jako:³

• Uzupełnienie standardowej mammografii (z badaniem USG lub bez)
• Alternatywa dla rezonansu magnetycznego (MRI) w sytuacjach, gdy MRI jest przeciwwskazany lub niedostępny

Wskazanie specjalne dla Ultravist 370

Ultravist w stężeniu 370 mg jodu/ml (768,86 mg jopromidu/ml) jest szczególnie zalecany do stosowania w angiokardiografii – badaniu diagnostycznym umożliwiającym obrazowanie jam serca i dużych naczyń krwionośnych wychodzących z serca. Wyższe stężenie jodu zapewnia lepsze wzmocnienie kontrastowe w tych specyficznych badaniach.⁴

Właściwości fizykochemiczne istotne przy wyborze stężenia

Przy wyborze odpowiedniego stężenia preparatu Ultravist dla konkretnego pacjenta i rodzaju badania, należy uwzględnić następujące właściwości fizykochemiczne:⁵

Należy zwrócić uwagę, że wraz ze wzrostem stężenia jodu zwiększa się osmolalność, lepkość i gęstość preparatu. Wyższe wartości tych parametrów, szczególnie lepkości, mogą mieć znaczenie kliniczne przy wyborze stężenia dla konkretnych zastosowań i grup pacjentów.⁶

Wybór odpowiedniego stężenia preparatu

Przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu preparatu Ultravist w konkretnym stężeniu, należy kierować się rodzajem badania, lokalizacją anatomiczną badanego obszaru oraz potrzebną jakością wzmocnienia kontrastowego. Ultravist 370, ze względu na wyższe stężenie jodu, zapewnia lepsze wzmocnienie kontrastowe, ale jednocześnie charakteryzuje się wyższą lepkością, co może mieć znaczenie przy podaniu przez cienkie cewniki lub u pacjentów z ograniczonym przepływem naczyniowym.

Należy pamiętać, że Ultravist zawiera śladowe ilości sodu – każdy ml zawiera do 0,01109 mmol (co odpowiada 0,255 mg) sodu, co może mieć znaczenie u pacjentów na diecie niskosodowej.⁷