Właściwości farmakodynamiczne
Terbilum 10 mg/g

Terbinafina, należąca do grupy alliloamin, jest lekiem przeciwgrzybiczym stosowanym miejscowo, o kodzie ATC D01A E15. Jej mechanizm działania polega na selektywnym hamowaniu epoksydazy skwalenu, co prowadzi do niedoboru ergosterolu w błonie komórkowej grzybów oraz toksycznej akumulacji skwalenu wewnątrzkomórkowo. Te zmiany biochemiczne skutkują śmiercią komórki grzyba. Terbinafina wykazuje szerokie spektrum działania przeciwgrzybiczego, skuteczna jest wobec dermatofitów, pleśni oraz niektórych grzybów dimorficznych, wykazując działanie grzybobójcze już w niskich stężeniach. W przypadku drożdżaków jej efekt może być grzybobójczy lub grzybostatyczny, zależnie od gatunku patogenu.

Właściwości farmakodynamiczne

Terbinafina jest substancją czynną należącą do grupy farmakoterapeutycznej leków dermatologicznych, a konkretnie leków przeciwgrzybiczych do stosowania miejscowego (kod ATC: D01A E15). Należy do grupy alliloamin, charakteryzujących się szerokim spektrum działania przeciwgrzybiczego.1

Mechanizm działania

Mechanizm działania terbinafiny opiera się na selektywnym zakłócaniu wczesnej fazy biosyntezy steroli w komórkach grzybów. Działanie to prowadzi do dwóch kluczowych efektów biochemicznych:2

  • Niedobór ergosterolu – podstawowego składnika błony komórkowej grzybów, niezbędnego do utrzymania integralności i funkcji komórki
  • Wewnątrzkomórkowa akumulacja skwalenu – związku pośredniego w biosyntezie steroli, który w nadmiarze staje się toksyczny dla komórki grzyba

Na poziomie molekularnym terbinafina selektywnie hamuje aktywność epoksydazy skwalenu w błonie komórkowej grzybów. Ten enzym jest kluczowy w procesie konwersji skwalenu do ergosterolu.3 Kombinacja niedoboru ergosterolu i kumulacji skwalenu wywołuje kaskadę zmian prowadzących ostatecznie do śmierci komórki grzyba.4

Spektrum działania przeciwgrzybiczego

Terbinafina wykazuje zróżnicowane działanie wobec poszczególnych grup mikroorganizmów grzybiczych. Aktywność przeciwgrzybicza zależy od stężenia substancji oraz od gatunku patogenu:5

Grupa mikroorganizmów Rodzaj działania Uwagi
Dermatofity Grzybobójcze Skuteczne już w małych stężeniach
Pleśnie Grzybobójcze Skuteczne już w małych stężeniach
Grzyby dimorficzne Grzybobójcze Tylko niektóre gatunki, skuteczne w małych stężeniach
Drożdżaki Grzybobójcze lub grzybostatyczne Zależne od gatunku

Działanie grzybobójcze (fungicydalne) oznacza bezpośrednie zabijanie komórek grzyba, podczas gdy działanie grzybostatyczne polega na hamowaniu wzrostu i namnażania się grzybów bez bezpośredniego powodowania ich śmierci.

Terbinafina w postaci chlorowodorku, zastosowana w kremie o stężeniu 10 mg/g, zapewnia odpowiednią koncentrację substancji czynnej w miejscu aplikacji, umożliwiając skuteczne zwalczanie wrażliwych patogenów grzybiczych w obrębie skóry.6

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl