Właściwości farmakodynamiczne
Symgliptin 50 mg
Symgliptin jest doustnym lekiem hipoglikemizującym z grupy inhibitorów dipeptydylopeptydazy 4 (DPP-4), stosowanym w terapii cukrzycy typu 2 (kod ATC: A10BH01). Mechanizm działania opiera się na hamowaniu enzymu DPP-4, co prowadzi do zwiększenia stężenia aktywnych inkretyn – GLP-1 oraz GIP. Hormony te, uwalniane w jelicie w odpowiedzi na posiłek, stymulują wydzielanie insuliny i hamują sekrecję glukagonu w sposób zależny od stężenia glukozy we krwi. W efekcie dochodzi do poprawy kontroli glikemii, manifestującej się obniżeniem hemoglobiny glikowanej A1c (HbA1c), glukozy na czczo oraz glikemii poposiłkowej. W przeciwieństwie do pochodnych sulfonylomocznika, Symgliptin nie wywołuje hipoglikemii, gdyż jego działanie jest aktywne tylko przy podwyższonym stężeniu glukozy.
Właściwości farmakodynamiczne
Produkt leczniczy Symgliptin należy do klasy doustnych leków hipoglikemizujących określanych jako inhibitory dipeptydylopeptydazy 4 (DPP-4). W klasyfikacji farmakoterapeutycznej produkt został przypisany do grupy leków stosowanych w cukrzycy, inhibitorów dipeptydylopeptydazy 4 (DPP-4), kod ATC: A10BH01.1
Mechanizm działania
Poprawa kontroli glikemii obserwowana podczas stosowania produktu leczniczego Symgliptin wynika z pośrednictwa w zwiększaniu stężenia aktywnych hormonów z grupy inkretyn. Do tych hormonów zaliczamy glukagonopodobny peptyd-1 (GLP-1) oraz zależny od glukozy polipeptyd insulinotropowy (GIP), które są uwalniane w jelicie przez cały dzień, a ich stężenie zwiększa się w odpowiedzi na spożycie pokarmu.2
Inkretyny stanowią element endogennego systemu uczestniczącego w fizjologicznej kontroli homeostazy glukozy. Gdy stężenie glukozy we krwi jest prawidłowe lub podwyższone, GLP-1 oraz GIP zwiększają syntezę insuliny i jej uwalnianie z komórek beta trzustki. Mechanizm ten zachodzi poprzez wewnątrzkomórkowe szlaki sygnalizacyjne wykorzystujące cykliczny AMP.3
Efekty farmakodynamiczne
Badania na zwierzęcych modelach cukrzycy typu 2 wykazały, że leczenie GLP-1 lub inhibitorami DPP-4 powoduje zwiększenie reaktywności komórek beta trzustki oraz pobudza biosyntezę i uwalnianie insuliny. Przy zwiększonym stężeniu insuliny następuje intensyfikacja wychwytu glukozy przez tkanki.4
GLP-1 wykazuje również zdolność do zmniejszania wydzielania glukagonu przez komórki alfa trzustki. Zmniejszenie stężenia glukagonu w połączeniu ze zwiększeniem stężenia insuliny prowadzi do ograniczenia wytwarzania glukozy w wątrobie, co skutkuje obniżeniem stężenia glukozy we krwi.5
Istotną cechą działania inkretyn jest ich zależność od stężenia glukozy. Gdy stężenie glukozy we krwi jest niskie, nie obserwuje się pobudzenia uwalniania insuliny ani zahamowania wydzielania glukagonu przez GLP-1. Zarówno w przypadku GLP-1, jak i GIP, pobudzenie uwalniania insuliny nasila się wraz ze wzrostem stężenia glukozy powyżej wartości prawidłowych. Co więcej, GLP-1 nie zaburza prawidłowej odpowiedzi glukagonu na hipoglikemię, co stanowi istotny mechanizm zabezpieczający.6
Rola enzymu DPP-4
Aktywność hormonów z grupy inkretyn (GLP-1 i GIP) jest ograniczana przez enzym DPP-4, który powoduje szybką hydrolizę tych hormonów z wytworzeniem nieaktywnych produktów. Sytagliptyna, substancja czynna produktu Symgliptin, zapobiega hydrolizie inkretyn przez DPP-4, co prowadzi do zwiększenia stężenia aktywnych form GLP-1 i GIP w osoczu krwi.7
Poprzez zwiększenie stężenia aktywnych inkretyn, sytagliptyna nasila uwalnianie insuliny oraz zmniejsza stężenie glukagonu w sposób zależny od stężenia glukozy. U pacjentów z cukrzycą typu 2 i hiperglikemią, zmiany w stężeniach insuliny i glukagonu prowadzą do:8
- zmniejszenia wartości hemoglobiny glikowanej A1c (HbA1c)
- zmniejszenia stężenia glukozy na czczo
- obniżenia stężenia glukozy po posiłku
Porównanie z pochodnymi sulfonylomocznika
Zależny od glukozy mechanizm działania sytagliptyny istotnie różni się od mechanizmu działania pochodnych sulfonylomocznika. Pochodne sulfonylomocznika zwiększają wydzielanie insuliny nawet przy niskim stężeniu glukozy, co może prowadzić do hipoglikemii zarówno u pacjentów z cukrzycą typu 2, jak i u osób zdrowych. Sytagliptyna natomiast działa tylko wtedy, gdy stężenie glukozy jest podwyższone, co zmniejsza ryzyko hipoglikemii.9
Selektywność działania
Sytagliptyna jest silnym i wysoce selektywnym inhibitorem enzymu DPP-4. Istotną cechą farmakodynamiczną jest fakt, że w stężeniach terapeutycznych sytagliptyna nie powoduje zahamowania blisko spokrewnionych enzymów DPP-8 czy DPP-9, co przyczynia się do jej korzystnego profilu bezpieczeństwa.10
| Parametr farmakodynamiczny | Charakterystyka sytagliptyny |
|---|---|
| Grupa farmakoterapeutyczna | Inhibitory dipeptydylopeptydazy 4 (DPP-4) |
| Kod ATC | A10BH01 |
| Główny mechanizm działania | Hamowanie enzymu DPP-4, zwiększanie stężenia aktywnych inkretyn (GLP-1, GIP) |
| Efekty metaboliczne | Zwiększenie wydzielania insuliny, zmniejszenie wydzielania glukagonu (zależne od glukozy) |
| Selektywność | Wysoka selektywność wobec DPP-4, brak wpływu na DPP-8 i DPP-9 |
| Ryzyko hipoglikemii | Niskie (ze względu na glukozozależny mechanizm działania) |
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania