Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Sewofluran (Sojourn, 100%, płyn do sporządzania inhalacji parowej) wykazuje bezpieczeństwo i skuteczność podczas jednoczesnego stosowania z różnymi produktami leczniczymi powszechnie używanymi w trakcie zabiegów chirurgicznych. Dotyczy to leków wpływających na ośrodkowy i autonomiczny układ nerwowy, środków zwiotczających mięśnie szkieletowe, leków przeciwzakaźnych (w tym aminoglikozydów), hormonów i ich syntetycznych odpowiedników, produktów krwiopochodnych oraz leków oddziałujących na układ krążenia, włączając adrenalinę.¹

Interakcje z lekami działającymi na układ krążenia

Beta-sympatykomimetyki oraz substancje alfa- i beta-sympatykomimetyczne wymagają szczególnej ostrożności podczas stosowania z sewofluranem ze względu na ryzyko wystąpienia arytmii komorowych. Dotyczy to zwłaszcza izoprenaliny, adrenaliny i noradrenaliny. Przy miejscowym opanowywaniu krwawienia za pomocą iniekcji podskórnych lub dodziąsłowych dawkowanie adrenaliny nie powinno przekraczać 0,1 mg w ciągu 10 minut lub 0,3 mg w ciągu godziny u dorosłych pacjentów. Pozajelitowe podawanie adrenaliny i noradrenaliny nie jest zalecane.²

Antagoniści wapnia, szczególnie pochodne dihydropirydyny, w połączeniu z sewofluranem mogą prowadzić do znacznego niedociśnienia. Konieczna jest ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tych leków ze względu na ryzyko wystąpienia dodatkowego ujemnego działania inotropowego.³

Epinefryna/Adrenalina – sewofluran, podobnie jak izofluran, uwrażliwia mięsień sercowy na arytmogenne działanie egzogennej adrenaliny. Dawkę progową adrenaliny dla wywoływania licznych arytmii komorowych ustalono na poziomie 5 mikrogramów na kg.⁴

Beta-adrenolityki – sewofluran może nasilać ujemne działanie inotropowe, chronotropowe i dromotropowe tych leków poprzez blokowanie mechanizmów kompensacyjnych układu krążenia. Należy ostrzec pacjentów przed samodzielnym przerwaniem przyjmowania beta-adrenolityków oraz unikać nagłego przerywania leczenia. Istotne jest, aby lekarz anestezjolog był poinformowany o prowadzonym leczeniu z zastosowaniem beta-adrenolityków.⁵

Werapamil stosowany jednocześnie z sewofluranem może prowadzić do zaburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego.⁶

Interakcje z lekami zwiotczającymi mięśnie szkieletowe

Sukcynylocholina stosowana jednocześnie z wziewnymi środkami znieczulającymi, w tym sewofluranem, może w rzadkich przypadkach powodować zwiększenie stężenia potasu w surowicy, co u dzieci i młodzieży w okresie pooperacyjnym może prowadzić do zaburzeń rytmu serca, a nawet zgonu.⁷

Niedepolaryzujące środki zwiotczające mięśnie szkieletowe – sewofluran, podobnie jak inne wziewne środki znieczulające, wpływa zarówno na nasilenie, jak i na czas trwania blokady przewodnictwa nerwowo-mięśniowego wywołanej przez te leki. Sewofluran zastosowany jako uzupełnienie znieczulenia wywołanego alfentanylem i N₂O nasila blok przewodnictwa nerwowo-mięśniowego indukowanego przez pankuronium, wekuronium lub atrakurium.⁸

Przy podawaniu z sewofluranem, dawki tych leków należy dostosować podobnie jak w przypadku stosowania izofluranu. Nie zbadano wpływu sewofluranu na działanie sukcynylocholiny ani czasu trwania depolaryzującego bloku przewodnictwa nerwowo-mięśniowego.⁹

Należy pamiętać, że zmniejszenie dawki leków hamujących przewodnictwo nerwowo-mięśniowe podczas indukcji znieczulenia może skutkować opóźnieniem w uzyskaniu warunków umożliwiających intubację dotchawiczą lub spowodować niedostateczne zwiotczenie mięśni. Wynika to z faktu, że nasilenie działania tych leków obserwuje się dopiero po kilku minutach od rozpoczęcia podawania sewofluranu. Neostygmina może antagonizować działanie niedepolaryzujących środków zwiotczających.¹⁰

W przypadku braku konkretnych zaleceń dotyczących stosowania niedepolaryzujących leków zwiotczających mięśnie szkieletowe z sewofluranem należy:¹¹

• nie zmniejszać dawki tych leków w celu wykonania intubacji dotchawiczej
• rozważyć zmniejszenie dawki w trakcie podtrzymania znieczulenia (w porównaniu do znieczulenia prowadzonego przy użyciu N₂O z opioidami)
• podawać dodatkowe dawki leków zwiotczających w oparciu o ocenę stymulacji nerwów

Interakcje z lekami wpływającymi na ośrodkowy układ nerwowy

Benzodiazepiny i opioidy – podobnie jak w przypadku innych wziewnych środków znieczulających, stosowanie benzodiazepin i opioidów powoduje obniżenie wartości minimalnego stężenia pęcherzykowego (MAC) sewofluranu. Sewofluran może być bezpiecznie podawany łącznie z tymi grupami leków powszechnie stosowanymi w chirurgii.¹²

Opioidy takie jak alfentanyl i sufentanyl w połączeniu z sewofluranem mogą wywoływać synergistyczne spowolnienie rytmu serca, spadek ciśnienia krwi oraz zwolnienie tempa oddychania.¹³

Barbiturany mogą być podawane łącznie z sewofluranem, podobnie jak propofol i inne powszechnie stosowane anestetyki dożylne. Po zastosowaniu dożylnego anestetyku może być konieczne użycie niższych stężeń sewofluranu.¹⁴

Podtlenek azotu stosowany jednocześnie z sewofluranem, podobnie jak z innymi halogenowanymi wziewnymi środkami znieczulającymi, powoduje obniżenie wartości MAC. U dorosłych wartość MAC ulega zmniejszeniu o około 50%, a u pacjentów pediatrycznych o około 25%.¹⁵

Interakcje związane z metabolizmem

Induktory izoenzymu CYP2E1 – produkty lecznicze i związki powodujące wzrost aktywności izoenzymu 2E1 cytochromu P450 (CYP2E1), np. izoniazyd i alkohol, mogą nasilać metabolizm sewofluranu, prowadząc do znaczącego wzrostu stężenia fluorków w osoczu. Jednoczesne stosowanie sewofluranu i izoniazydu może dodatkowo nasilić działanie hepatotoksyczne izoniazydu. Ze względu na możliwą indukcję metabolizmu, leczenie izoniazydem należy przerwać na 1 tydzień przed zabiegiem i ponownie rozpocząć dopiero po 15 dniach od zabiegu.¹⁶

Interakcje z preparatami roślinnymi

Ziele dziurawca – u pacjentów długotrwale stosujących ziele dziurawca opisywano przypadki ciężkiego niedociśnienia tętniczego oraz opóźnionego wybudzania się ze znieczulenia halogenowanymi wziewnymi środkami znieczulającymi, w tym sewofluranem.¹⁷

Interakcje z pochodnymi amfetaminy

Pochodne amfetaminy i efedryny – stosowanie amfetaminy i jej pochodnych, jak również efedryny i jej pochodnych, może skutkować przedoperacyjnym przełomem nadciśnieniowym. Wskazane jest przerwanie leczenia tymi lekami na kilka dni przed zabiegiem.¹⁸

Sympatykomimetyki o pośrednim działaniu (np. amfetaminy, efedryna) stosowane jednocześnie z sewofluranem niosą ryzyko wystąpienia ostrego epizodu nadciśnieniowego.¹⁹

Interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO)

Nieselektywne inhibitory MAO – przy stosowaniu z sewofluranem nie można wykluczyć ryzyka zapaści w trakcie zabiegu, ponieważ takie przypadki zostały zaobserwowane przy innych halogenowych wziewnych środkach znieczulających. Zaleca się przerwanie leczenia inhibitorami MAO na 2 tygodnie przed zabiegiem.²⁰

Interakcje sewofluranu z alkoholem

Alkohol etylowy, podobnie jak inne substancje indukujące izoenzym CYP2E1 cytochromu P450, może nasilać metabolizm sewofluranu. Efektem tego procesu może być znaczący wzrost stężenia fluorków w osoczu, które są produktami degradacji sewofluranu.²¹

Zwiększone stężenie fluorków może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, w tym potencjalnej nefrotoksyczności. Z tego powodu zaleca się abstynencję od alkoholu przez co najmniej 24 godziny przed planowanym znieczuleniem z użyciem sewofluranu.

Dodatkowo, alkohol może wydłużać czas działania sewofluranu poprzez synergistyczny efekt depresyjny na ośrodkowy układ nerwowy. Pacjenci, którzy spożywali alkohol przed zabiegiem, mogą wymagać mniejszych dawek sewofluranu do osiągnięcia właściwego poziomu znieczulenia, a także mogą doświadczać wydłużonego czasu wybudzania i zwiększonego ryzyka powikłań oddechowych.