Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Romazic

Produkt leczniczy Romazic (rozuwastatyna) wymaga szczególnej uwagi ze strony lekarza przepisującego oraz pacjenta ze względu na potencjalne ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Poniżej przedstawiono kluczowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania leku, które należy uwzględnić podczas terapii.¹

Działanie na nerki

U pacjentów przyjmujących rozuwastatynę w dużych dawkach, szczególnie 40 mg, obserwowano przemijającą lub sporadyczną proteinurię pochodzenia kanalikowego, wykrywaną za pomocą testów paskowych. Nie stwierdzono, aby występowanie proteinurii poprzedzało rozwój ostrej lub postępującej choroby nerek, jednakże częstość ciężkich działań niepożądanych nerkowych po wprowadzeniu leku do obrotu jest większa przy dawce 40 mg.²

U pacjentów stosujących rozuwastatynę w dawce 40 mg zaleca się rutynowe monitorowanie czynności nerek podczas wizyt kontrolnych.³

Działanie na mięśnie

Podczas terapii rozuwastatyną, zwłaszcza w dawkach przekraczających 20 mg, obserwowano działania niepożądane dotyczące mięśni szkieletowych, takie jak bóle mięśni, miopatia oraz rzadko rabdomioliza. Przy jednoczesnym stosowaniu ezetymibu i inhibitora reduktazy HMG-CoA odnotowano bardzo rzadkie przypadki rabdomiolizy. Należy zachować ostrożność przy łączeniu tych leków, gdyż nie można wykluczyć interakcji farmakodynamicznej.⁴

Podobnie jak w przypadku innych statyn, częstość występowania rabdomiolizy związanej z rozuwastatyną po wprowadzeniu jej do obrotu jest większa po dawce 40 mg.⁵

Pomiar aktywności kinazy kreatynowej (CK)

Aktywność kinazy kreatynowej (CK) nie powinna być mierzona po intensywnym wysiłku fizycznym ani w przypadku występowania innych możliwych przyczyn podwyższenia jej wartości, ponieważ może to prowadzić do błędnej interpretacji wyników. Jeśli przed rozpoczęciem leczenia aktywność CK jest znacznie podwyższona (>5 × GGN, górna granica normy), należy wykonać badanie kontrolne po 5-7 dniach. Nie należy rozpoczynać terapii, jeśli w badaniu kontrolnym aktywność CK nadal przekracza pięciokrotnie GGN.^{Czynniki ryzyka przed rozpoczęciem leczenia}

Rozuwastatynę, podobnie jak inne statyny, należy stosować ostrożnie u pacjentów z czynnikami predysponującymi do wystąpienia miopatii lub rabdomiolizy, takimi jak:⁷

• Zaburzenia czynności nerek – pacjenci z niewydolnością nerek są bardziej narażeni na powikłania mięśniowe⁸
• Niedoczynność tarczycy – może zwiększać ryzyko miopatii⁹
• Genetycznie uwarunkowane choroby mięśni u pacjenta lub członków jego rodziny¹⁰
• Wcześniejsze wystąpienie objawów uszkodzenia mięśni po leczeniu innym inhibitorem reduktazy HMG-CoA lub fibratami¹¹
• Nadużywanie alkoholu¹²
• Wiek powyżej 70 lat¹³
• Sytuacje, w których może dojść do zwiększenia stężenia substancji czynnej w osoczu¹⁴
• Jednoczesne stosowanie leków z grupy fibratów¹⁵

U pacjentów z wymienionymi czynnikami ryzyka należy dokładnie rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko związane z leczeniem, a w trakcie terapii zaleca się ścisłą obserwację pacjenta.^{Monitorowanie w trakcie leczenia}

Pacjent powinien zostać poinstruowany, aby natychmiast poinformował lekarza o wystąpieniu niewyjaśnionych bólów mięśni, osłabienia siły mięśniowej lub kurczów mięśni, szczególnie jeśli towarzyszy im złe samopoczucie lub gorączka. U takich pacjentów należy oznaczyć aktywność kinazy kreatynowej.¹⁷

Jeśli aktywność CK jest znacząco podwyższona (>5 × GGN) lub jeśli objawy mięśniowe są nasilone i powodują dolegliwości podczas codziennych czynności (nawet gdy CK ≤5 × GGN), należy przerwać leczenie. Po ustąpieniu objawów klinicznych i normalizacji aktywności CK można rozważyć ponowne zastosowanie rozuwastatyny lub innego inhibitora reduktazy HMG-CoA w najmniejszej dawce, przy ścisłej kontroli pacjenta.¹⁹

Martwicza miopatia o podłożu immunologicznym (IMNM)

Bardzo rzadko podczas leczenia statynami, w tym rozuwastatyną, lub po jego zakończeniu zgłaszano immunozależną miopatię martwiczą (IMNM). Klinicznie IMNM charakteryzuje się osłabieniem mięśni proksymalnych i podwyższoną aktywnością kinazy kreatynowej, które utrzymują się mimo zaprzestania leczenia statynami.²⁰

Interakcje lekowe wpływające na mięśnie

Badania kliniczne nie wykazały zwiększonego działania rozuwastatyny na mięśnie szkieletowe przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami. Jednakże u pacjentów leczonych jednocześnie innymi inhibitorami reduktazy HMG-CoA, pochodnymi kwasu fibrynowego (w tym gemfibrozylem), cyklosporyną, kwasem nikotynowym, lekami przeciwgrzybiczymi z grupy azoli, inhibitorami proteazy oraz antybiotykami makrolidowymi obserwowano zwiększenie częstości występowania zapalenia mięśni i miopatii.²¹

Gemfibrozyl stosowany jednocześnie z inhibitorami reduktazy HMG-CoA zwiększa ryzyko wystąpienia miopatii. Z tego powodu nie zaleca się jednoczesnego stosowania gemfibrozylu i rozuwastatyny. Przy rozważaniu terapii skojarzonej z fibratami lub kwasem nikotynowym należy dokładnie ocenić korzyści wynikające ze zmiany profilu lipidowego i potencjalne ryzyko. Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny w dawce 40 mg oraz leków z grupy fibratów jest przeciwwskazane.²²

Kwas fusydowy

Nie wolno stosować produktu Romazic jednocześnie z kwasem fusydowym podawanym ogólnoustrojowo lub w okresie 7 dni po zakończeniu leczenia kwasem fusydowym. U pacjentów, u których ogólnoustrojowe podawanie kwasu fusydowego jest konieczne, leczenie statynami należy przerwać na czas terapii kwasem fusydowym.²³

Istnieją doniesienia o przypadkach rabdomiolizy (w tym niektórych zakończonych zgonem) u pacjentów leczonych równocześnie kwasem fusydowym i statynami. Pacjentów należy poinformować, aby niezwłocznie zgłosili się do lekarza w przypadku wystąpienia objawów osłabienia, bólu lub tkliwości mięśni.²⁴

Leczenie statynami można wznowić po upływie siedmiu dni od podania ostatniej dawki kwasu fusydowego. W wyjątkowych przypadkach, gdy konieczne jest długotrwałe podawanie ogólnoustrojowe kwasu fusydowego (np. w leczeniu ciężkich zakażeń), jednoczesne stosowanie produktu Romazic i kwasu fusydowego należy rozważyć wyłącznie indywidualnie dla każdego pacjenta i pod ścisłym nadzorem lekarza.²⁵

Przeciwwskazania w stanach ostrego zagrożenia

Nie należy stosować produktu Romazic, jeśli u pacjenta występują ostre, ciężkie objawy mogące wskazywać na miopatię lub predysponujące do wystąpienia wtórnej niewydolności nerek na skutek rabdomiolizy, takie jak:²⁶

• Posocznica – stan zapalny całego organizmu wywołany przez infekcję
• Niedociśnienie – niskie ciśnienie tętnicze krwi
• Rozległy zabieg chirurgiczny
• Uraz
• Ciężkie zaburzenia metaboliczne
• Zaburzenia wewnątrzwydzielnicze i elektrolitowe
• Niekontrolowana padaczka

Działanie na czynność wątroby

Rozuwastatynę, podobnie jak inne statyny, należy stosować ostrożnie u pacjentów nadużywających alkoholu i/lub mających w wywiadzie chorobę wątroby.²⁷

Zaleca się wykonanie badań czynności wątroby przed rozpoczęciem leczenia i 3 miesiące po jego rozpoczęciu. Terapię należy przerwać lub zmniejszyć dawkę rozuwastatyny, jeśli aktywność aminotransferaz w surowicy jest ponad 3-krotnie większa niż górna granica normy. Częstość występowania ciężkich działań niepożądanych ze strony wątroby (głównie zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych) po wprowadzeniu rozuwastatyny do obrotu jest większa po dawce 40 mg.²⁸

U pacjentów z wtórną hipercholesterolemią spowodowaną niedoczynnością tarczycy lub zespołem nerczycowym przed rozpoczęciem leczenia rozuwastatyną należy zastosować odpowiednie leczenie choroby podstawowej.²⁹

Różnice etniczne

W badaniach farmakokinetycznych wykazano zwiększoną ekspozycję na rozuwastatynę u pacjentów pochodzenia azjatyckiego w porównaniu z rasą kaukaską, co należy uwzględnić przy ustalaniu dawkowania.³⁰

Interakcje z inhibitorami proteazy

U pacjentów przyjmujących rozuwastatynę równocześnie z różnymi inhibitorami proteaz w skojarzeniu z rytonawirem obserwowano zwiększoną ekspozycję ogólnoustrojową na rozuwastatynę. Należy rozważyć zarówno korzyść wynikającą ze zmniejszenia stężeń lipidów wskutek stosowania produktu Romazic u pacjentów z zakażeniem HIV leczonych inhibitorami proteaz, jak i możliwość zwiększenia stężeń rozuwastatyny w osoczu przy rozpoczynaniu leczenia i zwiększaniu dawki produktu Romazic.³¹

Równoczesne stosowanie rozuwastatyny z niektórymi inhibitorami proteaz nie jest zalecane, jeśli dawkowanie rozuwastatyny nie zostanie odpowiednio dostosowane.³²

Śródmiąższowe zapalenie płuc

W rzadkich przypadkach donoszono o występowaniu śródmiąższowego zapalenia płuc podczas stosowania niektórych statyn, szczególnie przy długotrwałym leczeniu. Objawy mogą obejmować duszność, nieproduktywny kaszel i pogorszenie ogólnego stanu zdrowia (zmęczenie, zmniejszenie masy ciała i gorączkę). Jeśli istnieje podejrzenie rozwoju śródmiąższowego zapalenia płuc, należy przerwać leczenie statynami.³³

Cukrzyca

Dane naukowe sugerują, że wszystkie leki z grupy statyn mogą zwiększać stężenie glukozy we krwi i u niektórych pacjentów z wysokim ryzykiem wystąpienia cukrzycy w przyszłości mogą powodować hiperglikemię wymagającą odpowiedniej opieki diabetologicznej. Korzyści z leczenia statynami w postaci zmniejszenia ryzyka rozwoju chorób naczyniowych przeważają jednak nad tym ryzykiem, dlatego nie powinno się z tego powodu przerywać terapii.³⁴

Pacjentów z grupy ryzyka (pacjentów, u których stężenie glukozy na czczo wynosi od 5,6 do 6,9 mmol/l, BMI >30 kg/m², ze zwiększonym stężeniem triglicerydów, z nadciśnieniem tętniczym) należy poddać kontroli klinicznej i biochemicznej zgodnie z lokalnymi wytycznymi.³⁶

Ciężkie skórne reakcje niepożądane

Podczas stosowania rozuwastatyny obserwowano ciężkie skórne działania niepożądane, takie jak zespół Stevensa-Johnsona (SJS) i reakcja polekowa z eozynofilią i objawami ogólnymi (DRESS), które mogą zagrażać życiu lub prowadzić do zgonu. Przy przepisywaniu leku należy poinformować pacjenta o przedmiotowych i podmiotowych objawach ciężkich reakcji skórnych oraz uważnie go obserwować podczas leczenia.³⁷

Jeśli objawy przedmiotowe i podmiotowe wskazują na wystąpienie tych reakcji, należy natychmiast przerwać stosowanie produktu Romazic i rozważyć alternatywne leczenie. Jeśli u pacjenta wystąpiła ciężka reakcja, taka jak SJS lub DRESS podczas stosowania produktu Romazic, nie należy nigdy ponownie podawać tego leku temu pacjentowi.³⁸

Stosowanie u dzieci i młodzieży

U dzieci w wieku od 6 do 17 lat stosujących rozuwastatynę dane dotyczące oceny wzrostu, masy ciała, wskaźnika BMI i rozwoju drugorzędowych cech płciowych według skali Tannera są ograniczone do 2 lat. Po dwóch latach leczenia w ramach badań klinicznych nie wykazano wpływu na wzrost, masę ciała, wskaźnik BMI ani dojrzałość płciową.³⁹

W badaniach klinicznych u dzieci i młodzieży przyjmującej rozuwastatynę przez 52 tygodnie, wzrost aktywności kinazy kreatyniny >10 × GGN oraz objawy mięśniowe po ćwiczeniach lub zwiększonej aktywności fizycznej obserwowano częściej niż w badaniach u osób dorosłych.^{Nietolerancja laktozy}

Produkt nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.⁴¹

Należy zwrócić uwagę, że produkt zawiera laktożę jednowodną w następujących ilościach:⁴²

Produkt zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co oznacza, że jest praktycznie „wolny od sodu”.⁴³