Działania niepożądane
Rivaroxaban Aurovitas 20 mg
Bezpieczeństwo stosowania rywaroksabanu zostało potwierdzone w 13 badaniach klinicznych fazy III, obejmujących 69 608 dorosłych oraz 488 pacjentów pediatrycznych (fazy II i III). Najczęstszymi działaniami niepożądanymi są krwawienia, w tym z nosa (4,5%) i przewodu pokarmowego (3,8%), co wynika z mechanizmu przeciwzakrzepowego leku. Częstość krwawień i anemii różni się w zależności od wskazań terapeutycznych, np. u dorosłych po aloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego krwawienia występują u 6,8% pacjentów, a anemia u 5,9%. U dzieci i młodzieży profil bezpieczeństwa jest podobny, choć częściej obserwuje się ból głowy (16,7%), gorączkę (11,7%) i krwawienia z nosa (11,2%). Rywaroksaban zwiększa ryzyko krwawień z błon śluzowych, w tym krwawień miesiączkowych, oraz niedokrwistości, co wymaga monitorowania hemoglobiny i hematokrytu.
- Działania niepożądane leku Rivaroxaban Aurovitas
- Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
- Krwawienia jako główny rodzaj działań niepożądanych
- Objawy powikłań krwotocznych
- Grupy ryzyka powikłań krwotocznych
- Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
- Tabela działań niepożądanych rywaroksabanu
- Częstość krwawień i anemii w badaniach klinicznych
- Zgłaszanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Rivaroxaban Aurovitas
Bezpieczeństwo stosowania rywaroksabanu zostało wnikliwie ocenione w trzynastu kluczowych badaniach klinicznych fazy III, obejmujących łącznie 69 608 dorosłych pacjentów oraz 488 pacjentów pediatrycznych w badaniach fazy II i III. Profil bezpieczeństwa leku został szczegółowo udokumentowany, uwzględniając specyfikę różnych wskazań terapeutycznych oraz grup wiekowych.1
Podsumowanie profilu bezpieczeństwa
Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi podczas terapii rywaroksabanem są krwawienia, w tym krwawienia z nosa (4,5%) oraz krwotoki z przewodu pokarmowego (3,8%). Jest to związane z mechanizmem działania leku jako substancji przeciwzakrzepowej. Częstość występowania krwawień oraz anemii różni się w zależności od konkretnego wskazania terapeutycznego.2
Krwawienia jako główny rodzaj działań niepożądanych
Ze względu na farmakologiczny mechanizm działania, stosowanie rywaroksabanu wiąże się z podwyższonym ryzykiem wystąpienia krwawień o różnym nasileniu i lokalizacji. Mogą to być zarówno krwawienia jawne, jak i utajone, pochodzące z różnych tkanek i narządów, które potencjalnie mogą prowadzić do niedokrwistości pokrwotocznej. Objawy, nasilenie oraz konsekwencje kliniczne takich krwawień różnią się w zależności od ich lokalizacji, rozległości oraz stopnia utraty krwi.3
W trakcie długotrwałego leczenia rywaroksabanem w porównaniu do antagonistów witaminy K (VKA) częściej obserwowano krwawienia z błon śluzowych, w tym:
- krwawienia z nosa
- krwawienia z dziąseł
- krwawienia z przewodu pokarmowego
- krwawienia z układu moczowo-płciowego, w tym nieprawidłowe krwawienia z pochwy lub nasilone krwawienia miesiączkowe
Dodatkowo obserwowano zwiększone ryzyko wystąpienia niedokrwistości. Z tego względu oprócz regularnej kontroli klinicznej, zaleca się w uzasadnionych przypadkach wykonywanie badań stężenia hemoglobiny i hematokrytu w celu wykrywania utajonych krwawień i oceny klinicznego znaczenia jawnych krwawień.4
Objawy powikłań krwotocznych
Objawy kliniczne mogące sugerować wystąpienie powikłań krwotocznych to:
- osłabienie
- bladość
- zawroty głowy
- bóle głowy lub obrzęki niewiadomego pochodzenia
- duszność
- wstrząs niewiadomego pochodzenia
W niektórych przypadkach, w następstwie niedokrwistości, mogą wystąpić objawy niedokrwienia mięśnia sercowego, takie jak ból w klatce piersiowej lub dławica piersiowa.5
Dla rywaroksabanu zgłaszano również rzadkie, ale poważne wtórne powikłania ciężkiego krwawienia, takie jak:
- zespół ciasnoty przedziałów powięziowych – stan, w którym zwiększone ciśnienie w zamkniętej przestrzeni mięśniowej prowadzi do uszkodzenia mięśni i nerwów
- niewydolność nerek z powodu obniżonej perfuzji – upośledzenie funkcji nerek spowodowane zmniejszonym przepływem krwi
- nefropatia związana z antykoagulantami – specyficzne uszkodzenie nerek związane ze stosowaniem leków przeciwzakrzepowych
Przy ocenie każdego pacjenta leczonego lekami przeciwzakrzepowymi należy zawsze uwzględniać możliwość wystąpienia krwawienia.6
Grupy ryzyka powikłań krwotocznych
Ryzyko krwawienia może być zwiększone u niektórych grup pacjentów, w szczególności:
- pacjentów z niekontrolowanym, ciężkim nadciśnieniem tętniczym
- pacjentów przyjmujących jednocześnie inne leki wpływające na hemostazę (np. leki przeciwpłytkowe, inne leki przeciwzakrzepowe, niesteroidowe leki przeciwzapalne)
U kobiet może występować nasilenie i/lub wydłużenie krwawień menstruacyjnych podczas terapii rywaroksabanem.7
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Ocena bezpieczeństwa stosowania rywaroksabanu u dzieci i młodzieży opiera się na danych z badań fazy II i III z udziałem 412 pacjentów pediatrycznych w wieku od urodzenia do poniżej 18 lat. Ogólnie profil bezpieczeństwa był podobny do obserwowanego u dorosłych i spójny w różnych podgrupach wiekowych, choć ocena jest ograniczona małą liczbą pacjentów.8
U pacjentów pediatrycznych częściej niż u dorosłych zgłaszano:
- ból głowy (bardzo często, 16,7%)
- gorączkę (bardzo często, 11,7%)
- krwawienie z nosa (bardzo często, 11,2%)
- wymioty (bardzo często, 10,7%)
- tachykardię (często, 1,5%)
- zwiększenie stężenia bilirubiny (często, 1,5%)
- zwiększenie stężenia sprzężonej bilirubiny (niezbyt często, 0,7%)
Podobnie jak u dorosłych, krwotok miesiączkowy obserwowano często (6,6%) u dziewczynek po pierwszej miesiączce. Małopłytkowość, znana z doświadczeń po wprowadzeniu produktu do obrotu u dorosłych, występowała często (4,6%) w badaniach klinicznych u dzieci i młodzieży. Działania niepożądane u pacjentów pediatrycznych miały głównie nasilenie łagodne do umiarkowanego.9
Tabela działań niepożądanych rywaroksabanu
Poniższa tabela przedstawia szczegółowe zestawienie działań niepożądanych rywaroksabanu według klasyfikacji układów i narządów oraz częstości występowania. Częstość zdefiniowano jako: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).<sup data-drug="Rivaroxaban Aurovitas" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych zgłaszanych podczas stosowania rywaroksabanu u dorosłych oraz dzieci i młodzieży przedstawiono poniżej w Tabeli 2 według klasyfikacji układów i narządów (MedDRA) i częstości występowania. Częstości zdefiniowano jako: Bardzo często (≥ 1/10), Często (≥ 1/100 do < 1/10), Niezbyt często (≥ 1/1 000 do < 1/100), Rzadko (≥ 1/10 000 do < 1/1 000), Bardzo rzadko (10
| Klasyfikacja układów i narządów | Często | Niezbyt często | Rzadko | Bardzo rzadko | Częstość nieznana |
|---|---|---|---|---|---|
| Zaburzenia krwi i układu chłonnego | Niedokrwistość (w tym wynik odpowiedniego parametru laboratoryjnego) | Nadpłytkowość (w tym zwiększenie liczby płytek krwi), trombocytopenia | |||
| Zaburzenia układu immunologicznego | Reakcja alergiczna, alergiczne zapalenie skóry, obrzęk naczynioruchowy i obrzęk alergiczny | Reakcja anafilaktyczna, w tym wstrząs anafilaktyczny | |||
| Zaburzenia układu nerwowego | Zawroty głowy, ból głowy | Krwotok mózgowy i śródczaszkowy, omdlenie | |||
| Zaburzenia oka | Krwotok oczny (w tym krwotok podspojówkowy) | ||||
| Zaburzenia naczyniowe | Niedociśnienie tętnicze, krwiak | ||||
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Krwawienie z nosa, krwioplucie | Eozynofilowe zapalenie płuc | |||
| Zaburzenia żołądka i jelit | Krwawienie z dziąseł, krwotok z przewodu pokarmowego (w tym krwotok z odbytnicy), bóle brzucha oraz żołądka i jelit, niestrawność, nudności, zaparcie, biegunka, wymioty | Suchość błony śluzowej jamy ustnej | |||
| Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych | Zwiększenie aktywności aminotransferaz | Zaburzenia czynności wątroby, zwiększenie stężenia bilirubiny, zwiększenie aktywności fosfatazy alkalicznej, zwiększenie aktywności GGT | Żółtaczka, zwiększenie stężenia sprzężonej bilirubiny (z lub bez towarzyszącego zwiększenia aktywności AlAT), cholestaza, zapalenie wątroby (w tym uszkodzenie komórek wątroby) | ||
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Świąd (w tym niezbyt częste przypadki świądu uogólnionego), wysypka, siniaczenie, krwotok skórny i podskórny | Pokrzywka | Zespół Stevensa-Johnsona lub toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zespół DRESS | ||
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Ból kończyny | Wylew krwi do stawu | Krwawienie domięśniowe | Zespół ciasnoty przedziałów powięziowych, wtórny do krwawienia | |
| Zaburzenia nerek i dróg moczowych | Krwotok z układu moczowo-płciowego (w tym krwiomocz i nadmierne krwawienie miesiączkowe), zaburzenie czynności nerek (w tym zwiększenie stężenia kreatyniny) | Niewydolność nerek/ostra niewydolność nerek, wtórna do krwawienia, wystarczającego do spowodowania hipoperfuzji | Nefropatia związana z antykoagulantami | ||
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Gorączka, obrzęk obwodowy, ogólne obniżenie siły i energii (w tym zmęczenie i astenia) | Złe samopoczucie (w tym niemoc) | Obrzęk miejscowy | ||
| Badania diagnostyczne | Zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczanowej (LDH), zwiększenie aktywności lipazy, zwiększenie aktywności amylazy | ||||
| Urazy, zatrucia i powikłania po zabiegach | Krwotok po zabiegu medycznym (w tym niedokrwistość pooperacyjna i krwotok z rany), stłuczenie, wydzielina z rany | Tętniak rzekomy |
Częstość krwawień i anemii w badaniach klinicznych
Poniższa tabela przedstawia częstość występowania krwawień i anemii u pacjentów przyjmujących rywaroksaban w zależności od wskazania klinicznego. Dane pochodzą z zakończonych badań klinicznych fazy III u dorosłych i dzieci.11
| Wskazanie | Częstość dowolnych krwawień | Częstość anemii |
|---|---|---|
| Profilaktyka ŻChZZ u dorosłych pacjentów po przebytej planowej aloplastyce stawu biodrowego lub kolanowego | 6,8% pacjentów | 5,9% pacjentów |
| Profilaktyka żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u pacjentów hospitalizowanych z powodów niechirurgicznych | 12,6% pacjentów | 2,1% pacjentów |
| Leczenie ZŻG, ZP i profilaktyka nawrotów | 23% pacjentów | 1,6% pacjentów |
| Leczenie ŻChZZ i profilaktyka nawrotów ŻChZZ u donoszonych noworodków i dzieci w wieku poniżej 18 lat po rozpoczęciu standardowego leczenia przeciwzakrzepowego | 39,5% pacjentów | 4,6% pacjentów |
| Profilaktyka udaru i zatorowości obwodowej u pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową | 28 na 100 pacjentolat | 2,5 na 100 pacjentolat |
| Profilaktyka zdarzeń zakrzepowych o podłożu miażdżycowym u pacjentów po ostrym zespole wieńcowym (OZW) | 22 na 100 pacjentolat | 1,4 na 100 pacjentolat |
| Profilaktyka zdarzeń zakrzepowych o podłożu miażdżycowym u pacjentów z CAD/PAD | 6,7 na 100 pacjentolat | 0,15 na 100 pacjentolat |
Zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: +48 22 49 21 301, faks: +48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.12
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania